Xoài Tứ Quý là giống xoài được nhiều người yêu thích nhờ quả có kích thước lớn, thịt dày, ít xơ và hương vị đặc trưng. Điểm thú vị của loại quả miền Tây này là có thể thưởng thức khi còn xanh lẫn lúc chín. Nếu quả xanh có độ giòn, chua ngọt hài hòa thì khi chín lại mang vị ngọt đậm, thoảng chút mặn nhẹ khá lạ miệng.
Xoài Tứ Quý được trồng tại nhiều địa phương ở miền Tây Nam Bộ, trong đó Vĩnh Long là một trong những vùng có tiếng với giống xoài này. Khác với một số loại xoài chỉ tập trung cho trái theo mùa, cây Tứ Quý có khả năng ra hoa và đậu quả thành nhiều đợt trong năm. Nhờ đặc tính sinh trưởng này, nhà vườn có thể thu hoạch liên tục nếu chăm sóc đúng kỹ thuật. Một cây trưởng thành, phát triển tốt có thể cho từ vài chục đến hơn 100kg quả mỗi năm.
Điểm dễ nhận biết của xoài Tứ Quý là kích thước khá lớn. Quả thường nặng khoảng 600g đến hơn 1kg, thậm chí có trái đạt 1,5kg. Xoài có dáng thuôn dài, phần đuôi hơi cong, vỏ xanh đậm khi còn non và chuyển sang màu vàng pha xanh lúc chín. Bên trong, phần thịt vàng dày, hạt mỏng, ít xơ nên tỷ lệ phần ăn được khá cao.
Không chỉ nổi bật về hình thức, xoài Tứ Quý còn chinh phục thực khách nhờ hương vị riêng. Khi ăn xanh, thịt quả giòn chắc, vị chua nhẹ xen lẫn chút ngọt và hậu vị mặn đặc trưng. Xoài có thể ăn trực tiếp, chấm muối ớt hoặc dùng làm gỏi. Khi chín, phần thịt vẫn giữ được độ chắc, ít xơ, vị ngọt đậm nhưng không quá gắt, kèm hương thơm khá rõ. Sự kết hợp giữa vị ngọt và chút mặn nhẹ tạo nên nét khác biệt so với nhiều giống xoài thông thường.
Theo kinh nghiệm của nhà vườn, chất lượng xoài Tứ Quý còn chịu ảnh hưởng từ điều kiện thổ nhưỡng. Tại Vĩnh Long, cây được trồng trên đất giồng cát có khả năng thoát nước nhanh. Đặc điểm này góp phần tạo nên phần thịt quả chắc, ít mọng nước. Trong quá trình chăm sóc, người dân thường bao trái bằng túi vải từ khi quả còn nhỏ để hạn chế sâu bệnh, côn trùng và giúp xoài có mẫu mã đẹp hơn.
Hiện nay, xoài Tứ Quý được tiêu thụ ở cả thị trường trong nước và hướng đến xuất khẩu. Giá bán tại vườn thường khoảng 18.000-25.000 đồng/kg vào chính vụ, có thể tăng lên 30.000-40.000 đồng/kg vào mùa nghịch hoặc dịp cận Tết.
Với ưu điểm quả lớn, thịt dày, ít xơ, có thể ăn xanh lẫn chín và cho thu hoạch nhiều đợt trong năm, xoài Tứ Quý không chỉ là loại trái cây được người tiêu dùng ưa chuộng mà còn mang lại giá trị kinh tế cho nhiều nhà vườn miền Tây.
Xoài nằm trong danh sách 21 loại trái cây tốt trên thế giới được chuyên gia dinh dưỡng và chuyên gia sức khỏe hàng đầu thế giới khuyên bạn nên ăn thường xuyên.
Những lợi ích sức khỏe của quả xoài
Cải thiện sức khỏe tiêu hóa
Xoài chứa enzyme amylase có khả năng phân giải carbohydrate phức tạp thành các loại đường đơn giản, giúp cơ thể tiêu hóa và hấp thụ thức ăn thuận lợi hơn. Bên cạnh đó, hàm lượng nước và chất xơ trong quả xoài góp phần thúc đẩy nhu động ruột, hỗ trợ phòng ngừa táo bón và duy trì hoạt động ổn định của hệ tiêu hóa.
Bảo vệ sức khỏe mắt
Xoài cung cấp lutein và zeaxanthin – hai chất chống ô xy hóa tập trung chủ yếu ở võng mạc, đặc biệt là vùng hoàng điểm. Những dưỡng chất này giúp lọc một phần ánh sáng xanh có hại, bảo vệ mắt trước tác động của stress ô xy hóa và góp phần duy trì thị lực. Ngoài ra, vitamin A trong xoài cũng đóng vai trò quan trọng đối với sức khỏe giác mạc, hỗ trợ khả năng nhìn trong điều kiện thiếu sáng. Việc bổ sung các dưỡng chất này có thể góp phần giảm nguy cơ mắc một số bệnh về mắt như thoái hóa điểm vàng và đục thủy tinh thể.
Tăng cường hệ miễn dịch
Xoài là nguồn cung cấp vitamin C và vitamin A, hai dưỡng chất thiết yếu đối với hệ miễn dịch. Vitamin C hỗ trợ cơ thể sản xuất, tăng hiệu quả hoạt động của tế bào bạch cầu, đồng thời củng cố hàng rào bảo vệ da. Trong khi đó, vitamin A giúp duy trì chức năng miễn dịch và bảo vệ các mô niêm mạc. Ngoài ra, xoài còn chứa đồng, folate, vitamin E và một số vitamin nhóm B, góp phần hỗ trợ các hoạt động miễn dịch của cơ thể.
Hỗ trợ sức khỏe tim mạch
Trong xoài có chứa kali và magiê, hai khoáng chất giúp điều hòa huyết áp, hỗ trợ thư giãn mạch máu và duy trì lưu lượng máu ổn định. Đặc biệt, loại quả này còn có mangiferin – hợp chất chống ô xy hóa có khả năng bảo vệ tế bào tim trước tác động của viêm và stress ô xy hóa. Một số nghiên cứu cũng ghi nhận mangiferin có thể góp phần cải thiện nồng độ cholesterol, triglyceride và axit béo tự do trong máu.
Góp phần giảm nguy cơ ung thư
Xoài chứa polyphenol – nhóm hợp chất thực vật có đặc tính chống ô xy hóa, giúp bảo vệ tế bào trước những tổn thương do gốc tự do gây ra. Một số nghiên cứu trong phòng thí nghiệm cho thấy các hợp chất này có khả năng ức chế sự phát triển hoặc thúc đẩy quá trình tiêu diệt tế bào ung thư, trong đó có tế bào ung thư vú. Tuy nhiên, những phát hiện này chủ yếu mới được ghi nhận qua nghiên cứu tiền lâm sàng, chưa đủ cơ sở khẳng định ăn xoài có thể ngăn ngừa hay điều trị ung thư.
