Trong văn hoá Á Đông, họ tên không chỉ đơn thuần là một cách để xưng hô mà còn gắn liền với danh dự, bản sắc và niềm tự hào của mỗi gia đình. Vì vậy, nhiều bậc cha mẹ luôn mong muốn đem đến cho con mình một cái tên đẹp, trọn vẹn ý nghĩa và không trở thành gánh nặng tâm lý khi trẻ trưởng thành.
Mới đây, câu chuyện một người cha quyết định đổi cả họ của mình và của hai con gái để con không phải chịu những định kiến hay lời trêu chọc đã thu hút sự quan tâm lớn từ cộng đồng mạng.
“Vì con gái út, tôi đã đổi họ từ Cẩu sang Kính. Sau hơn một tháng, cuối cùng cũng thành công. Tôi đổi tên và họ ở tuổi 30”.
Ảnh minh họa
Gần đây, một cư dân mạng đã đăng tải bài viết chia sẻ rằng anh đã đổi họ thành công cho con gái út và đồng thời cho chính mình. Bài đăng nhanh chóng thu hút hơn một nghìn lượt thích và bình luận.
Vào ngày 27 tháng 1, phóng viên đã liên hệ với ông Kính. Ông cho biết thực ra ông đã hoàn tất việc đổi họ từ khi con gái út mới khoảng một tuổi, nhưng đến nay ông mới chia sẻ câu chuyện như một cách kỷ niệm dấu mốc quan trọng của gia đình.
Ông Kính cho hay cách phát âm họ “Cẩu” giống với cách gọi một con vật nuôi trong nhà, điều này khiến ông cảm thấy tự ti từ nhỏ và thường xuyên bị bạn bè đặt cho những biệt danh không mong muốn.
Khi con gái lớn chào đời 9 năm trước, cô bé cũng mang họ Cẩu của ông. Nhưng đến khi con chuẩn bị bước vào tiểu học, ông quyết định đổi họ của con thành “Từ”, mang họ của mẹ, để tránh những trải nghiệm tiêu cực mà ông từng phải chịu.
Sau đó, khi con gái thứ hai ra đời, ông Kính đã rất trân trọng việc đặt tên cho con và còn đăng tên đã chọn lên mạng xã hội. Tuy nhiên, tên của cô bé lại bị một số cư dân mạng chế giễu, khiến ông cảm thấy tổn thương và lo sợ rằng con gái có thể sẽ lớn lên trong áp lực giống như ông trước đây.
Điều đó càng thôi thúc ông tìm cách đổi họ cho con, để tên gọi của con được trọn vẹn và ý nghĩa hơn.
Ông từng chia sẻ: “Chúng tôi không phải đơn giản đổi họ thành họ của người khác. Tôi nghe nói họ Cẩu có nguồn gốc từ họ Kính, trong dòng họ chúng tôi trước kia cũng có người mang họ Kính. Vì vậy, khi tôi đề xuất, các bậc trưởng lão đều đồng ý cho đổi họ”.
Ảnh minh họa
Ông Kính kể lại rằng khi nhận được cuộc gọi từ đồn cảnh sát thông báo đến nhận chứng minh thư mới, ông đã thoáng chút nghi ngờ nhưng ngay sau đó là cảm giác nhẹ nhõm và vui mừng. Ông ấy không thể tin rằng vấn đề họ tên, điều khiến bản thân trăn trở hơn 30 năm, cuối cùng cũng được giải quyết một cách ổn thoả.
Tại Việt Nam, theo khoản 1 Điều 27 Bộ luật Dân sự 2015, cá nhân có quyền yêu cầu cơ quan nhà nước có thẩm quyền công nhận việc thay đổi họ trong trường hợp sau đây:
- Thay đổi họ cho con đẻ từ họ của cha đẻ sang họ của mẹ đẻ hoặc ngược lại;
- Thay đổi họ cho con nuôi từ họ của cha đẻ hoặc mẹ đẻ sang họ của cha nuôi hoặc họ của mẹ nuôi theo yêu cầu của cha nuôi, mẹ nuôi;
- Khi người con nuôi thôi làm con nuôi và người này hoặc cha đẻ, mẹ đẻ yêu cầu lấy lại họ cho người đó theo họ của cha đẻ hoặc mẹ đẻ;
- Thay đổi họ cho con theo yêu cầu của cha đẻ, mẹ đẻ hoặc của con khi xác định cha, mẹ cho con;
- Thay đổi họ của người bị lưu lạc đã tìm ra nguồn gốc huyết thống của mình;
- Thay đổi họ theo họ của vợ, họ của chồng trong quan hệ hôn nhân và gia đình có yếu tố nước ngoài để phù hợp với pháp luật của nước mà vợ, chồng người nước ngoài là công dân hoặc lấy lại họ trước khi thay đổi;
- Thay đổi họ của con khi cha, mẹ thay đổi họ;
- Trường hợp khác do pháp luật về hộ tịch quy định.
Câu chuyện của ông Kính không chỉ là chuyện đổi họ đổi tên, mà còn là câu chuyện về trách nhiệm của cha mẹ trong việc bảo vệ con khỏi những tổn thương có thể đến từ lời nói và ánh nhìn của xã hội. Một cái tên, đôi khi tưởng chừng bình thường, lại có thể ảnh hưởng đến sự tự tin, cảm xúc và quá trình trưởng thành của trẻ. Vì thế, người lớn càng cần suy nghĩ thấu đáo và đặt mình vào vị trí của con để lựa chọn điều tốt nhất cho trẻ.
Quan trọng hơn, câu chuyện cũng nhắc nhở rằng cha mẹ không chỉ bảo vệ con bằng việc thay đổi những yếu tố bên ngoài, mà còn bằng cách dạy con cách chấp nhận bản thân, hiểu giá trị thật của mình, và đối diện với sự khác biệt một cách tự tin.
Trong hành trình nuôi dạy trẻ, sự đồng hành về tinh thần là điều thiết yếu. Khi trẻ phải đối mặt với sự trêu chọc, tự ti hay mặc cảm vì tên gọi hoặc thân phận, cha mẹ cần:
- Lắng nghe cảm xúc của trẻ thay vì xem nhẹ.
- Giải thích cho trẻ hiểu ý nghĩa và niềm tự hào về tên của mình, nếu tên đó có giá trị văn hoá.
- Giúp trẻ xây dựng sự mạnh mẽ nội tâm, để trẻ biết rằng mình đáng giá hơn bất kỳ sự trêu ghẹo nào.
- Trấn an rằng mọi quyết định, kể cả đổi họ đổi tên, đều xuất phát từ tình yêu của cha mẹ dành cho con.
Một đứa trẻ lớn lên trong sự thấu hiểu và tôn trọng sẽ luôn cảm nhận được rằng mình được yêu thương vô điều kiện. Dù tên gọi có thay đổi hay không, điều quan trọng nhất là con biết mình không bao giờ phải đối diện với thế giới một mình.
