PGS.TS.BS Nguyễn Trọng Hưng, Giám đốc Trung tâm tư vấn, Phục hồi dinh dưỡng và Kiểm soát béo phì, Viện Dinh dưỡng Quốc gia cho biết, dù là ngày Tết hay ngày thường, việc ăn đầy đủ, cân bằng và đa dạng nhóm chất là điều mỗi người cần phải thực hiện.
Tuy nhiên, dịp Tết là thời điểm mọi người hay ăn mất cân bằng nhất, đa số mọi người tập trung ăn các món đem lại sự may mắn, giàu chất béo, chất đạm và “bỏ quên” các món thường được cho là nghèo nàn về dinh dưỡng.
Bác sĩ Trọng Hưng cho rằng, việc ăn mất cân đối giữa các nhóm chất dễ gây nên những hệ lụy với sức khỏe. Đặc biệt, việc bổ sung nhiều nhóm thực phẩm chứa chất béo, chất đạm và đường ngọt sẽ khiến tăng cân, nguy cơ mắc các bệnh lý chuyển hóa, bệnh mạn tính…
Dịp Tết mâm cơm gia đình thường bị mất cân đối về dinh dưỡng. Ảnh minh họa.
Để vừa đảm bảo dinh dưỡng, vừa giúp năm Bính Ngọ “mã đáo thành công”, mọi người có thể tham khảo một số thực phẩm dễ tìm, có giá phải chăng trong dịp Tết sau đây:
Nhóm cung cấp tinh bột
Ngày Tết đa số mọi người thường ăn bánh chưng, bánh tẻ trong các bữa ăn vì đây đều là món ăn đặc trưng và mang hương vị truyền thống. Tuy nhiên, loại bánh này chứa khá nhiều năng lượng, vì thế khi ăn cần lưu ý về số lượng, chỉ nên ăn 1/8 chiếc bánh chưng/bữa, cùng với đó cần bổ sung rau xanh.
Ngoài bánh chưng, mọi người hoàn toàn có thể bổ sung nhóm tinh bột từ gạo tẻ, trong đó gạo huyết rồng ăn đầu năm mới sẽ rất may mắn. Ngoài ra, có thể ăn xôi gấc hoặc khoai lang đỏ, ngô… Đây đều là những loại cung cấp tinh bột tốt cho cơ thể và mang lại sự may mắn khi ăn vào đầu năm mới.
Thay vì bánh chưng, bánh tẻ thì cơm được nấu từ gạo huyết rồng vừa tốt, vừa mang lại tài lộc và may mắn. Ảnh minh họa.
Nhóm cung cấp chất đạm, chất béo
Đây làm nhóm chất gây nhiều tranh cãi nhất khi ăn trong dịp Tết. Các món ăn như giò, chả, thịt đông, canh măng… là món truyền thống, được nhiều người ưa thích, nhưng nếu ăn không khoa học rất dễ gây tăng cân.
PGS.TS Nguyễn Trọng Hưng cho rằng, thực tế các món ăn truyền thống như đã nói trên chứa lượng calo rất lớn, vì thế ăn nhiều dễ gây tăng cân, do vậy chỉ nên ăn một lượng nhỏ, kết hợp với các món ăn giàu chất xơ khác. Ngoài ra, có thể lựa chọn các món ăn giàu đạm, giàu chất béo lành mạnh khác.
Trong dịp Tết Nguyên đán, để vừa đảm bảo dinh dưỡng, chống ngán, dễ tiêu hóa và hạn chế tình trạng tăng cân, mọi người có thể chọn cá cũng là thực phẩm khá giàu đạm. Ngoài ra, có thể sử dụng các thực phẩm giàu đạm, chất béo có nguồn gốc thực vật như các loại hạt.
Các chuyên gia cho rằng, để đảm bảo cả yếu tố dinh dưỡng và may mắn, tài lộc dịp Tết có thể chọn cá chép, cá chim vàng… để sử dụng. Cá chép là một trong những loài cá khá đặc trưng ở một số nơi tại miền Bắc vào dịp lễ Tết. Người ta cho rằng cá chép là loại cá vượt vũ môn hóa rồng mang lại sự an khang, thịnh vượng cho gia chủ.
