Gan là cơ quan giữ vai trò trung tâm trong quá trình chuyển hóa, tiêu hóa và thải độc của cơ thể. Không chỉ sản xuất dịch mật hỗ trợ tiêu hóa chất béo và hấp thu các vitamin tan trong dầu, gan còn giúp lọc bỏ độc tố, rượu, thuốc và các sản phẩm chuyển hóa ra khỏi máu. Khi chức năng gan suy giảm, nhiều cơ quan khác cũng bị ảnh hưởng, kéo theo hàng loạt vấn đề về sức khỏe.
Trao đổi với Hindustan Times, TS.BS Kunal Sood, chuyên gia Gây mê hồi sức và Y học giảm đau can thiệp tại bang Maryland (Mỹ), cho biết có một số dấu hiệu sớm cho thấy gan có thể đang gặp vấn đề, cần được thăm khám để phát hiện và điều trị kịp thời.
Mệt mỏi kéo dài, cơ thể luôn thiếu năng lượng
Cảm giác mệt mỏi dai dẳng là một trong những biểu hiện thường gặp ở người mắc bệnh gan mạn tính. Theo TS.BS Kunal Sood, tình trạng này không chỉ liên quan đến sự thay đổi của men gan mà còn bắt nguồn từ các phản ứng viêm trong cơ thể khi gan bị tổn thương.
Quá trình viêm kéo dài có thể làm rối loạn hoạt động của não bộ, gây mất ngủ, giảm khối lượng cơ, thiếu máu và suy giảm thể lực, khiến người bệnh luôn trong trạng thái uể oải, kiệt sức dù không vận động nhiều.
Buồn nôn, chán ăn kéo dài
Gan tiết dịch mật để hỗ trợ tiêu hóa chất béo. Khi chức năng của cơ quan này suy giảm, quá trình tiêu hóa cũng bị ảnh hưởng, dẫn đến cảm giác đầy bụng, khó tiêu và ăn không ngon miệng.
Theo chuyên gia, tình trạng làm rỗng dạ dày chậm, rối loạn vị giác và phản ứng viêm trong đường tiêu hóa có thể khiến người bệnh thường xuyên buồn nôn, chán ăn và sụt cân ngoài ý muốn.
Vàng da, vàng mắt
Đây là một trong những dấu hiệu điển hình của các bệnh lý về gan. Hiện tượng vàng da, vàng mắt xảy ra khi bilirubin - sắc tố tạo thành trong quá trình phân hủy hồng cầu - tích tụ trong máu do gan không còn khả năng xử lý hoặc bài tiết hiệu quả.
Nguyên nhân có thể xuất phát từ tổn thương tế bào gan, tắc nghẽn đường mật hoặc tình trạng hồng cầu bị phá hủy quá mức. TS.BS Kunal Sood khuyến cáo, nếu xuất hiện vàng da hoặc vàng mắt, người bệnh cần đến cơ sở y tế để được kiểm tra càng sớm càng tốt.
Dễ bầm tím hoặc chảy máu bất thường
Gan đảm nhận việc sản xuất phần lớn các protein tham gia quá trình đông máu. Khi chức năng gan suy giảm, khả năng đông máu của cơ thể cũng bị ảnh hưởng.
Người bệnh có thể dễ xuất hiện các vết bầm tím dù va chạm nhẹ, đồng thời gặp các biểu hiện như chảy máu cam, chảy máu chân răng hoặc đi ngoài phân đen. Đây đều là những dấu hiệu cần được thăm khám để xác định nguyên nhân.
Phù chân hoặc bụng to bất thường
Ở giai đoạn gan bị tổn thương nặng hoặc xơ gan, các mô sẹo hình thành sẽ cản trở lưu thông máu qua tĩnh mạch cửa, làm tăng áp lực trong hệ tuần hoàn và khiến dịch tích tụ trong cơ thể.
Hậu quả là người bệnh có thể bị phù chân, sưng mắt cá hoặc chướng bụng do cổ trướng. Ngoài ra, gan suy yếu còn làm giảm sản xuất albumin - loại protein có vai trò giữ dịch trong lòng mạch khiến dịch dễ thoát ra mô xung quanh và tình trạng phù nề trở nên nghiêm trọng hơn.
Các chuyên gia khuyến cáo, nếu những dấu hiệu trên kéo dài hoặc xuất hiện đồng thời, người bệnh không nên tự ý điều trị tại nhà mà cần đến cơ sở y tế để được khám, làm các xét nghiệm chức năng gan và có hướng điều trị phù hợp. Việc phát hiện sớm giúp kiểm soát bệnh hiệu quả hơn và hạn chế nguy cơ tiến triển thành xơ gan hoặc suy gan.
