Vì sao giao mùa dễ đau họng?
Sự thay đổi thời tiết lúc giao mùa là điều kiện cho các tác nhân gây bệnh phát triển, từ đó gây nên hàng loạt hệ lụy với sức khỏe, trong đó đau họng là thường gặp nhất. Theo các chuyên gia, viêm hay đau họng cấp có thể xuất hiện quanh năm, xảy ra ở bất cứ đối tượng nào nhưng thường gặp nhất là trẻ em ở thời điểm giao mùa.
Nguyên nhân do đây là thời điểm vi khuẩn và virus phát triển mạnh, dễ dàng xâm nhập gây bệnh cũng như lây lan từ người bệnh sang người lành. Người có hệ miễn dịch tốt hoặc được bảo vệ tốt khỏi tác nhân gây bệnh sẽ không mắc bệnh, còn lại có thể thường xuyên bị viêm họng cấp.

Đau họng là biểu hiện thường gặp khi giao mùa. Ảnh minh họa.
Có nhiều nguyên nhân dẫn đến viêm đau họng lúc giao mùa:
- Do virus, vi khuẩn như virus cúm A và virus cúm B, coronavirus và parainfluenza virus,… Ngoài ra một số loại vi khuẩn như: phế cầu, tụ cầu và nguy hiểm nhất là liên cầu khuẩn β tan huyết trong nhóm A gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm.
- Do thời tiết thay đổi, mưa, lạnh hay nóng bức khiến cơ thể không thích nghi kịp, nên dễ gây viêm họng.
- Do bệnh trào ngược dạ dày thực quản: Do axit dạ dày trào ngược lên thực quản nên khi bị bệnh này, cổ họng sẽ luôn cảm thấy nóng rát.
Ngoài ra, những người có miễn dịch yếu như người mắc HIV, người mắc các khối u ở vùng họng... cũng là nguyên nhân gây viêm loét họng.
Đau họng không sốt có đáng lo không?
Nhìn chung, đau họng không gây sốt sẽ ít lo ngại hơn đau họng có gây sốt. Thông thường, nếu đau họng mà không sốt thì người bệnh không cần đến khám bác sĩ.
Đau sốt thường do cảm lạnh thường đi kèm với các triệu chứng như hắt xì, nghẹt mũi, ho, chảy nước mắt, mệt mỏi. Cảm lạnh thông thường có thể tự khỏi sau 7-10 ngày. Ngoài ra, đau họng không sốt có thể liên quan đến viêm amidan do nhiễm virus nhưng cũng có thể là do nhiễm vi khuẩn. Viêm amidan phổ biến ở trẻ em dưới 2 tuổi, dù cũng có thể xảy ra ở người lớn. Nếu người lớn hoặc trẻ nhỏ bị viêm amidan có thể có các triệu chứng như đau họng nhiều; amidan sưng đỏ; có lớp phủ màu trắng hoặc vàng trên amidan; khó nuốt; hôi miệng; các tuyến sưng trên cổ.

