Cá là thực phẩm quen thuộc trong bữa cơm gia đình bởi hương vị thơm ngon và giá trị dinh dưỡng cao. Từ nguyên liệu này, bạn có thể chế biến thành nhiều món ăn hấp dẫn, trong đó chả cá là lựa chọn được nhiều người yêu thích. Cách làm chả cá không quá phức tạp, tuy nhiên để thành phẩm có độ dai, mềm, thơm ngon và không bị tanh, bạn cần nắm được một số bí quyết trong khâu chọn cá và chế biến.
Dưới đây là hướng dẫn 5 cách làm chả cá tại nhà từ những nguyên liệu quen thuộc, giúp bạn dễ dàng thay đổi món ăn cho cả gia đình.
Chả cá làm từ nguyên liệu gì? Cá nào thích hợp để làm chả?
Trước khi bắt tay vào chế biến, bạn cần biết chả cá thường được làm từ những nguyên liệu nào và nên chọn loại cá gì để món ăn đạt hương vị thơm ngon nhất.
Nguyên liệu chính để làm chả cá là cá tươi. Tùy theo sở thích và từng loại chả, bạn có thể chọn cá nước ngọt hoặc cá biển. Ngoài ra, một số công thức còn sử dụng thêm các loại bột để tạo độ kết dính, giúp chả cá mềm, dẻo và dai ngon hơn.
Làm chả cá nên cho bột gì?
Để chả cá có độ dai, dẻo và không bị rời rạc, người chế biến thường bổ sung một lượng bột phù hợp vào phần thịt cá xay nhuyễn. Bột giúp các nguyên liệu liên kết với nhau, tạo thành hỗn hợp đồng nhất.
Thông thường, khi làm chả cá tại nhà, bạn có thể sử dụng một trong ba loại bột sau:
- Bột năng.
- Bột mì.
- Bột ngô (bột bắp).
Tùy từng công thức, bạn lựa chọn loại bột và lượng bột phù hợp để chả cá đạt độ kết dính mong muốn.
Những loại cá làm chả ngon
Với cá nước ngọt, các loại thường được sử dụng để làm chả gồm cá rô phi, cá basa, cá lăng và cá thác lác. Những loại cá này có phần thịt tương đối dày, chắc. Một số loại còn có lớp mỡ béo mềm, giúp chả cá thành phẩm thơm và có vị ngon đặc trưng.
Đối với cá biển, cá thu là nguyên liệu được nhiều người lựa chọn. Loại cá này có phần thịt dày, thơm ngon và giàu dinh dưỡng, thích hợp để chế biến thành chả cá.
Cách chọn cá tươi để làm chả
Chất lượng cá ảnh hưởng trực tiếp đến hương vị và độ ngon của chả thành phẩm. Vì vậy, khi chọn cá để làm chả, bạn nên chú ý một số đặc điểm sau:
- Quan sát mắt cá: Cá tươi thường có đôi mắt sáng, trong và linh hoạt. Ở một số loại cá, mắt có thể hơi lồi.
- Kiểm tra độ đàn hồi: Dùng tay ấn nhẹ vào thân cá. Nếu phần thịt nhanh chóng trở lại trạng thái ban đầu thì đó là cá còn tươi. Cá để lâu sau khi được đánh bắt thường giảm độ đàn hồi.
- Xem màu sắc mang cá: Mang cá tươi thường có màu đỏ hoặc hồng.
- Kiểm tra vảy và da cá: Cá tươi có lớp vảy xếp chặt, sáng bóng. Bề mặt da không xuất hiện những đốm lấm chấm bất thường.
Bí quyết khử mùi tanh của cá khi làm chả
Cá nếu không được sơ chế đúng cách có thể để lại mùi tanh, ảnh hưởng đến hương vị của chả thành phẩm. Bạn có thể áp dụng một số cách làm sạch và khử mùi tanh dưới đây:
- Dùng nước vo gạo: Ngâm cá trong nước vo gạo khoảng 15 phút, sau đó rửa lại bằng nước sạch và để ráo trước khi chế biến. Cách này giúp giảm bớt mùi tanh của cá.
- Sử dụng rượu và gừng: Rượu kết hợp với gừng có thể hỗ trợ khử mùi tanh. Bạn dùng hỗn hợp này để rửa cá sau khi sơ chế.
- Rửa cá với nước muối: Có thể dùng nước muối để rửa cá hoặc lấy muối hạt xát nhẹ lên thân cá. Ngoài ra, bạn cũng có thể ngâm cá đã làm sạch trong nước lạnh pha một chút giấm.
- Kết hợp hạt tiêu hoặc lá nguyệt quế: Trộn một ít hạt tiêu hoặc lá nguyệt quế với cá trong quá trình sơ chế cũng giúp hạn chế mùi tanh.
