Khi nhắc đến khoa Sơ sinh (Bệnh viện Đa khoa Đức Giang), nhiều đồng nghiệp và các gia đình từng có trẻ được chăm sóc tại đây không thể không nhắc đến vị “thuyền trưởng” - BS.CKII Vũ Thị Thu Nga – người đã dành toàn bộ tâm huyết để đặt nền móng, xây dựng và phát triển khoa suốt 20 năm.
Bác sĩ Nga chia sẻ, bác sĩ sơ sinh vô cùng vất vả và khó khăn khi phải đối mặt với nhiều rủi ro nghề nghiệp, khi tình trạng em bé chuyển biến rất nhanh.
Tập thể các bác sĩ, điều dưỡng khoa Sơ sinh - Bệnh viện Đa khoa Đức Giang.
Dù khó khăn là vậy, các bác sĩ khoa Sơ sinh vẫn luôn được ví là những người “ươm mầm sự sống và hạnh phúc”. Bởi các cháu nhỏ mắc bệnh lý, những em bé sinh non thường chuyển biến rất nhanh về sức khỏe. Hôm nay có thể nguy kịch, tím tái nhưng chỉ một vài ngày sau da dẻ lại hồng hào, tăng cân. “Với chúng tôi, sự chuyển biến tích cực của em bé chính là động lực để yêu nghề. Chỉ khi sự sống được hồi sinh chúng tôi mới thở phào trong hạnh phúc”, bác sĩ Vũ Thị Thu Nga tâm sự.
Thế nhưng, có những lúc sự sống dù đã được hồi sinh, nhưng niềm vui và hạnh phúc ấy lại không được trọn vẹn với các bác sĩ. Đó là một ca bệnh xảy ra vào đúng vào ngày mùng 1 Tết năm 2020. Với bác sĩ Nga, đây cũng là ca bệnh đi theo suốt cuộc đời làm nghề y của chị.
Thai phụ 26 tuần tuổi nhập viện trong tình trạng mắc Covid-19, các bác sĩ đã điều trị trong phòng cách ly đến tuần thai thứ 28 thì chuyển biến nặng. Khi đó, thai phụ được đánh giá là nguy kịch, phải mổ lấy thai để lọc máu. Thai nhi dự kiến chỉ nặng 700-800 gram.
“Chúng tôi tiên lượng đây là ca mổ rất khó, nên phải tập trung liên chuyên khoa từ sản, gây mê, hồi sức, sơ sinh… và chuẩn bị mọi thuốc thuốc men, vật tư tại phòng mổ cách ly. 21 giờ ngày mùng 1 Tết ca mổ được tiến hành, em bé khi chào đời đã bị ngạt tím tái, ngừng tim nên được hồi sức tại chỗ. Sau 3 phút, 5 phút rồi 10 phút sự sống của em bé bắt đầu trở lại. Nhìn em bé từ tím tái, ngừng tim đến lúc da hồng hào trở lại khiến cả kíp như vỡ òa.
Sau đó em bé được chuyển đến BV Nhi Trung ương chăm sóc và sau gần 3 tháng, em bé được ra viện. Thế nhưng niềm hạnh phúc của chúng tôi đã không trọn vẹn khi người mẹ không may mắn như em bé. Sau khi nỗ lực cứu chữa, do bệnh nặng sản phụ đã qua đời sau đó một thời gian”, bác sĩ Vũ Thị Thu Nga kể lại.
Bác sĩ Thu Nga chia sẻ về những ca cấp cứu nhưng chưa mang đến được niềm hạnh phúc trọn vẹn.
Với nhiều bác sĩ, khi giành giật lại sự sống từ tay “tử thần” cho người bệnh là điều hạnh phúc nhất khi làm nghề. Còn với bác sĩ Nga và các đồng nghiệp khoa Sơ sinh, ngoài cứu trẻ họ còn có thêm sứ mệnh khác đó là “làm mẹ đỡ đầu” và đi tìm hạnh phúc cho những trẻ sơ sinh bị bỏ rơi. Được biết, đây là một trong số những địa chỉ tiếp nhận, chăm sóc và điều trị nhiều trẻ sơ sinh bỏ rơi nhất tại các cơ sở y tế thuộc Hà Nội.
Bác sĩ Vũ Thị Thu Nga chia sẻ, từ năm 2014 khoa bắt đầu tiếp nhận trẻ sơ sinh bị bỏ rơi trên địa bàn Long Biên và khu vực lân cận. Trong đó, có rất nhiều trường hợp thương tâm, nhận được sự quan tâm đặc biệt của dư luận xã hội.