Đau họng không sốt không đáng lo ngại, nhưng cũng không chủ quan. Ảnh minh họa.
Dị ứng theo mùa cũng là một nguyên nhân gây đau họng nhưng không gây sốt. Điều này xảy ra do chảy nước mũi sau hoặc chất nhầy từ mũi chảy xuống cổ họng và dẫn đến kích ứng. Các triệu chứng dị ứng khác mà người bệnh có thể gặp như hắt hơi; sổ mũi; nghẹt mũi; ho, ngứa mắt, mũi, miệng, cổ họng, nhức đầu và áp lực ở mũi, má; mắt chảy nước, đỏ và sưng.
Cách tốt nhất để kiểm soát dị ứng là tránh các yếu tố kích hoạt (nếu có thể) như đóng cửa sổ khi các tác nhân gây dị ứng cao. Trường hợp bạn vẫn gặp các triệu chứng thì có thể sử dụng thuốc xịt mũi kháng histamine hoặc steroid để giảm chảy nước mũi sau xuống cổ họng.
Dù đau họng không gây sốt không quá đáng lo ngại, nhưng tuyệt đối không chủ quan nhất là với người trưởng thành. Các chuyên gia cho biết, có một nguyên nhân gây đau họng không sốt, nhưng rất nguy hiểm đó là mắc bệnh lây truyền qua đường tình dục như lậu, mụn rộp... Do vậy, nếu đau họng 3-4 ngày với triệu chứng nặng hoặc lâu nhất là 7 ngày, dù không sốt nhưng để an toàn tốt nhất nên đi khám bác sĩ để tìm nguyên nhân.
Đau họng mấy ngày không khỏi thì đi khám?
Theo lời khuyên của các bác sĩ, nếu đau họng kéo dài trên 7 ngày hoặc tình trạng đau tăng dần sau 3–4 ngày thì nên đi khám bác sĩ. Thực tế, thời gian hết đau họng ở mỗi người không cố định mà còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố như nguyên nhân gây đau họng là gì; sức đề kháng của mỗi người cũng sẽ quyết định thời gian kéo dài; cũng như cách chăm sóc và điều trị khi có triệu chứng. Ví dụ khi đau họng nếu nghỉ ngơi hợp lý, vệ sinh họng sạch sẽ và tuân thủ đúng hướng dẫn của bác sĩ sẽ giúp bệnh mau khỏi hơn.
Thời gian điều trị viêm đau họng có thể kéo dài từ vài ngày đến 2 tuần hoặc hơn, tùy theo mức độ nặng và loại viêm họng bị mắc phải. Nếu không được điều trị hoặc chăm sóc đúng cách, viêm họng có thể dẫn đến các bệnh nguy hiểm khác như viêm amidan, viêm xoang, viêm phổi hoặc viêm tai giữa.
Đau họng nên uống gì?
Tùy vào từng trường hợp, đau họng có thể sử dụng các loại đồ uống hoặc thuốc khác nhau. Khi thời tiết giao mùa, đau họng do kích ứng, dị ứng hay đơn giản chỉ là do virus, vi khuẩn ở mức độ nhẹ thì chỉ cần uống nước lọc ấm, vệ sinh họng hằng ngày.

Nước ấm pha mật ong giúp kháng khuẩn tốt, làm dịu cơn đau họng. Ảnh minh họa.
Ngoài ra, có thể uống nước ấm pha mật ong có tác dụng làm dịu cơn ngứa họng, đau họng, ho lẫn sổ mũi. Có thể cho thêm vài giọt chanh vào ly nước mật ong còn giúp bổ sung vitamin C cho cơ thể, tăng sức đề kháng để vượt qua triệu chứng cảm lạnh dễ dàng. Nghiên cứu cho thấy, mật ong có khả năng làm dịu nhanh tình trạng đau họng nhờ thành phần có chứa các hoạt chất mang đặc tính chống viêm và vi khuẩn.
Ngoài ra, có thể uống trà gừng, đây là thảo dược có công dụng làm dịu cơn đau họng hiệu quả. Nghiên cứu cho thấy chiết xuất gừng tươi có khả năng bảo vệ cơ thể chúng ta khỏi virus hô hấp hợp bào. Đây là một loại virus có nguy cơ lây nhiễm cao, chủ yếu gây ảnh hưởng cho trẻ nhỏ.
Theo Đông y, gừng tươi (sinh khương) là gia vị có vị cay thơm đặc trưng, tính ấm quy kinh phế, vị nên giúp phát tán phong hàn, ôn kinh thông dương, tiêu đờm chỉ khái rất hiệu quả. Do đó, nếu chưa biết đau họng nên uống thì bạn hãy làm cho mình một ly trà gừng để đánh bay cơn đau họng, đặc biệt là đau viêm họng, ho do lạnh…
Đau họng có cần dùng kháng sinh không?
Viêm họng có nên dùng kháng sinh hay không còn phụ thuộc vào nhiều trường hợp. Vì thế, khi bị viêm họng, cần cẩn thận chú ý vào triệu chứng của bệnh để có phương pháp điều trị phù hợp. Khi bị viêm họng có các biểu hiện như đau đầu, sốt cao, sưng hạch ở cổ, vùng họng có chất xuất tiết,... thì có thể sử dụng thuốc kháng sinh. Với trường hợp phải dùng kháng sinh thì cần phải có sự thăm khám, chỉ định của bác sĩ, tuyệt đối không tự ý sử dụng.
Còn nếu bệnh nhân mắc viêm họng với những biểu hiện phổ biến như ho, rát họng, chảy nước mũi hoặc do nguyên nhân dị ứng, kích ứng thì việc sử dụng thuốc kháng sinh là không cần thiết. Sử dụng kháng sinh không phù hợp ngoài gây lãng phí, hiệu quả điều trị bệnh không cao mà còn làm tăng tình trạng kháng kháng sinh.