Nói đến cơm nhiều người sẽ nghĩ ngay đến loại đồ ăn cung cấp nhiều chất đường bột, một trong 4 nhóm chất không thể thiếu để duy trì hoạt động và sự phát triển của cơ thể. Các khuyến cáo dinh dưỡng cho thấy, chất đường bột chiếm 45 đến 65% tổng lượng calo nạp vào cơ thể. Theo truyền thống ẩm thực của người Việt, cơm chính là đồ ăn cung cấp đường bột thường xuyên nhất, ngoài ra có thể cung cấp qua việc ăn bún, phở, miến hay bánh mỳ…
Tuy nhiên, ít ai biết rằng, trong quá trình gạo được nấu chín thành cơm, nếu biết tận dụng và sử dụng nước cơm thì sẽ lấy được rất nhiều vitamin, khoáng chất có lợi cho cơ thể. Để làm được điều này thì người nấu cơm cần phải “canh” đúng thời điểm, bởi nếu chậm hoặc quá vội vàng thì giá trị dinh dưỡng lấy được sẽ không cao.
TS.BS Từ Ngữ (Hội Dinh dưỡng Việt Nam) cho biết, trước đây nước cơm được ví như loại đặc sản, được nhiều người, nhất là trẻ nhỏ ưa thích. Thậm chí, mỗi lần nấu cơm, trẻ chỉ mong và háo hức được uống loại nước được coi là “cao gạo” này hơn là ăn cơm.
Nước cơm được coi là "vàng trắng" tốt cho sức khỏe mọi đối tượng. Ảnh minh họa.
BS Từ Ngữ cho rằng, thực chất nước cơm này rất tốt cho sức khỏe, chúng chứa nhiều dinh dưỡng từ tinh bột, các vitamin từ gạo được tiết ra. Loại nước này không chỉ phù hợp với trẻ nhỏ, ngay cả người lớn sử dụng cũng rất tốt, nhất là người mới ốm dậy sử dụng sẽ hồi phục sức khỏe rất nhanh.
Khi nói đến cơm, nhiều người nghĩ ngay đến việc cung cấp tinh bột. Thế nhưng, ông Ngữ cho rằng, ngoài lượng tinh bột dồi dào, nước cơm còn có protein, vitamin nhóm B và các khoáng chất thiết yếu cho cơ thể. “Khi gạo được ngâm nước, rồi dưới tác động của nhiệt sẽ làm mềm gạo, sau đó tinh bột cùng các vitamin và khoáng chất sẽ thoát ra ngoài. Khi đó nếu chắt lấy nước gạo dùng thì cơ thể sẽ nhận được nhiều dưỡng chất nhất, nếu không các chất này sẽ ngấm ngược vào cơm nhưng sẽ bị hao hụt đi khá nhiều trong quá trình bay hơi và sử dụng sau đó”, TS.BS Từ Ngữ cho hay.
Dù nước cơm tốt và mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe, tuy nhiên hiện nay rất ít người biết tận dụng. Sở dĩ vậy vì công nghệ hiện đại, các gia đình đa số sử dụng nồi điện nên việc lấy nước cơm cũng ít được chú ý. Trong khi trước đây, việc lấy nước cơm đa số trong thời kỳ nấu cơm nồi gang, bếp củi.
Nấu cơm bằng nồi điện cũng hoàn toàn có thể tận dụng phần nước cơm để sử dụng. Ảnh minh họa.
TS Từ Ngữ cho rằng, thực chất nếu muốn lấy nước cơm thì không khó, kể cả là khi nấu bằng nồi cơm điện. Theo đó, mọi người chỉ cần canh nồi cơm sôi đến đúng thời điểm, khi cơm gần cạn có thể dùng dụng cụ như thìa hớt nước cơm ra và sử dụng. Thực tế, nếu không sử dụng quá trình cơm cạn và ủ sẽ bị bay hơi khiến lượng nước thoát ra ngoài, thường được nhìn thấy qua khay đựng nước ở nồi cơm điện. Đây là điều rất lãng phí.
Không chỉ dưới góc độ dinh dưỡng, trong y học cổ truyền nước cơm được coi là vị thuốc tự nhiên tốt cho sức khỏe, ai cũng có thể dùng được và đặc biệt không gây tác dụng phụ gì cho cơ thể. Bởi ai ăn được cơm thì đều có thể sử dụng được nước cơm.
Việc sử dụng nước cơm thường xuyên sẽ tốt cho hệ tiêu hóa, giúp làm đẹp da, thanh lọc và làm mát cơ thể. Thậm chí ngay cả trẻ sơ sinh cũng dùng được nước cơm, nó giúp hỗ trợ tiêu hóa rất tốt, nhất là trẻ đang bị tiêu chảy. Nguyên nhân là do nước cơm điều hòa nhu động ruột ở trẻ sơ sinh và ngừa mất nước do tiêu chảy.
Trước đây, khi dùng nước cơm nhiều người thường cho thêm đường để tăng vị ngọt, tuy nhiên các chuyên gia khuyên không nên làm điều này, vì nó có thể kích thích vị giác, nhưng lại không tốt cho cơ thể. Trong nước cơm có đến 80% là chất bột đường, viêc cho thêm đường chỉ khiến cơ thể thừa lượng đường nạp vào cơ thể, nếu sử dụng nhiều đường là nguy cơ gây béo phì, tiểu đường, ảnh hưởng đến gan…