Điển hình như trường hợp em bé sơ sinh khoảng 29 tuần, bị bỏ rơi khi cân nặng chỉ được 1.200gram. Đây cũng là trường hợp trẻ sơ sinh bị nhẹ cân nhất mà khoa từng tiếp nhận và có thời gian chăm nuôi dài nhất khi tới gần 3 tháng. Hay một trường hợp khác cũng được nhiều người biết đến, đó là trường hợp em bé sinh non bị bỏ rơi ở bụi chuối, khi vào viện con đã tím tái khắp người, bị côn trùng đốt và thậm chí kiến bò vào trong nội tạng vô cùng thương tâm.
Bác sĩ Thu Nga chia sẻ về hoạt động của khoa, trong đó có việc tiếp nhận các trẻ sơ sinh bị bỏ rơi được cứu sống.
Theo bác sĩ Nga, trẻ bị bỏ rơi thiếu tình yêu thương của cha mẹ từ khi mới chào đời, vì thế khi đến với khoa các bác sĩ, điều dưỡng không chỉ chăm sóc với trách nhiệm của một nhân viên y tế, mà đó còn là thiên chức của một người mẹ. “Với các con bị bỏ rơi khi vào khoa, chẳng ai bảo ai nhưng ai cũng xưng là mẹ với các con. Chứng kiến các con từ lúc đỏ hỏn, đến lúc ăn uống được và lớn lên tình cảm của chúng tôi với các con không gì diễn tả được”, bác sĩ Nga xúc động.
Dù các con bị bỏ rơi, không người thân thích nhưng các bác sĩ luôn mong điều tốt nhất sẽ đến với các con. Thế nhưng cuộc sống không phải lúc nào cũng được như ý muốn, có trường hợp trẻ mắc bệnh xương thủy tinh nên bị gia đình bỏ rơi. Khi được chăm sóc tại khoa, dù tốn kém chi phí, thời gian điều trị dài nhưng với lương tâm người mẹ, người thầy thuốc các bác sĩ sẽ đồng hành tốt nhất với các con cho đến giây phút cuối cùng.
Còn với trẻ bỏ rơi được cứu sống, cũng là lúc các bác sĩ phải đi tìm hạnh phúc mới cho các con. Các bác sĩ sẽ phối hợp với chính quyền địa phương, tìm gia đình mới đủ điều kiện để làm thủ tục cho nhận con nuôi đúng quy định pháp luật.
“Các cháu đã rất đau đớn khi bị người thân bỏ rơi. Tại đây chúng tôi chăm sóc chứng kiến các con lớn lên từng ngày, nên cũng muốn tìm cho các cháu mái ấm đúng nghĩa và phát triển được tốt nhất cho cả tương lai. Vì thế, với các gia đình muốn nhận con nuôi, khi đến khoa chỉ cần nhìn cử chỉ, cách quan tâm là chúng tôi biết được gia đình có thật sự mong muốn xin con về nuôi hay không”, bác sĩ Nga chia sẻ.
Với sự quan tâm của các “mẹ đỡ đầu” và sàng lọc kỹ lưỡng của chính quyền địa phương, hàng chục trẻ sơ sinh bị bỏ rơi đã được trao cho những gia đình thật sự có tâm và các con được sống trong vòng tay ấm áp yêu thương. Trong đó nhiều cháu giờ đã lớn, khi đến viện tái khám hoặc tiêm phòng vẫn lên thăm và gọi các bác sĩ là mẹ.
“Chúng tôi vẫn kết nối với các con và thấy các con rất thông minh, phát triển tốt cả về tâm lý, thể chất và trí tuệ. Trong đó, bé lớn tuổi nhất bị bỏ rơi đang sinh sống ở khu vực Long Biên và được gia đình chăm sóc rất tốt. Dù là con nuôi nhưng gia đình còn quý hơn cả con đẻ. Khi chứng kiến các con phát triển, chạy lon ton trước mắt như vậy chúng tôi hạnh phúc vô cùng”, bác sĩ Nga xúc động kể lại.
