Nhóm nghiên cứu do TS. Cao Thị Thúy Hằng dẫn đầu tại Viện Hải dương học (Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam) vừa hoàn thành công trình tập trung vào việc tìm kiếm và phát triển enzyme có khả năng chuyển hóa polysaccharide sulfat hóa – nhóm hợp chất quý giá trong y sinh và công nghệ sinh học.
Điểm nổi bật là việc tận dụng nguồn vi sinh vật biển bản địa từ “ngân hàng” hơn 2.000 chủng vi khuẩn và vi nấm, chưa từng được khai thác triệt để trước đây.
Kết quả bước đầu rất ấn tượng: 22 chủng vi sinh vật, gồm cả vi khuẩn và vi nấm, được xác định có khả năng sản sinh các enzyme hiếm như fucoidanase và ulvan lyase.
Một số gene liên quan đến phân giải polysaccharide lần đầu được ghi nhận ở vi sinh vật biển Việt Nam, mở ra hướng nghiên cứu mới. Nhóm cũng đã tinh sạch và đánh giá đặc tính enzyme, xác định điều kiện hoạt động tối ưu về nhiệt độ, pH và độ mặn – yếu tố quan trọng cho ứng dụng thực tế.
Việc này không chỉ khai thác tiềm năng tự nhiên của Việt Nam – với hệ sinh thái biển đa dạng và giàu polysaccharide sulfat hóa từ rong biển, hải sâm – mà còn đặt nền tảng cho phát triển enzyme tái tổ hợp, giúp chủ động nguồn nguyên liệu và giảm phụ thuộc vào nhập khẩu.
Các enzyme sinh học được đánh giá là giải pháp “mềm” và hiệu quả, tác động chính xác vào cấu trúc mục tiêu, tạo ra sản phẩm có hoạt tính sinh học cao và thân thiện môi trường.
Theo TS. Hằng, khó khăn lớn hiện nay là thiếu dữ liệu tham chiếu từ các enzyme biển nhiệt đới, buộc nhóm phải xây dựng hướng tiếp cận riêng.
Trong thời gian tới, nhóm sẽ tiếp tục khai thác sâu nguồn vi sinh vật bản địa, hướng tới enzyme ổn định hơn, phù hợp sản xuất quy mô lớn, đồng thời xây dựng ngân hàng vi sinh vật biển tích hợp từ định danh, gene đến hoạt tính sinh học.
Kết quả nghiên cứu hứa hẹn mở ra cơ hội phát triển các hợp chất sinh học giá trị từ biển Việt Nam, phục vụ y sinh, dược phẩm, đồng thời khai thác tài nguyên biển theo hướng bền vững.