- Dùng chanh tươi: Vắt chanh lấy nước, ngâm cá trong vài phút rồi rửa sạch lại như bình thường. Cách này còn giúp loại bỏ phần nhớt trên thân cá.
Lưu ý, không nên ngâm cá quá lâu trong nước chanh vì có thể khiến da cá bị bong, làm giảm độ tươi ngon của nguyên liệu.
Bên cạnh đó, khi mổ cá, bạn cần loại bỏ mang và cạo sạch lớp màng đen bên trong bụng. Đây là những phần có thể khiến cá có mùi tanh rõ hơn nếu không được làm sạch.
Với các loại cá da trơn như cá basa, bạn có thể dùng một ít nước nóng đổ lên thân cá rồi cạo sạch lớp nhớt bên ngoài. Sau đó rửa lại cá trước khi chế biến.
1. Cách làm chả cá rô phi
Cá rô phi có phần thịt dày, dễ chế biến thành chả cá thơm ngon. Nguyên liệu này cũng có giá thành tương đối hợp lý, phù hợp với bữa cơm thường ngày của nhiều gia đình.
Nguyên liệu
500g cá rô phi phi lê, để đông đá hơi cứng.
1 bó hành lá.
Bột khoai hoặc bột bắp: 1 thìa.
Bột nở: 1/2 thìa.
Hạt nêm: 1 thìa.
Nước mắm: 1 thìa.
Hạt tiêu trắng: 1 thìa.
Đường: 1 thìa.
Một chút muối.
Các bước làm chả cá rô phi
Bước 1: Ướp cá
Cá rô phi phi lê thái thành những miếng nhỏ để dễ xay. Hành lá nhặt, rửa sạch rồi cắt thành khúc ngắn.
Cho cá vào một chiếc bát lớn, thêm một chút muối, tiêu và hạt nêm. Trộn đều, ướp khoảng 10 phút để cá ngấm gia vị rồi cho hành lá vào đảo cùng.
Bước 2: Xay cá
Cho cá đã ướp vào máy xay thịt, xay vài vòng rồi dừng lại nghỉ một lát. Tiếp tục xay theo cách này để tránh khiến máy hoạt động liên tục và bị nóng.
Thêm bột bắp, bột nở, nước mắm và đường vào máy. Xay thêm vài vòng cho các nguyên liệu hòa quyện rồi tắt máy. Không nên xay quá lâu vì có thể khiến chả cá bị bở.
Nếu có máy trộn bột, bạn có thể chuyển phần cá vừa xay vào máy và quết khoảng 2 phút để hỗn hợp dẻo dai hơn.
Trải một lớp màng bọc thực phẩm lên mặt bàn, cho hỗn hợp chả cá lên trên rồi dàn đều thành hình vuông hoặc hình tròn tùy thích. Bọc kín lại.
Bước 3: Hấp và chiên chả cá
Bắc xửng hấp lên bếp, đun đến khi nước sôi rồi đặt miếng chả cá vào hấp khoảng 20 phút cho chín.
Lấy chả ra khỏi xửng, để nguội hoàn toàn.
Bắc chảo dầu lên bếp. Khi dầu nóng, cho miếng chả vào chiên vàng đều hai mặt. Gắp chả ra đĩa có lót giấy thấm dầu rồi thái thành miếng vừa ăn.
Thành phẩm
Chả cá rô phi sau khi chiên có màu vàng đẹp mắt, hương thơm hấp dẫn. Phần thịt cá mềm, có vị ngọt tự nhiên hòa quyện cùng các loại gia vị.
Bạn có thể thái chả cá thành từng miếng nhỏ, ăn cùng cơm nóng hoặc bún đều ngon. Cách làm không quá cầu kỳ, thích hợp để đổi món cho bữa cơm gia đình.
2. Cách làm chả cá thu
Chả cá thu có hương vị thơm ngon, phần thịt cá ngọt tự nhiên kết hợp cùng hành lá và thì là tạo nên mùi thơm hấp dẫn. Chỉ với một vài thao tác đơn giản, bạn đã có món chả cá bổ dưỡng để cả nhà cùng thưởng thức.
Nguyên liệu
1kg cá thu.
200g thịt xay.
1 nắm rau thì là.
3 nhánh hành lá.
2 củ hành khô.
Dầu ăn.
1 thìa cà phê đường.
Hạt nêm, muối, nước mắm, tiêu.
Một chút bột ngọt nếu thích.
Cách làm chả cá thu
Bước 1: Sơ chế nguyên liệu
Cá thu mua về làm sạch, dùng dao lách để tách phần xương. Tiếp đó, dùng thìa cạo lấy phần thịt cá cho vào tô.
