Người mua thuốc lá sắp phải xuất trình căn cước công dân?

Người mua thuốc lá có thể sẽ phải xuất trình căn cước công dân (CCCD) gắn chip hoặc ứng dụng định danh điện tử VNeID nếu người bán nghi ngờ chưa đủ 18 tuổi. Đây là một trong những đề xuất đáng chú ý tại dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá do Bộ Y tế đang lấy ý kiến.

Theo dự thảo, các cơ sở bán buôn, bán lẻ thuốc lá phải treo biển thông báo không bán thuốc lá cho người dưới 18 tuổi và thực hiện kiểm tra CCCD hoặc VNeID trong trường hợp nghi ngờ độ tuổi của người mua. Quy định này được kỳ vọng sẽ giúp các điểm bán chủ động xác minh độ tuổi khách hàng, đồng thời tạo cơ sở cho cơ quan chức năng kiểm tra, giám sát việc chấp hành quy định.

fa4b0cd0-3d70-11f1-b55d-0f258dce1735-177677352935764338754-1783353549.webp
Mỗi năm, hơn 100.000 người tại Việt Nam tử vong do các bệnh liên quan đến thuốc lá, trong đó có cả người hút thuốc thụ động. (Ảnh: Minh họa)

Theo báo điện tử VietNamNet, khảo sát của Trường Đại học Y tế công cộng năm 2024 cho thấy 30,5% chủ cửa hàng thừa nhận từng bán thuốc lá cho người dưới 18 tuổi. Mặc dù đã giảm so với mức 40,8% năm 2017, Bộ Y tế cho rằng tình trạng trẻ vị thành niên vẫn dễ dàng tiếp cận thuốc lá là vấn đề cần được kiểm soát chặt hơn.

Ngoài quy định về kiểm tra độ tuổi, dự thảo cũng đề xuất cấm hoàn toàn việc trưng bày sản phẩm và hình ảnh thuốc lá tại các cơ sở bán buôn, bán lẻ. Đây là điểm mới so với Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá năm 2012, vốn chỉ cho phép trưng bày tối đa một bao, một tút hoặc một hộp của mỗi nhãn hiệu tại điểm bán.

anh-chup-man-hinh-2023-12-05-113221-1701750752925358326576-1783353627.png
Hút thuốc làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch, ung thư và bệnh hô hấp mạn tính. (Ảnh: tuoitre.vn)

Bộ Y tế dẫn kết quả nghiên cứu tại 20 quốc gia cho thấy lệnh cấm trưng bày thuốc lá có thể giúp giảm gần 31% tỷ lệ hút thuốc ở người trưởng thành sau 7 năm. Nếu đạt hiệu quả tương tự, Việt Nam ước tính có thể giảm khoảng 5 triệu người hút thuốc, đồng thời tiết kiệm khoảng 4.000 tỷ đồng chi phí y tế mỗi năm.

Dự thảo cũng tiếp tục đề xuất cấm bán thuốc lá trong phạm vi 100 m tính từ ranh giới gần nhất của cơ sở giáo dục và cơ sở y tế.

Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá dự kiến được trình Quốc hội khóa XVI xem xét tại kỳ họp thứ hai vào tháng 10/2026. Nếu được thông qua, luật sẽ có hiệu lực từ ngày 1/1/2027.

gemini-generated-image-rn419krn419krn41-1783353961.png
Bộ Y tế đề xuất siết quản lý hoạt động bán thuốc lá. (Ảnh: Minh họa)

Đáng lưu ý, đề xuất không quy định tất cả người mua thuốc lá đều phải xuất trình CCCD hoặc VNeID. Việc kiểm tra chỉ được thực hiện khi người bán có căn cứ nghi ngờ người mua chưa đủ 18 tuổi.

Như Ngọc [t/h]