Đối chiếu điểm trung bình lớp 12 với điểm thi tốt nghiệp cho thấy, ngoại trừ Ngữ văn, hầu hết các môn đều có điểm học bạ cao hơn điểm thi từ khoảng 2 điểm trở lên.
Cụ thể, Giáo dục Kinh tế và Pháp luật có mức chênh 3,40 điểm (8,42 so với 5,02), cao nhất trong tất cả các môn. Địa lý đứng thứ hai với 3,01 điểm (8,11 so với 5,10).
Tiếp theo là Tiếng Anh chênh 2,61 điểm, Tin học 2,56 điểm, Vật lý 2,51 điểm, Sinh học 2,28 điểm, Toán 2,10 điểm. Lịch sử và Công nghệ công nghiệp cùng chênh 2,03 điểm; Hóa học 1,74 điểm; Công nghệ nông nghiệp 1,58 điểm.
Ngữ văn là môn có khoảng cách nhỏ nhất khi điểm học bạ chỉ cao hơn điểm thi 1,12 điểm. Đây cũng là môn tự luận duy nhất trong kỳ thi tốt nghiệp THPT, trong khi các môn còn lại đều thi theo hình thức trắc nghiệm.
Theo Bộ GD&ĐT, hệ số tương quan giữa điểm học bạ và điểm thi tốt nghiệp năm 2026 chỉ dao động từ 0,29 đến 0,68, cho thấy học bạ có giá trị dự báo nhất định nhưng chưa phản ánh đầy đủ năng lực của thí sinh trong một kỳ thi chuẩn hóa trên phạm vi cả nước.
Bộ cho rằng đề thi tốt nghiệp có khả năng phân hóa tốt hơn, trong khi kết quả học bạ vẫn chịu ảnh hưởng bởi sự khác biệt trong cách kiểm tra, đánh giá và cho điểm giữa các cơ sở giáo dục.
So với năm 2025, khoảng cách giữa điểm học bạ và điểm thi tiếp tục nới rộng. Nếu năm ngoái mức chênh của các môn chỉ từ 0,12 đến 2,26 điểm thì năm nay tăng lên 1,12-3,40 điểm. Đáng chú ý, các môn Giáo dục Kinh tế và Pháp luật, Địa lý và Tiếng Anh đều ghi nhận mức chênh cao hơn đáng kể, trong bối cảnh đề thi được đánh giá có độ phân hóa lớn hơn.
Từ kết quả đối sánh này, Báo điện tử Tiền Phong cho biết, Bộ GD&ĐT yêu cầu các trường đại học xây dựng bảng quy đổi điểm tương đương giữa các phương thức và tổ hợp xét tuyển để bảo đảm công bằng cho thí sinh.
Theo quy định, việc quy đổi phải dựa trên đặc thù từng ngành đào tạo, kết quả học tập của sinh viên các khóa trước cùng các số liệu thống kê liên quan và phải được công khai trước khi xét tuyển.
Đối với các trường sử dụng kết quả kỳ thi đánh giá năng lực, đánh giá tư duy hoặc các kỳ thi riêng, Bộ yêu cầu chỉ được quy đổi trực tiếp từ một tổ hợp gốc của kỳ thi tốt nghiệp THPT sang điểm kỳ thi riêng, không thực hiện quy đổi gián tiếp giữa các tổ hợp.
Riêng phương thức xét tuyển bằng học bạ, các trường phải căn cứ bảng đối sánh điểm học bạ - điểm thi tốt nghiệp THPT năm 2026 do Bộ GD&ĐT công bố để xác định điểm chuẩn và ngưỡng đầu vào tương ứng cho từng ngành, chương trình đào tạo; đồng thời công khai phương pháp quy đổi và chịu trách nhiệm giải trình khi có thắc mắc từ thí sinh.
