Những “cỗ máy kiếm tiền” phía sau màn ảnh 

Đằng sau những bộ phim làm khuynh đảo phòng vé là những đạo diễn không chỉ sở hữu khả năng kể chuyện mà còn biết cách biến những ý tưởng trên màn ảnh thành những cỗ máy kiếm tiền khổng lồ.

Theo số liệu doanh thu phòng vé tích lũy do Statista tổng hợp mới đây, một nhóm đạo diễn hàng đầu đã tạo ra doanh thu hàng chục tỷ USD từ các tác phẩm của mình. Đáng chú ý, danh sách này quy tụ hàng loạt tên tuổi gắn với những thương hiệu điện ảnh đình đám như “Jurassic Park”, “Avatar”, “Avengers”, “The Lord of the Rings”, “Harry Potter” và “Star Wars”. Dưới đây là 10 đạo diễn có tổng doanh thu phòng vé cao nhất lịch sử điện ảnh, theo danh sách tổng hợp của Statista, Mental Floss và Visual Capitalist.

184518-620-1786355286.jpg
Đứng đầu danh sách là Steven Spielberg, với tổng doanh thu khoảng 10,72 tỷ USD.

Sự nghiệp của Spielberg bắt đầu từ năm 17 tuổi với Firelight (1964), nhưng ông nhanh chóng vươn lên trở thành một trong những nhà làm phim có sức ảnh hưởng lớn nhất Hollywood với hàng loạt tác phẩm như “Jaws” (1975), “E.T. The Extra-Terrestrial” (1982) và “Saving Private Ryan” (1998). Năm 1993 đánh dấu một cột mốc đặc biệt khi Spielberg vừa tạo nên bom tấn “Jurassic Park”, bộ phim thu về hơn 1 tỷ USD, vừa thực hiện "Schindler’s List", tác phẩm giúp ông giành giải Oscar Đạo diễn xuất sắc nhất đầu tiên.

james-1786356463.jpg
Xếp thứ hai là James Cameron với khoảng 9,8 tỷ USD doanh thu phòng vé toàn cầu.

Nếu như Spielberg đạt tổng doanh thu khoảng 10,72 tỷ USD từ 37 phim điện ảnh, thì người đứng thứ hai - James Cameron đạt con số khổng lồ 9,8 tỷ USD chỉ với 10 phim điện ảnh. Ba tác phẩm của ông gồm “Titanic” (1997), “Avatar” (2009) và “Avatar: The Way of Water” (2022) đều nằm trong nhóm những bộ phim có doanh thu cao nhất lịch sử. Nếu Spielberg nổi tiếng với số lượng tác phẩm đồ sộ, Cameron lại chứng minh rằng một bộ phim có thể tạo ra sức mạnh phòng vé khủng khiếp khi được đầu tư đúng mức.

Anthony và Joe Russo đứng thứ ba với khoảng 6,8 tỷ USD. Phần lớn doanh thu của hai đạo diễn đến từ Vũ trụ Điện ảnh Marvel, đặc biệt là “Avengers: Infinity War” và “Avengers: Endgame”. Riêng “Endgame” từng trở thành bộ phim có doanh thu cao nhất lịch sử trong một thời gian trước khi “Avatar” giành lại vị trí dẫn đầu. Thành công của anh em Russo cũng cho thấy sức mạnh khổng lồ của những thương hiệu điện ảnh đã có sẵn lượng người hâm mộ trên toàn cầu.

Với khoảng 6,6 tỷ USD, Peter Jackson đứng thứ tư, phần lớn nhờ hành trình đưa thế giới Trung Địa của J.R.R. Tolkien lên màn ảnh qua hai bộ ba “The Lord of the Rings” và “The Hobbit”. Trong đó, “The Lord of the Rings: The Return of the King” (2003) là tác phẩm có doanh thu cao nhất trong sự nghiệp Jackson và giúp ông giành tới ba giải Oscar.

bay-1786356719.jpg
Michael Bay đứng thứ 5 với khoảng 6,5 tỷ USD.

