Trong dịp Tết Nguyên đán, ngoài các loại cây truyền thống như hoa mai, hoa đào hay quất, bưởi thì còn nhiều cây khác cũng nên trang trí trong nhà. Đây đều là những loại cây rất gần gũi, thân quen với nhiều người. Ngoài đem lại vận may, hút tài lộc thì chúng còn có nhiều tác dụng cho sức khỏe.
Cây sung
Nhà khoa học, lương y đa khoa Bùi Đắc Sáng, Viện Hàn lâm Khoa học công nghệ Việt Nam, Hội Đông y Hà Nội cho biết, sung là cây bản địa tại Việt Nam, được sử dụng rộng rãi để trang trí làm cảnh, dùng lá và quả trong đời sống ẩm thực và làm thuốc. Không chỉ có vậy, trong năm Bính Ngọ việc đặt cây sung bonsai trong nhà, còn trái sung đặt trên mâm ngũ quả còn mang ý nghĩa tài lộc, sung túc và may mắn.
Theo ông Sáng, cây sung có tên khoa học là Ficus glomerata Roxb, họ Moraccae (dâu tằm). Hầu như các bộ phận của cây đều được sử dụng, như lá, quả, nhựa và vỏ sung. Trong nhựa sung chứa các thành phần như bergenin, lupeol acetat và β-sitosterol.
Ngoài ý nghĩa mang đến sự sung túc dịp Tết, sung còn là vị thuốc rất tốt cho sức khỏe. Ảnh minh họa.
Trong dịp Tết, mọi người có thể dùng lá sung để gói thực phẩm ăn vừa đỡ ngán, lại giúp làm thuốc đặc biệt là hạn chế rối loạn tiêu hóa như tiêu chảy.
Quả sung cũng được dùng làm thực phẩm như làm nộm, muối chua ăn chống ngán. Nhựa sung được xem là một vị thuốc rất quý để chữa nhức đầu và một số bệnh ngoài da (chốc, nhọt, sưng đau, tụ máu).
Hương thảo
Hương thảo không chỉ là loại thảo mộc cần thiết cho món bít tết, giúp dậy mùi món ăn và cung cấp một số nguồn dinh dưỡng đáng kể cho cơ thể. Lương y Bùi Đắc Sáng cho biết, theo y học cổ truyền, cây hương thảo có tính ấm, vị cay xen đắng, thơm nồng, không có độc, xếp vào kinh tỳ, kinh can. Chủ trị lợi tiểu, thông kinh, phá ứ huyết, thông ruột, lợi mật, giảm viêm. Hương thảo được dùng để chữa mụn nhọt, kinh nguyệt không đều, mất ngủ, đau nửa đầu, nhiễm trùng da,...
Không chỉ có vậy, phần lá và ngọn cây hương thảo có thể thu hái vào mùa hè rồi rửa sạch và phơi khô sau đó bảo quản vào túi kín ở điều kiện nhiệt độ thoáng, mát, môi trường không ẩm mốc dùng làm vị thuốc trong đông y.
Hương thảo không chỉ giúp giảm căng thẳng, mà còn lọc không khí rất tốt. Ảnh minh họa.
Trong dịp Tết, các gia đình nên đặt cây hương thảo trong nhà, bởi chúng mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe khi được trồng trong nhà. Loại thảo mộc có hương thơm dễ chịu này có thể xoa dịu sẽ làm tinh thần được thoải mái, giảm căng thẳng. Ngoài ra, hương thảo còn được ví là “máy lọc không khí”. Nhiều nghiên cứu chứng minh các loại cây họ lá kim như hương thảo có khả năng thanh lọc không khí rất tốt, đặc biệt trong những ngày ẩm ướt, nhờ cơ chế hít CO2 và thải ra oxy.
Hương thảo còn chứa nhiều tinh dầu và tanin với các thành phần như a-pinen, terpen, borneol, acetat bornyl, giúp đuổi muỗi. Ngoài ra, hương thảo là một trong những cây thuốc phổ biến nhất thế giới và được sử dụng từ lâu ở châu Âu.
