Từ đầu tháng 9, khi học sinh bắt đầu năm học mới, trên mạng xã hội, nhiều cha mẹ Việt Nam không khỏi xôn xao trước những hình ảnh con ngủ trưa tại trường. Đa số học sinh tiểu học sẽ ngủ ngay trên bàn học bị hạn chế về chiều rộng và chiều dài.
Nhìn những tư thế ngủ không mấy thoải mái ấy, nhiều phụ huynh vừa thương con, vừa lo lắng liệu trẻ có thực sự được nghỉ ngơi an toàn và đủ chất lượng hay không.
Ai cũng mong con mình có một giấc ngủ trưa thoải mái để phục hồi năng lượng, đặc biệt với học sinh tiểu học đang trong giai đoạn làm quen với nhịp sinh hoạt mới.
Thực tế, tại một số trường học ở Việt Nam và nhiều nước, việc tổ chức giờ nghỉ trưa cho học sinh đã được thực hiện theo những hình thức khác nhau, trong đó có mô hình bố trí không gian riêng để trẻ có thể nằm ngủ. Cách làm này nhận được nhiều sự ủng hộ từ phụ huynh bởi trẻ không phải gục đầu trên bàn, đồng thời có môi trường yên tĩnh và phù hợp hơn để nghỉ ngơi.
Một ví dụ từng nhận được nhiều sự quan tâm là trường Tiểu học Binhe thuộc Tập đoàn Giáo dục Trường học Thí nghiệm Giang Nam, Trung Quốc.
Câu chuyện được chia sẻ bởi cô Điền, hiệu trưởng điều hành trường Tiểu học Binhe, đã đăng một loạt hình ảnh khiến nhiều phụ huynh không khỏi ghen tỵ. Sau bữa trưa, các em nhỏ lần lượt đi nghỉ trưa.
Bức ảnh học sinh tiểu học ngủ trưa được hiệu trưởng nhà trường chia sẻ khiến phụ huynh rất an lòng.
Điều đáng nói là các em được nằm ngủ đúng nghĩa, thay vì gục đầu trên bàn học.
Từ khối 1 đến khối 3 của trường có 9 lớp và mỗi lớp đều có một phòng riêng để học sinh có thể nằm nghỉ trưa. Một phụ huynh bình luận rằng thật tuyệt vời khi học sinh tiểu học cũng có thể có tư thế ngủ thoải mái và đúng chuẩn như vậy.
Lý giải về mô hình này, cô Điền cho biết mục đích chính là giúp trẻ chuyển tiếp thuận lợi từ bậc mẫu giáo lên tiểu học. Trẻ ở mẫu giáo vốn đã quen với việc nằm ngủ trưa nên khi bước vào tiểu học, các em khó có thể thay đổi thói quen ngay lập tức. Trước đây, khi phải nằm gục trên bàn học, nhiều trẻ cảm thấy không thoải mái và khó đi vào giấc ngủ.
Vì vậy, nhà trường luôn có ý tưởng phân chia khu vực hoạt động và khu vực yên tĩnh để trẻ có thể nằm nghỉ. Khi chuyển sang cơ sở mới với điều kiện tốt hơn và có thêm phòng học, trường quyết định dành riêng một không gian cho học sinh ngủ trưa.
Ngoài ra, phòng ngủ trưa của trường được chuẩn bị khá đầy đủ. Mỗi lớp có một không gian tương đương phòng học thông thường, toàn bộ sàn được trải thảm cao su. Trong phòng có các dãy chăn đệm được trải ngay ngắn, kèm gối và chăn được gấp gọn. Một bên tường là hệ thống tủ lưới để đựng đồ dùng, ngoài ra còn có điều hòa và quạt trần.
Mỗi học sinh tự mang theo một "bộ ba vật dụng" gồm một tấm chiếu, một chiếc chăn và một chiếc gối. Nhà trường cũng nhắc phụ huynh chuẩn bị loại đệm tương đối dày, tốt nhất có lớp mút để trẻ nằm thoải mái hơn.
Giờ ngủ trưa tại trường kéo dài từ 12 giờ 15 phút đến 13 giờ 15 phút, khoảng một tiếng đồng hồ.
Trong thời gian trẻ nghỉ, hai giáo viên chủ nhiệm sẽ ở cùng các em. Các cô vừa quan sát, vừa hỗ trợ những học sinh cần giúp đỡ. Những khoảnh khắc đáng yêu trong giờ ngủ trưa cũng được giáo viên chụp lại và chia sẻ với phụ huynh trong nhóm trò chuyện của lớp.
Đặc biệt, trước giờ ngủ trưa, giáo viên chủ nhiệm lớp 1, cô Từ, còn massage nhẹ cho từng học sinh để các em thư giãn.
Hình ảnh cô Từ massage cho em học sinh cũng gây xôn xao.