Michael Bay là nhà làm phim nổi tiếng với phong cách hành động mãn nhãn từng tạo dấu ấn qua “Armageddon”, “Pearl Harbor” và “Bad Boys”. Tuy nhiên, nguồn doanh thu lớn nhất trong sự nghiệp của ông đến từ thương hiệu “Transformers”. “Transformers: Dark of the Moon” (2011) hiện là bộ phim có doanh thu cao nhất trong sự nghiệp đạo diễn của Micheal Bay.

David Yates vươn lên vị trí thứ 6 với khoảng 6,4 tỷ USD. Phần lớn doanh thu của ông đến từ thế giới phù thủy của J.K. Rowling. Yates đạo diễn 4 phần cuối của loạt phim Harry Potter, cùng ba tác phẩm thuộc nhánh “Fantastic Beasts”. Những thương hiệu giả tưởng có lượng người hâm mộ toàn cầu vì thế trở thành bệ phóng giúp Yates gia nhập nhóm đạo diễn có doanh thu cao nhất lịch sử.

Christopher Nolan là một trong những trường hợp đặc biệt khi kết hợp phong cách làm phim mang đậm dấu ấn cá nhân với sức hút phòng vé. Ông đạt tổng doanh thu khoảng 6,1 tỷ USD, với những tác phẩm nổi tiếng như “Inception”, “Oppenheimer” và bộ ba “The Dark Knight”. Trong sự nghiệp của Nolan, “The Dark Knight Rises” (2012) là bộ phim có doanh thu cao nhất.

Sự nghiệp kéo dài hơn 5 thập kỷ và hơn 50 phim điện ảnh giúp Ridley Scott tích lũy khoảng 5 tỷ USD doanh thu phòng vé. Ông đứng sau nhiều tác phẩm kinh điển như “Blade Runner”, “Thelma & Louise” và “Gladiator”. Trong số này, “The Martian” (2015) là bộ phim có doanh thu cao nhất của Scott.

burton-1786356819.jpg
Với phong cách gothic đặc trưng, Tim Burton vẫn tạo ra khoảng 4,9 tỷ USD doanh thu phòng vé.

Burton từng góp phần định hình dòng phim siêu anh hùng thập niên 1990 với hai phần “Batman”. Tuy nhiên, tác phẩm đem lại doanh thu lớn nhất cho ông lại là bộ phim giả tưởng “Alice in Wonderland” (2010).

Khép lại Top 10 là J.J. Abrams, với khoảng 4,6 tỷ USD. Dù số lượng phim điện ảnh do Abrams trực tiếp đạo diễn không quá lớn, ông vẫn tạo dấu ấn với những thương hiệu đình đám như “Mission: Impossible”, “Star Trek” và đặc biệt là “Star Wars: The Force Awakens”.

Danh sách trên cho thấy một xu hướng rõ rệt của Hollywood: những thương hiệu điện ảnh lớn đang đóng vai trò ngày càng quan trọng trong việc tạo nên doanh thu cho các đạo diễn. Từ “Avatar”, “Jurassic Park” đến “Avengers”, “Harry Potter” hay “Transformers”, phần lớn những cái tên đứng đầu đều gắn với các thương hiệu có khả năng kéo khán giả đến rạp qua nhiều phần phim.

Tuy nhiên, đằng sau những con số doanh thu khổng lồ vẫn tồn tại một khoảng cách đáng chú ý về giới tính. Theo Statista, nữ đạo diễn chỉ chiếm chưa đến 16% tổng số đạo diễn phim tại Mỹ trong năm 2024. Đáng chú ý hơn, không có nữ đạo diễn nào góp mặt trong Top 10 nhà làm phim có doanh thu cao nhất thế giới.
Điều này cho thấy dù điện ảnh đã tạo ra những bước tiến đáng kể về đa dạng hóa, cơ hội để các nữ đạo diễn vươn lên những vị trí cao nhất trong cuộc đua thương mại vẫn còn rất hạn chế./.

Quỳnh Diệp (theo Tempo)