Chính phủ vừa ban hành Nghị định 76/2026 sửa đổi bổ sung một số điều của Nghị định 125/2021 quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bình đẳng giới. Nghị định mới sẽ có hiệu lực từ ngày 1-5-2026.
Một trong những nội dung đáng chú ý của nghị định mới là điều chỉnh tăng mức xử phạt đối với các hành vi vi phạm bình đẳng giới trong gia đình theo quy định tại Điều 13.
Theo Nghị định 76/2026, hành vi cản trở hoặc không cho thành viên trong gia đình thực hiện các hoạt động tạo thu nhập hoặc đáp ứng các nhu cầu khác của gia đình vì lý do giới tính; đối xử bất bình đẳng giữa các thành viên trong gia đình vì lý do giới tính sẽ bị phạt tiền từ 5-10 triệu đồng.
Trong khi đó, theo quy định hiện hành tại Nghị định 125/2021, các hành vi này chỉ bị phạt từ 3 - 5 triệu đồng.
Đối với các hành vi đe dọa dùng vũ lực hoặc uy hiếp tinh thần nhằm cản trở thành viên trong gia đình có đủ điều kiện theo quy định của pháp luật tham gia định đoạt tài sản thuộc sở hữu chung của hộ gia đình vì lý do giới tính; áp đặt việc thực hiện lao động gia đình, sử dụng biện pháp tránh thai, triệt sản như là trách nhiệm của thành viên trong gia đình thuộc một giới nhất định, Nghị định 76/2026 quy định mức phạt từ 10 - 12 triệu đồng. Hiện nay, Nghị định 125/2021 quy định mức phạt cho các hành vi này chỉ từ 5 - 7 triệu đồng.
Đáng chú ý, đối với hành vi dùng vũ lực nhằm cản trở thành viên trong gia đình có đủ điều kiện theo quy định của pháp luật tham gia định đoạt tài sản thuộc sở hữu chung của hộ gia đình vì lý do giới tính mức phạt theo nghị định mới được nâng lên 12 - 15 triệu đồng. Trong khi đó, quy định tại Nghị định 125/2021 chỉ phạt từ 7 - 10 triệu đồng.
Theo Pháp luật TP.HCM, như vậy, so với quy định hiện hành, Nghị định 76/2026 không thay đổi nội dung các hành vi vi phạm, nhưng tăng đáng kể mức xử phạt tiền đối với tất cả các nhóm hành vi, nhằm tăng tính răn đe và góp phần bảo đảm nguyên tắc bình đẳng giới trong đời sống gia đình.
Theo VnExpress, dộng thái tăng nặng chế tài của Chính phủ nhằm giải quyết thực trạng mất cân bằng trách nhiệm kế hoạch hóa gia đình tại Việt Nam.
Theo Điều tra biến động dân số năm 2020, hệ thống y tế ghi nhận hơn 120.000 ca đình sản nữ nhưng chỉ có khoảng 10.000 đàn ông thực hiện thủ thuật này. Tạp chí Y học Việt Nam từng công bố nghiên cứu chỉ ra phụ nữ đang gánh vác gần như toàn bộ trách nhiệm và hệ lụy của việc ngừa thai, trong khi nam giới thường né tránh.