Danh ca Khánh Ly vừa giới thiệu cuốn sách "Hát cùng nguồn cội – Chân dung Khánh Ly", ấn phẩm chân dung đặc biệt khắc họa cuộc đời và sự nghiệp của bà – người nghệ sĩ đã dành trọn đời cất tiếng hát cho thân phận con người và khát vọng hòa bình.
Tác phẩm được biên soạn từ kịch bản bộ phim tài liệu âm nhạc nhiều tập cùng tên do Tiến sĩ Bùi Quang Ngọc làm chủ nhiệm, doanh nhân - ca sĩ Quang Thành chủ biên và thực hiện. Không phải hồi ký hay tự truyện đơn thuần, cuốn sách là dòng ký ức, chân dung và giai thoại được kể lại từ tâm thế của một người đã đi qua gần trọn một thế kỷ lịch sử.
Gồm 8 chương, tác phẩm dẫn dắt người đọc từ tuổi thơ Hà Nội của cô bé Lệ Mai, hành trình định danh “Khánh Ly”, cuộc gặp gỡ định mệnh với nhạc sĩ Trịnh Công Sơn, những năm tháng viễn xứ, đến hành trình trở về quê hương và sự chiêm nghiệm bình thản ở tuổi 81.
Lần đầu tiên, nhiều bút tích giữa Khánh Ly và Trịnh Công Sơn được công bố; gần 100 nhân vật văn hóa – nghệ thuật xuất hiện trong cùng một ấn phẩm, tạo nên bức tranh đa chiều về đời sống âm nhạc Việt Nam suốt nhiều thập niên.
Chia sẻ tại sự kiện ra mắt, danh ca Khánh Ly nói về triết lý âm nhạc của Trịnh Công Sơn và thừa nhận khi còn trẻ, bà chưa thể thấu hiểu hết ca từ của ông. “Ngày đó, nghe anh Sơn viết: ‘Sống trong đời sống cần có một tấm lòng… Để gió cuốn đi’, tôi từng thấy xa vời. Khi còn trẻ, gánh nặng cơm áo quá lớn, mình chưa đủ trải nghiệm để thấm.” Bà cho biết càng về sau càng hiểu: nếu sỏi đá còn cần có nhau, thì con người sống với nhau càng cần một tấm lòng. “Sống tử tế không dễ, nhưng phải cố gắng. Ai trong đời cũng đi qua cay đắng, như chính quê hương mình vậy.”
Những chiêm nghiệm ấy cũng là tinh thần xuyên suốt chương 5 của cuốn sách – “Anh là hình, Em là bóng”, chương dày dặn và xúc động nhất viết về mối tri âm giữa Khánh Ly và Trịnh Công Sơn. Đó là sự gắn bó không ồn ào nhưng bền bỉ như một định mệnh nghệ thuật, một mối quan hệ không cần gọi tên bằng danh phận mà vẫn sâu sắc đến mức “anh là hình – em là bóng”.
Tuy vậy, ngoài Trịnh Công Sơn, Khánh Ly cũng dành sự kính trọng đặc biệt cho nhiều nhạc sĩ khác như Phạm Duy, Văn Cao, Đoàn Chuẩn… Bà xem họ như những bậc cha chú trong nghề, những người đã góp phần nâng đỡ và làm giàu thêm hành trình âm nhạc của mình.
Không chỉ là câu chuyện đời của một danh ca huyền thoại, "Hát cùng nguồn cội - chân dung Khánh Ly" còn là lát cắt của một thời kỳ vừa lãng mạn vừa đau thương, đồng thời là hành trình gìn giữ ký ức chung của âm nhạc Việt Nam.
Qua tiếng hát Khánh Ly và âm nhạc Trịnh Công Sơn, tác phẩm khẳng định sức mạnh của nghệ thuật trong việc chạm tới lương tri, nuôi dưỡng lòng nhân ái và khát vọng hòa bình. “Tôi không mong mọi người công nhận những điều tôi nói là đúng. Tôi chỉ muốn nói những điều có thể sau này mình không còn cơ hội nói nữa.” – Khánh Ly chia sẻ.
Ở tuổi 81, sau biến cố sức khỏe, bà hoàn thành cuốn sách như một lời tạ ơn Đời – tạ ơn Người – và tạ ơn Nguồn Cội.
Sách và phim tài liệu nhiều tập "Hát cùng nguồn cội – Chân dung Khánh Ly" được hình thành từ hơn 20 năm ghi chép và đồng hành của Quang Thành, là kết tinh của sự bền bỉ và tâm huyết dành cho di sản văn hóa dân tộc.
