Đầu năm là dịp các gia đình, cơ quan thường tổ chức đi du xuân tại các di tích lịch sử, đền, chùa… Tuy nhiên, đây cũng là thời điểm thời tiết giao mùa, vì thế nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe là rất lớn. Do vậy, việc giữ gìn, bảo vệ sức khỏe là điều rất quan trọng để có chuyến đi an toàn và vui vẻ.
PGS.TS.BS Nguyễn Tiến Dũng, nguyên trưởng khoa Nhi (Bệnh viện Bạch Mai) cho biết, trong các chuyến du xuân trẻ nhỏ và người cao tuổi, người có bệnh lý nền cần đặc biệt lưu ý. Thời gian này thời tiết nồm ẩm vì thế virus, vi khuẩn phát triển nên nguy cơ lây nhiễm bệnh là rất lớn.
Không chỉ có vậy, tại các điểm du xuân, lễ hội nguy cơ ngộ độc thực phẩm hoặc dị ứng thực phẩm hoàn toàn có thể xảy ra. Bởi các quán ăn, nhà hàng phục vụ số lượng khách rất lớn, vì thế công tác vệ sinh có thể không được đảm bảo. Với trẻ nhỏ, phụ huynh cần lưu ý đến các món ăn vặt của trẻ, nhất là các quán bán hàng rong tại điểm vui chơi, công viên.
Thời điểm đầu năm với thời tiết nồm ẩm sẽ tăng nguy cơ mắc bệnh, nhất là khi đến nơi đông người. Ảnh minh họa.
Bác sĩ Nguyễn Tiến Dũng lấy ví dụ xúc xích là món ăn khoái khẩu của trẻ, tại điểm du lịch, lễ hội nào cũng bán. Về nguyên tắc của xúc xích phải giữ đông, trước khi dùng mới bỏ ra rã đông. Còn tại những quán hàng rong này, vài chục túi xúc xích được mang theo từ sáng sớm, việc bảo quản không đúng tiêu chuẩn có thể khiến chúng bị nhiễm khuẩn, ăn vào dễ bị đi ngoài, đau bụng.
Từ những cảnh báo trên, vị chuyên gia này cho rằng, trong mùa lễ hội đầu năm, các gia đình hay cơ quan khi đi du xuân cần lưu ý một số điểm sau để bảo vệ sức khỏe:
Mang khẩu trang và vệ sinh tay
Để phòng tránh các bệnh truyền nhiễm từ virus, vi khuẩn, khi đi du xuân nhất định phải mang khẩu trang đến chỗ đông người và dung dịch sát khuẩn, nước rửa tay để giúp hạn chế nguy cơ lây nhiễm bệnh. Với bất kể ai, cần rửa tay trước khi ăn, sau khi ra khỏi nhà vệ sinh công cộng hay bất kỳ lúc nào nghi ngờ mình vừa nhiễm khuẩn từ đám đông.
Ngoài ra, với những người mắc bệnh lý mạn tính như tăng huyết áp, đái tháo đường, hen suyễn, tim mạch,... thì nên tái khám trước chuyến đi hoặc xin ý kiến bác sĩ tư vấn khi có kế hoạch đi xa và dài ngày và chuẩn bị đủ thuốc.
Ngay cả với gia đình bình thường, khi đi du xuân cũng cần chuẩn bị sẵn một số loại thuốc thiết yếu để phòng trường hợp xấu xảy ra. Một số loại thuốc được khuyến cáo mang theo đó là: Thuốc chống say tàu, xe, thuốc tiêu chảy; Thuốc kháng chống dị ứng, giảm đau, hạ sốt; Nước muối sinh lý nhỏ mắt, nhỏ mũi hoặc súc họng.
Mang khẩu trang và vệ sinh, sát khuẩn tay nhất là lúc trước khi ăn, đây là cách phòng bệnh hiệu quả. Ảnh minh họa.
Lưu ý khi ăn uống
Khi đi du xuân vấn đề ăn uống cần phải hết sức lưu ý để tránh dị ứng, ngộ độc thực phẩm hay rối loạn tiêu hóa gây đau bụng do ăn thức ăn không quen, làm phá vỡ bầu không khí vui vẻ khi đi du xuân.
Theo đó, khi đến các điểm du xuân hãy chọn đồ ăn tươi, như món cá nên chọn cá sống đợi chế biến, hay ăn gà luộc nên chọn gà sống và đợi chế biến. Với các món rau, nên chọn các loại rau củ hạn chế chọn rau lá vì nguy cơ rửa không đảm bảo.
Luôn ưu tiên chọn đồ luộc, không ăn các đồ xào nấu, hầm… bởi đặc thù món luộc nếu thức ăn để lưu trữ lâu ngày rất dễ nhận thấy bằng cảm nhận như nhìn màu sắc không tự nhiên, mùi vị không thơm mới. Còn với những món xào, nướng, hầm thì việc tẩm nhiều các loại gia vị sẽ khiến chúng ta không thể nhận biết được thực phẩm mới hay cũ.
Khi đi du xuân đầu năm cần lưu ý không thử những món ăn lạ dù là đặc sản. Ảnh minh họa.
Đặc biệt, khi đi du xuân ở các vùng miền khác nhau, cần hạn chế thử những món đặc sản, món ăn lạ nhất là những món chưa từng được thưởng thức. Bởi món đặc sản dù rất phổ biến ở địa phương đó, mọi người ăn an toàn nhưng nguy cơ bị dị ứng, ngộ độc có thể xảy ra với bất kể ai. Bởi bộ tiêu hóa chưa từng tiếp nhận nguồn thực phẩm lạ đó.
Lưu ý trang phục, nhất là trẻ nhỏ
PGS Nguyễn Tiến Dũng cho rằng, trang phục cho trẻ khi đi chơi xuân rất quan trọng, nhưng ít người để ý từ đó làm ảnh hưởng đến sức khỏe của trẻ. Theo đó, thời điểm đầu mùa xuân thời tiết khi đi đường rất lạnh, nhưng khi đến điểm vui chơi, trẻ nô đùa dẫn tới ra nhiều mồ hôi. Mồ hôi ướt áo, nhất là phần lưng thấm ngược trở lại, dễ khiến trẻ bị viêm phổi.
Do vậy, phụ huynh cần phải nhớ nguyên tắc “rét mặc, nóng cởi”. Theo đó, khi đi đường dù chỉ quãng đường ngắn cũng cần cho trẻ mặc đủ ấm, có mũ, kính, khẩu trang, chỉ nên đi với tốc độ vừa phải và luôn phải lưu ý xem bé có bị ủ quá kỹ phần đầu mặt khiến khó thở không. Trẻ cần mặc đủ ấm nhưng cũng cần phòng cảm lạnh do ra quá nhiều mồ hôi. Khi trẻ vui chơi hay đến nơi kín gió cần nới hoặc cởi bớt áo khoác bên ngoài, nên lựa chọn áo chất liệu cotton để thấm mồ hôi được tốt hơn.