Cho thịt xay vào cùng cá thu, thêm một chút nước mắm, hạt nêm, đường và tiêu. Trộn đều rồi để khoảng 15 phút cho nguyên liệu ngấm gia vị.
Hành khô bóc vỏ, băm nhỏ. Hành lá và thì là nhặt sạch, rửa rồi thái nhỏ.
Bước 2: Xay chả cá
Sau khi cá đã ngấm gia vị, cho hỗn hợp vào máy xay. Thêm hành khô cùng 1 - 2 thìa dầu ăn rồi đậy nắp, xay nhuyễn.
Tiếp tục cho hành lá và thì là đã thái nhỏ vào máy, xay thêm vài vòng để các nguyên liệu hòa đều với nhau rồi tắt máy.
Bước 3: Hấp và rán chả cá
Lấy từng phần hỗn hợp cá đã xay, viên thành những viên tròn rồi ấn dẹt thành miếng chả.
Xếp chả cá vào xửng, hấp khoảng 15 phút cho chả vừa chín thì tắt bếp. Lấy chả ra ngoài, để nguội bớt.
Bắc chảo lên bếp, thêm vài thìa dầu ăn. Khi dầu nóng, cho từng miếng chả vào chiên. Lật đều hai mặt đến khi chả chín vàng thì gắp ra đĩa.
Thành phẩm
Chả cá thu sau khi chiên có màu vàng ươm ở cả hai mặt, tỏa mùi thơm của cá cùng hành lá và thì là. Phần thịt chả có vị ngọt tự nhiên, đậm đà nhờ được tẩm ướp gia vị vừa vặn.
Bạn có thể thái chả thành từng miếng vừa ăn, chấm cùng nước mắm ớt và thưởng thức với bún tươi hoặc cơm trắng.
3. Cách làm chả cá basa
Cá basa có phần thịt mềm, béo nên cũng là nguyên liệu thích hợp để làm chả cá. Cách chế biến khá đơn giản, không cần quá nhiều công đoạn nhưng vẫn cho thành phẩm thơm ngon, hấp dẫn.
Nguyên liệu
500g cá phi lê (có thể dùng cá basa).
1 lòng đỏ trứng gà.
1 thìa cà phê curry paste (nếu thích chả có màu sẫm và thơm).
35g bột năng hoặc tinh bột bắp.
1 thìa cà phê tiêu.
1 thìa canh nước mắm.
1 thìa cà phê đường.
1 nhánh hành lá thái nhỏ.
1 thìa cà phê bột nêm.
Cách làm chả cá basa
Bước 1: Sơ chế cá
Cá mua về rửa sạch, thái thành những miếng nhỏ.
Cho cá vào ngăn đá tủ lạnh khoảng 2 tiếng.
Sau đó, lấy cá ra, cho vào máy xay cùng lòng đỏ trứng gà và các loại gia vị đã chuẩn bị. Xay nhuyễn trong vài phút đến khi hỗn hợp sánh, dẻo.
Bước 2: Nặn và chiên chả cá
Đeo găng tay, thoa một chút dầu ăn lên tay rồi lấy từng phần hỗn hợp cá, viên tròn và ấn dẹt thành miếng chả.
Xếp chả lên khay có lót màng bọc thực phẩm để tránh bị dính.
Bắc chảo lên bếp, cho khoảng 3 thìa canh dầu ăn vào. Đợi dầu hơi nóng rồi lần lượt thả từng miếng chả cá vào chiên với lửa vừa.
Chiên đến khi hai mặt chả vàng đều thì gắp ra đĩa.
Thành phẩm
Chả cá basa sau khi chiên có lớp vỏ vàng ươm, phần thịt bên trong mềm và có màu trắng xen lẫn màu xanh của hành lá. Món ăn trông bắt mắt, tỏa mùi thơm hấp dẫn.
Bạn có thể xếp chả cá ra đĩa, ăn kèm xà lách và dưa leo. Chả cá basa ngon nhất khi dùng lúc còn nóng, chấm cùng nước mắm chua cay và ăn với cơm trắng.
4. Cách làm chả cá Lã Vọng
Chả cá Lã Vọng là món ăn nổi tiếng của Hà Nội, gây ấn tượng bởi hương vị đặc trưng của cá tẩm ướp riềng, mẻ, mắm tôm và nghệ. Phần cá được nướng vàng, sau đó ăn nóng cùng thì là, hành lá, bún tươi và lạc rang.
Nếu yêu thích món ăn này, bạn có thể tham khảo cách làm chả cá Lã Vọng tại nhà dưới đây.
Nguyên liệu
Cá lăng: 500g.