Cô Từ chia sẻ rằng khi con trai mình còn nhỏ, cậu bé khá nghịch trong giờ ngủ trưa nhưng lại rất thích được mẹ massage. Chỉ cần được xoa bóp nhẹ nhàng, cậu bé nhanh chóng đi vào giấc ngủ. Vì vậy, cô áp dụng cách này với học sinh trong lớp với mong muốn giúp các em thả lỏng cơ thể và dễ ngủ hơn.
Mẹ của một học sinh tên Tiểu Tiểu chia sẻ rằng thông báo của nhà trường trước khi năm học bắt đầu khiến chị rất bất ngờ. Không chỉ có giờ nghỉ trưa mà học sinh còn được nằm ngủ. Khi nhìn thấy hình ảnh cô giáo massage cho từng em, chị càng cảm nhận được sự quan tâm của giáo viên dành cho trẻ.
Theo phụ huynh này, massage không phải nhiệm vụ bắt buộc của giáo viên, vì vậy việc cô chủ động làm điều đó cho học sinh khiến cha mẹ cảm thấy ấm lòng.
Trẻ tiểu học ngủ trưa thế nào để an toàn?
Việc trẻ được nghỉ trưa là cần thiết với những em có nhu cầu ngủ, nhưng tư thế ngủ cũng rất quan trọng.
Cảnh ngủ trưa nằm trên bàn thường thấy ở nhiều trường tiểu học. Ảnh minh họa
Một số trường, các em học sinh ngủ ngồi, gục mặt xuống bàn. Ảnh minh họa
Được biết, Khoa Chỉnh hình và Chấn thương của Bệnh viện Y học Cổ truyền tỉnh Chiết Giang (Trung Quốc) tiếp nhận một số học sinh tiểu học gặp vấn đề ở vùng cổ sau khi duy trì tư thế ngủ úp mặt trên bàn trong thời gian dài.
Bác sĩ Kỷ Vĩ Phong từng điều trị cho một học sinh lớp một bị đau cổ sau khi ngủ úp mặt tại trường trong nhiều ngày. Theo bác sĩ, khi đầu thường xuyên nghiêng về một bên hoặc xoay quá mức trong thời gian dài, các cấu trúc dây chằng và khớp vùng cổ có thể chịu áp lực không cân bằng. Ở trẻ nhỏ, hệ thống xương khớp vẫn đang phát triển nên việc duy trì tư thế không phù hợp càng cần được lưu ý.
Các bác sĩ cho rằng nằm ngửa với tư thế thoải mái, giữ đầu và cổ ở vị trí tự nhiên là tư thế ngủ phù hợp. Tuy nhiên, điều kiện cơ sở vật chất tại nhiều trường học khiến việc bố trí cho toàn bộ học sinh nằm ngủ vẫn không dễ dàng.
Ngoài vấn đề về cổ, tư thế ngủ úp mặt trên bàn còn có thể gây áp lực lên mắt. Bác sĩ Lý Tiểu Ba, trưởng Khoa Nhãn khoa của Bệnh viện Nhi đồng Hàng Châu, từng lưu ý rằng một số trẻ có thói quen dùng tay làm gối khi ngủ. Việc tì, đè lên vùng mắt trong thời gian dài có thể gây cảm giác khó chịu, nhìn mờ tạm thời sau khi thức dậy.
Tư thế ngủ ảnh hưởng đến sức khỏe của các em. Ảnh minh họa
Vì vậy, nếu trẻ không có điều kiện nằm ngủ mà phải nghỉ ngay tại bàn, người lớn nên hướng dẫn trẻ tránh úp mặt trực tiếp xuống bàn hoặc tì tay lên mắt. Nếu có thể, nhà trường nên chuẩn bị không gian nghỉ ngơi phù hợp, hỗ trợ trẻ giữ đầu cổ ở tư thế tự nhiên và đảm bảo môi trường thông thoáng, yên tĩnh.
Quan trọng hơn, cha mẹ cũng nên quan sát nhu cầu ngủ của từng trẻ. Không phải học sinh nào cũng cần ngủ trưa giống nhau, nhưng với những em vẫn có nhu cầu ngủ sau buổi sáng học tập, một khoảng thời gian nghỉ ngơi đúng cách sẽ giúp trẻ giảm mệt mỏi và có trạng thái tốt hơn khi bước vào các hoạt động buổi chiều.
Một giờ nghỉ trưa tưởng như rất nhỏ nhưng lại có ý nghĩa lớn với học sinh tiểu học. Bởi khi trẻ được ăn uống đầy đủ, có nơi nghỉ ngơi an toàn và được người lớn quan tâm đúng cách, việc đến trường không chỉ là học kiến thức mà còn là quá trình hình thành những thói quen sinh hoạt lành mạnh ngay từ những năm đầu đời.