Cá chép hay cá chim vàng đều rất bổ dưỡng, khi ăn dịp đầu năm cũng mang lại nhiều may mắn. Ảnh minh họa.
Theo truyền thuyết, cá chép có thể nhảy qua cổng rồng thành công, tượng trưng cho sự thành công, phú quý và thăng tiến. Ăn cá chép trong bữa cơm đêm giao thừa thể hiện sự mong đợi tốt lành của gia đình trong tương lai, mong rằng sau một năm nữa cả gia đình sẽ có sự nghiệp thành công và cuộc sống viên mãn.
Nhóm rau củ
Đây là nhóm mọi người thường bổ sung không đủ trong dịp Tết, đó là lý do nhiều người bị rối loạn tiêu hóa, nhất là tình trạng táo bón trong dịp Tết. Do vậy, bổ sung đa dạng và đủ số lượng rau củ trong dịp Tết là rất quan trọng. Trong số các loại rau, có nhiều loại được cho là ăn vào dịp đầu năm sẽ mang lại nhiều tài lộc và may mắn.
Theo đó, màu xanh lá cây là màu của năng lượng mới, của khởi đầu mới với quyền năng đặc biệt như mang lại sự thịnh vượng cho gia chủ. Không chỉ văn hóa Á Đông, ngay cả các nên văn hóa Âu-Mỹ cũng luôn coi màu xanh của các loại rau như rau bó cải xoăn, bắp cải non và đậu cô ve… tượng trưng cho tiền bạc. Hay ăn những loại rau có màu đỏ như cà chua, củ dền hoặc màu vàng như cà rốt cũng tượng trưng cho sự may mắn, tài lộc.
Rất nhiều loại rau củ và trái cây ăn dịp Tết vừa bổ sung chất xơ, khoáng chất vừa mang lại nhiều may mắn. Ảnh minh họa.
Nhóm trái cây
Ngoài rau xanh, trái cây cũng cung cấp nhiều chất xơ và khoáng chất thiết yếu cho cơ thể, trong khi dịp Tết có rất nhiều loại trái cây vừa giàu dinh dưỡng, vừa mang lại tài lộc và may mắn. Theo các chuyên gia, việc ăn trái cây dịp Tết không chỉ mang ý nghĩa may mắn, mà còn giúp hạn chế việc sử dụng đồ ngọt như bánh kẹo, mứt hay nước ngọt.
Dịp Tết mọi người có thể sử dụng một số loại trái cây phổ biến, mang ý nghĩa may mắn, tài lộc như sau:
- Trái cây họ cam, quýt: Ngoài việc là suối nguồn cung cấp vitamin C dồi dào, trái cây họ cam quýt còn tượng trưng cho sự giàu có và tài lộc dư dả bởi màu sắc và ngoại hình của chúng. Những quả cam, quả quýt màu vàng hoặc cam đậm tròn trịa mang sắc thái của sự viên mãn.
- Táo: Trong văn hóa phương Đông, quả táo luôn mang ý nghĩa may mắn, là biểu tượng của hòa bình, sức khỏe và giàu có. Vì vậy, việc ăn táo ngoài giàu dinh dưỡng còn tượng trưng cho sự tốt lành. Bên cạnh đó, táo cũng mang ý lành trong việc thúc đẩy sự thành công. Trong dịp Tết nên lựa chọn những quả táo đỏ mọng, căng tràn sức sống tựa như gọi mời vận đỏ đến với gia chủ.
- Thanh long: Quả thanh long là lựa chọn phổ biến trên mâm ngũ quả ngày Tết nhờ màu đỏ rực rỡ tượng trưng cho may mắn, thịnh vượng và hình dáng như "rồng mây bao quanh", mang lại tài lộc. Loại quả này không chỉ có ý nghĩa phong thủy tốt, mang đến sự ấm no, hạnh phúc mà còn chứa nhiều vitamin và chất xơ, giúp tăng cường miễn dịch và bảo vệ cơ thể.
- Đu đủ: Quả đu đủ ngày Tết tượng trưng cho sự đủ đầy, thịnh vượng, và sung túc về vật chất lẫn tinh thần, mang lại may mắn và tài lộc cho gia chủ. Theo quan niệm dân gian, trưng bày hoặc thờ cúng hay ăn đu đủ trong dịp đầu năm mới sẽ giúp gia đình ấm no, đủ đầy.