Hoa dừa cạn
BS.CK2 Huỳnh Tấn Vũ, Bệnh viện Đại học Y Dược TP HCM - Cơ sở 3, cho biết, hoa dừa cạn có tên khoa học là Cartharanthus roseus, còn được gọi với tên khác là hoa hải đằng, trường xuân. Đây là loài hoa rất được yêu thích bởi có nhiều màu sắc rực rỡ và phù hợp với nhiều kiểu trang trí khác nhau.
Hiện trên thị trường có 2 loại chính là hoa dừa cạn đứng và hoa dừa cạn rũ. Tùy vào mục đích trang trí mà lựa chọn loại hoa phù hợp. Đây là loại hoa có sức sống bền bỉ, rất dễ trồng. Do có tên là hoa trường xuân nên chúng rất phù hợp để trang trí trong nhà dịp Tết, giúp mang lại nhiều may mắn trong những ngày đầu xuân năm mới.
Hoa dừa cạn có màu sặc sỡ, giúp đem lại may mắn khi trang trí trong nhà dịp Tết. Ảnh minh họa.
Dừa cạn cũng là một vị thuốc trong y học cổ truyền. Bộ phận dùng để làm thuốc chủ yếu là lá và phần ngọn cây, được phơi nắng nhẹ hoặc sấy ở 30-50 độ C cho đến khô. Sau đó đem sắc uống, chế biến thành dạng trà hoặc dùng giã, đắp. Đây là dược liệu có vị hơi đắng, tính mát, có tác dụng hoạt huyết, tiêu thũng, hạ huyết áp và giải độc. Đồng thời được dùng để thông tiểu tiện, chữa bệnh tiểu ít, kinh bế, huyết áp cao, có nơi dùng làm thuốc ra mồ hôi, chữa tiêu hoá kém và lỵ (cấp và mạn).
Hoa dành dành
Bác sĩ Huỳnh Tấn Vũ cho biết, hoa dành dành cũng là loại hoa được nhiều người ưa chuộng, có tên khoa học là Gardenia angustifolia Merr thuộc họ Rubiaceae. Dành dành là loại hoa truyền thống có hình dáng duyên dáng như bông hoa hồng, màu trắng tinh khôi, hương thơm nồng nàn nên có tên là thiên hương.
Cây dành dành không chỉ có hoa đẹp trồng trang trí mà còn được dùng để trang trí trong dịp Tết đến, Xuân về bởi có cái tên rất đẹp là thiên hương và có hương thơm nồng nàn. Ngoài dùng để trang trí trong nhà, tất cả bộ phận của cây dành dành đều dùng làm thuốc.
Ngoài có màu trắng tinh khôi, hoa dành dành còn có mùi hương dễ chịu. Ảnh minh họa.
Theo bác sĩ Tấn Vũ, lá dành dành vị đắng chát, tính hàn, có tác dụng tiêu thũng, tán ác sang, chữa nhọt độc, đầu đinh và vết thương. Hoa dành dành vị đắng, tính hàn, có tác dụng thanh phế lương huyết, chữa phế nhiệt, ho có đờm đặc (mỗi lần dùng 3 hoa, thêm mật ong, hấp chín), chữa chảy máu cam. Hoa còn giúp chữa chứng nhiệt, tâm phiền, sốt cao bứt rứt, thấp nhiệt vàng da, tiểu tiện ít đỏ, huyết nhiệt, xuất huyết,...
Rễ dành dành vị đắng tính hàn, có tác dụng thanh nhiệt lương huyết, giải độc, chữa sốt cảm mạo, viêm gan vàng da, thổ huyết, chảy máu cam, viêm thận phù thũng. Quả dành dành (sơn chi tử) có vị đắng, tính hàn, vào các kinh tâm, phế, can và vị, có tác dụng tả hỏa trừ phiền, thanh nhiệt lợi thấp, lương huyết, giải độc.
