Cà chua bi ngày càng được ưa chuộng nhờ hình dáng nhỏ xinh, màu sắc bắt mắt và hương vị ngọt dịu, mọng nước. Không chỉ dễ ăn, loại quả này còn có thể dùng theo nhiều cách, từ ăn trực tiếp, trộn salad đến chế biến thành những món ăn hấp dẫn.
Cà chua bi, hay còn gọi là cà chua cherry, thuộc họ Cà (Solanaceae), có tên khoa học là Solanum lycopersicum var. cerasiforme. So với cà chua thông thường, quả có kích thước nhỏ hơn nhiều, đường kính phổ biến khoảng 1-3 cm, hình tròn hoặc hơi thuôn dài. Vỏ quả mỏng, căng bóng, khi chín có nhiều màu sắc như đỏ, vàng, cam, tím hoặc các giống sọc độc đáo.
Điểm khiến cà chua bi được yêu thích nhất chính là hương vị. Quả chín có vị ngọt thanh, xen chút chua nhẹ, nhiều nước và thơm dịu. Khi ăn trực tiếp, chỉ cần cắn nhẹ là lớp vỏ mỏng vỡ ra, phần ruột mọng nước lan trong miệng, tạo cảm giác tươi mát. Một số giống được chăm sóc tốt cho vị ngọt đậm hơn, vì thế thường được dùng như một món ăn vặt thay cho các loại trái cây khác.
Cà chua bi cũng có màu sắc và hương vị khá đa dạng tùy giống. Loại đỏ thường có vị chua ngọt cân bằng, trong khi cà chua bi vàng hoặc cam thường cho cảm giác ngọt dịu. Những giống được trồng trong điều kiện kiểm soát như nhà kính có thể cho quả đồng đều, đẹp mắt và chất lượng ổn định hơn.
Trong ẩm thực, cà chua bi gần như không cần sơ chế cầu kỳ. Quả có thể rửa sạch rồi ăn trực tiếp, dùng làm món ăn vặt hoặc bổ đôi để trộn salad cùng xà lách, dưa chuột, dầu ô liu và phô mai. Khi nấu chín, cà chua bi có thể kho với thịt, cá, đậu phụ hoặc xào cùng các loại rau củ. Vị chua ngọt tự nhiên giúp món ăn đậm đà mà không cần sử dụng quá nhiều gia vị.
Cây cà chua bi thường được gieo từ hạt hoặc trồng bằng cây con. Cây ưa sáng, cần nhiều ánh nắng và đất tơi xốp, giàu dinh dưỡng, thoát nước tốt. Khi cây lớn, người trồng thường làm giàn hoặc cọc đỡ để thân cây leo và hạn chế đổ ngã khi mang nhiều quả.
Trên thị trường, cà chua bi được bán với giá từ 40.000-80.000 đồng/kg tùy giống.
Những lợi ích của quả cà chua bi với sức khỏe
Cải thiện sức khỏe đôi mắt
Cà chua bi chứa nhiều dưỡng chất có lợi cho mắt như vitamin C, beta-carotene, lycopene, lutein và zeaxanthin. Trong đó, lutein và zeaxanthin là những carotenoid tập trung tại võng mạc, giúp bảo vệ mắt trước tác động của các gốc tự do. Beta-carotene cũng là tiền chất của vitamin A, dưỡng chất cần thiết cho thị lực bình thường. Bổ sung cà chua bi cùng các loại rau củ nhiều màu sắc có thể góp phần duy trì sức khỏe đôi mắt.
Hỗ trợ bảo vệ tim mạch
Cà chua bi đặc biệt được chú ý nhờ hàm lượng lycopene, một chất chống oxy hóa tạo nên sắc đỏ đặc trưng của quả. Chế độ ăn có nhiều thực phẩm giàu lycopene được nghiên cứu về khả năng hỗ trợ sức khỏe tim mạch, trong đó có việc hạn chế quá trình oxy hóa cholesterol và bảo vệ thành mạch. Cà chua bi cũng cung cấp kali, khoáng chất cần thiết cho hoạt động của tim và giúp duy trì huyết áp ở mức khỏe mạnh.
Góp phần chăm sóc làn da
Không chỉ tốt cho sức khỏe bên trong, các dưỡng chất trong cà chua bi còn có lợi cho làn da. Vitamin C tham gia vào quá trình hình thành collagen, trong khi lycopene và các carotenoid giúp chống lại tác động của các gốc tự do. Một số nghiên cứu cũng cho thấy lycopene có thể hỗ trợ tăng khả năng bảo vệ da trước tác động của tia cực tím. Tuy nhiên, ăn cà chua không thể thay thế kem chống nắng và các biện pháp bảo vệ da khác.
Tăng cường khả năng chống oxy hóa
Lycopene, lutein, beta-carotene cùng nhiều hợp chất thực vật khác khiến cà chua bi trở thành nguồn thực phẩm giàu chất chống oxy hóa. Những hợp chất này giúp cơ thể chống lại các gốc tự do có thể gây tổn thương tế bào. Việc bổ sung đa dạng thực phẩm giàu chất chống oxy hóa trong bữa ăn hằng ngày cũng được xem là một phần của chế độ dinh dưỡng hướng đến sức khỏe lâu dài.
Hỗ trợ hệ xương
Cà chua bi có chứa vitamin K, vitamin C và một lượng nhất định canxi, góp phần bổ sung các dưỡng chất cần thiết cho cơ thể. Vitamin K tham gia vào quá trình chuyển hóa xương, trong khi canxi là thành phần quan trọng cấu tạo nên xương và răng. Dù vậy, để duy trì hệ xương chắc khỏe, cần kết hợp cà chua bi với nhiều thực phẩm giàu canxi, vitamin D và protein trong chế độ ăn.
Góp phần giảm nguy cơ bệnh mạn tính
Các chất chống oxy hóa và hợp chất thực vật trong cà chua bi có thể giúp hạn chế tổn thương tế bào do stress oxy hóa. Đây là một trong những yếu tố liên quan đến quá trình phát triển của nhiều bệnh mạn tính. Vì vậy, đưa cà chua bi và các loại rau quả giàu dưỡng chất vào khẩu phần thường xuyên có thể góp phần xây dựng chế độ ăn lành mạnh, hỗ trợ sức khỏe tổng thể.
Hỗ trợ phòng chống ung thư
Lycopene và beta-carotene trong cà chua bi có khả năng chống oxy hóa, giúp bảo vệ tế bào trước những tổn thương do các gốc tự do gây ra. Một số nghiên cứu quan sát cho thấy việc tiêu thụ nhiều thực phẩm từ cà chua có thể liên quan đến nguy cơ thấp hơn của một số loại ung thư, đặc biệt là ung thư tuyến tiền liệt. Tuy nhiên, cà chua bi chỉ có vai trò hỗ trợ trong một chế độ ăn uống khoa học, không thể thay thế thuốc hay các phương pháp điều trị y tế.