Tiếp xúc với nhiều trường hợp trẻ bị bỏ rơi, bác sĩ Nga hiểu rằng, mỗi người bỏ con họ chắc hẳn sẽ rất đau lòng và có lý do riêng. Có thể do “trẻ người non dạ”, hoặc do điều kiện kinh tế. Thậm chí có người phụ nữ có gia đình, dù đã nhiều tuổi nhưng vẫn bỏ con vì trót quan hệ ngoài luồng. Nhưng vì lý do nào, việc bỏ lại một sinh linh bé nhỏ là điều không thể chấp nhận được, vì thế các bác sĩ đôi khi lại trở thành những “nhà tâm lý” để giúp họ nhận ra sai lầm quay trở về với con.
“Là một người mẹ và là bác sĩ gắn bó với trẻ sơ sinh, tôi cho rằng tình mẫu tử là điều thiêng liêng nhất. Vì thế, với trẻ bị bỏ rơi, chúng tôi luôn cố gắng để tìm mọi phương tiện để liên hệ, mong sao người mẹ, người thân suy nghĩ lại để quay về với con”, bác sĩ Nga chia sẻ.
Bác sĩ Thu Nga cho rằng, với đứa trẻ tình mẫu tử là thiêng liêng nhất vì thế các bác sĩ sẽ cố gắng để người thân quay lại với con.
Theo bác sĩ Nga, thực tế đã có trường hợp sau khi nhận được sự tư vấn, động viên của bác sĩ họ đã quay trở về bên con, dù cho các bác sĩ sẽ vất vả hơn khi phải nuôi cả mẹ lẫn con. Đó là trường hợp vừa xảy ra tại khoa vào đầu năm 2026. Trường hợp này mẹ là người dân tộc, sinh năm 2006 và đây là lần sinh thứ 4. 3 cháu trước đều đã qua đời, trong đó 2 bé đầu mất lúc 3 tháng vì viêm phổi, mang thai lần 3 thai chết lưu lúc 7 tháng tuổi.
Trước đó, người mẹ xuống Hà Nội làm công nhân, có bầu và đẻ rơi tại nhà lúc 5h30 sáng, sau đó dùng chỉ cắt rốn cho con. Đến khoảng 10h30 trẻ mới được đưa vào viện, lúc này đã qua thời gian vàng cấp cứu trẻ sơ sinh, trẻ bị hạ thân nhiệt toàn thân. Qua thăm khám sơ bộ, trẻ khoảng 31 tuần, nặng 1,5kg. Sau khi cấp cứu, chăm sóc may mắn trẻ đã dần hồi phục.
Khi các bác sĩ tìm mọi cách cứu chữa con, người mẹ này lại bỏ con lại và về quê. Ban đầu các bác sĩ tìm mọi cách liên lạc nhưng người mẹ không nghe. Sau đó, phải liên hệ về xã để kết nối và sau nỗ lực động viên, người mẹ trẻ cũng đã xuống với con.
Trường hợp một người mẹ nhờ sự động viên của các bác sĩ đã quay lại với con sau khi bỏ con lại ở bệnh viện.
“Với trường hợp này ngoài điều trị cho con, chúng tôi phải hỗ trợ chăm sóc cả mẹ từng bữa cơm, chỗ ở. Tuy nhiên, người mẹ khẳng định không có tiền trả viện phí, các bác sĩ phải chia sẻ, cam kết đã có nhà tài trợ để mong sao mẹ ở lại với con”, bác sĩ Nga thông tin.
Bác sĩ Nga cho rằng, đây là trường hợp may mắn người mẹ đã quay về với con, vì thế các bác sĩ tạo mọi điều kiện tốt nhất để mẹ con ở gần nhau, chăm sóc nhau từ đó giúp gắn kết sợi dây tình cảm. Với nhiều trường hợp khác, dù có địa chỉ, liên lạc được nhưng họ vẫn kiên quyết bỏ con không đến nhận và chăm sóc.
Qua quá trình tiếp nhận, chăm sóc với nhiều trẻ sơ sinh bị bỏ rơi, bác sĩ Nga cho rằng, các bạn trẻ, nhất là phụ nữ cần phải biết bảo vệ mình khi sinh hoạt tình dục. Trường hợp không mong muốn xảy ra, hãy chia sẻ với người tin tưởng nhất để tìm cách giải quyết phù hợp. Đừng bỏ rơi con để con rơi vào tình trạng nguy kịch, hãy đến cơ sở y tế để em bé được chăm sóc tốt nhất. Bởi xung quanh các bé luôn có những vòng tay yêu thương từ cộng đồng, nhưng cũng không thể bằng tình máu mủ, ruột thịt mẹ - con.
