Đàm phán marathon Mỹ – Iran đổ vỡ
Theo Tuổi trẻ, phát biểu tại Islamabad (Pakistan) ngày 12/4, Phó tổng thống Mỹ Vance xác nhận cuộc đàm phán marathon giữa Mỹ và Iran đã không đạt được thỏa thuận chấm dứt xung đột.
Phó tổng thống Mỹ cũng không đưa ra bất kỳ thông tin nào về các cuộc đàm phán trong tương lai để thu hẹp khác biệt giữa hai bên.
Theo báo Người Lao động, Phó Tổng thống Vance nói rằng, Iran đã lựa chọn không chấp nhận các điều kiện của Mỹ, bao gồm việc không phát triển vũ khí hạt nhân.
"Tin xấu là chúng ta chưa đạt được thỏa thuận. Tôi nghĩ đó là tin xấu đối với Iran nhiều hơn là đối với Mỹ. Vì vậy, chúng tôi trở về Mỹ mà chưa đạt được thỏa thuận. Chúng tôi đã làm rất rõ những lằn ranh đỏ của mình", ông nói.
Các cuộc đàm phán tại TP Islamabad là cuộc gặp trực tiếp đầu tiên giữa Mỹ và Iran trong hơn một thập kỷ, đồng thời là cuộc thảo luận cấp cao nhất kể từ Cách mạng Hồi giáo năm 1979 ở Iran.
Kết quả của các cuộc đàm phán có thể quyết định số phận của lệnh ngừng bắn mong manh kéo dài 2 tuần và việc mở lại eo biển Hormuz – một điểm nghẽn quan trọng đang bị Iran phong tỏa kể từ khi chiến sự bắt đầu.
Kể từ khi nổ ra vào ngày 28/2, cuộc xung đột đã khiến giá dầu toàn cầu tăng vọt và khiến hàng ngàn người thiệt mạng.
Trong một bài đăng trên mạng xã hội X, chính phủ Iran cho biết các cuộc đàm phán đã kết thúc và các chuyên gia kỹ thuật của hai bên sẽ trao đổi tài liệu.
"Các cuộc đàm phán sẽ tiếp tục bất chấp một số khác biệt còn tồn tại" - bài đăng cho biết thêm nhưng không nêu rõ khi nào sẽ nối lại.
Phó Tổng thống Vance, đặc phái viên Steve Witkoff và con rể của Tổng thống Donald Trump là Jared Kushner đã gặp Chủ tịch Quốc hội Mohammad Baqer Qalibaf và Bộ trưởng Ngoại giao Abbas Araqchi của Iran trong 2 giờ trước khi tạm nghỉ, theo một nguồn tin từ phía Pakistan - quốc gia trung gian.
"Tâm trạng của hai bên thay đổi liên tục và bầu không khí lúc nóng lúc lạnh trong suốt cuộc gặp" - một nguồn tin khác từ Pakistan nói về vòng đàm phán đầu tiên.
Trước khi đàm phán bắt đầu, một nguồn tin cấp cao của Iran khẳng định Mỹ đã đồng ý giải phóng tài sản Iran bị đóng băng tại Qatar và các ngân hàng nước ngoài khác.
Tuy nhiên, một quan chức của Mỹ đã phủ nhận việc Washington đồng ý giải phóng số tiền này.
Ngoài việc yêu cầu giải phóng tài sản ở nước ngoài, Tehran còn yêu cầu quyền kiểm soát eo biển Hormuz, bồi thường thiệt hại chiến sự và một lệnh ngừng bắn trên toàn khu vực, bao gồm cả Lebanon, theo truyền hình nhà nước Iran và các quan chức.
Tehran cũng muốn thu phí quá cảnh tại eo biển Hormuz.
Mục tiêu của Tổng thống Donald Trump đã thay đổi theo thời gian. Tuy nhiên, tối thiểu ông muốn đảm bảo quyền tự do lưu thông cho vận tải toàn cầu qua eo biển Hormuz, cũng như làm suy yếu chương trình làm giàu hạt nhân của Iran để đảm bảo nước này không thể chế tạo bom nguyên tử.
Vấn đề eo biển Hormuz là trọng tâm?
Theo Tuổi trẻ, Giáo sư Mohsen Farkhani tại Đại học Isfahan (Iran) cho biết Iran tham gia đàm phán với "sự hoài nghi sâu sắc" - vì tôn trọng Pakistan, chứ không phải vì tin tưởng Mỹ. Trả lời đài Al Jazeera, ông khẳng định việc kiểm soát eo biển Hormuz vẫn là lằn ranh đỏ của Tehran.
"Việc tuần tra hay tìm kiếm sự hợp tác để kiểm soát eo biển này không phải chuyện của Mỹ. Iran đã phá hủy các căn cứ và công trình của Mỹ trong khu vực để gửi chính xác thông điệp đó", ông Farkhani nêu quan điểm, đồng thời nhấn mạnh Tehran sẽ không thể hiện "bất kỳ sự linh hoạt nào" đối với tuyến đường thủy quan trọng này.
Theo ông, Iran chỉ ngồi vào bàn đàm phán sau khi 10 điều kiện của họ được Mỹ chấp nhận, và chỉ khi phía Mỹ có những cam kết thực tế, từng bước một.
Một nguồn tin thân cận với phái đoàn đàm phán Iran nói với hãng thông tấn Fars của Iran rằng Mỹ đang "tìm cớ" để rời khỏi bàn đàm phán.
Fars nhấn mạnh triển vọng đạt thỏa thuận phụ thuộc vào việc Mỹ có thay đổi những "yêu cầu vô lý" hay không, trong đó vấn đề eo biển Hormuz là trọng tâm. Hãng tin này cũng cho biết các chuyên gia hai bên đang nỗ lực tìm điểm chung, còn Pakistan - nước trung gian hòa giải - đang cố thu hẹp khoảng cách giữa hai phái đoàn.
Hiện các nhóm đàm phán đã tạm dừng để tham khảo ý kiến chuyên gia về các đề xuất được nêu ra. Đàm phán dự kiến nối lại khi hai bên hoàn tất dự thảo phản hồi.
Ở diễn biến có liên quan, theo Dân trí, Tổng thống Donald Trump ngày 11/4 thừa nhận Mỹ đang tiến hành “các cuộc đàm phán rất sâu rộng” với Iran.
Tổng thống Mỹ nói với các phóng viên rằng việc đạt được thỏa thuận với Iran không quan trọng đối với ông.
“Bất kể điều gì xảy ra, chúng ta đều thắng”, ông Trump nói khi rời Nhà Trắng đến Florida,