Riềng băm hoặc giã nhỏ: 2 thìa.
Gừng băm nhỏ: 2 thìa.
Hành tím băm nhỏ: 2 thìa (nếu thích ăn có thể cho thêm).
Chanh tươi: 1 quả.
Ớt tươi: 3 - 4 quả (tùy khả năng ăn cay).
Bột nghệ: 1 thìa.
Mẻ: 2 thìa.
Mắm tôm: 2 thìa.
Lạc rang: 100g.
Bún tươi: 1kg.
Các loại rau thơm ăn kèm (tùy khẩu vị).
Dầu ăn: 2 thìa.
Muối: 1 thìa.
Thì là, hành lá.
Cách làm chả cá Lã Vọng tại nhà
Bước 1: Sơ chế nguyên liệu
Cá lăng mua về rửa sạch nhớt. Dùng muối và chanh chà xát bên ngoài thân cá để làm sạch và giảm mùi tanh.
Lọc lấy phần thịt cá, thái thành những miếng có kích thước khoảng 2 ngón tay. Dùng giấy ăn hoặc khăn sạch thấm khô thịt cá.
Cho cá vào một chiếc bát lớn, thêm 2 thìa mẻ, 2 thìa riềng, 2 thìa gừng, 2 thìa hành tím, 2 thìa mắm tôm và 1 thìa bột nghệ. Trộn đều để gia vị phủ khắp miếng cá rồi ướp khoảng 2 tiếng cho ngấm.
Các loại rau thơm ăn kèm nhặt sạch, rửa và để ráo nước. Thì là, hành lá cắt thành từng khúc. Riêng phần đầu hành lá có thể chẻ nhỏ.
Bước 2: Nướng cá
Cho cá đã ướp vào nồi chiên không dầu, điều chỉnh nhiệt độ 200 độ C và nướng trong khoảng 20 phút.
Khi cá chín, các mặt có màu vàng ươm là đạt yêu cầu.
Bước 3: Hoàn thành chả cá Lã Vọng
Chuẩn bị một chiếc nồi và bếp gas mini.
Xếp thì là, hành lá xuống đáy nồi, sau đó cho phần cá đã nướng lên trên. Rải thêm một chút rau thơm lên bề mặt.
Đặt nồi lên bếp, bật lửa và thưởng thức khi chả cá còn nóng.
Thành phẩm
Chả cá Lã Vọng có màu vàng ruộm đẹp mắt, phần thịt cá chín mềm, thấm đều gia vị nên có hương vị đậm đà. Thì là, hành lá và các loại rau thơm tạo thêm màu xanh bắt mắt, đồng thời làm món ăn dậy mùi hấp dẫn.
Để thưởng thức đúng cách, bạn ăn chả cá cùng bún tươi, rau thơm, lạc rang và chấm với mắm tôm. Đây là sự kết hợp tạo nên hương vị đặc trưng của món chả cá Lã Vọng.
5. Cách làm chả cá thác lác
Chả cá thác lác có độ dai, thơm và vị ngọt đặc trưng của thịt cá. Cách làm món ăn này không quá khó, bạn chỉ cần khoảng 15 - 20 phút chế biến là có thể hoàn thành món chả cá hấp dẫn cho bữa cơm gia đình.
Nguyên liệu
Cá thác lác: 500g.
Tỏi khô băm nhỏ: 1 củ.
Hành tím băm nhỏ: 2 củ.
Dầu ăn: 2 thìa.
Muối, mì chính, hạt nêm, đường.
Cách làm chả cá thác lác
Bước 1: Sơ chế cá
Cá thác lác rửa sạch, lọc lấy phần thịt rồi thái thành những miếng vừa ăn.
Cho cá vào tô, nêm 1 thìa muối, 1 thìa đường, 1 thìa mì chính, 1 thìa hạt nêm cùng tỏi và hành tím băm nhỏ.
Dùng đũa trộn đều để cá và các loại gia vị hòa quyện, giúp thịt cá ngấm đều.
Bước 2: Giã cá
Cho phần cá đã sơ chế vào cối, dùng chày giã nhuyễn.
Trong quá trình giã, nên giữ lực đều tay và thực hiện liên tục khoảng 15 phút. Khi thấy thịt cá trở nên dính, dẻo và có cảm giác nặng tay thì có thể dừng lại.
Bước 3: Rán chả cá
Bắc chảo chống dính lên bếp, thêm dầu ăn rồi bật bếp đun nóng.
Đeo găng tay, lấy từng phần cá viên thành hình tròn rồi ép dẹt. Miếng chả nên có độ dày khoảng 1/2 lóng tay.
Thả từng miếng chả vào chảo, rán vàng đều hai mặt rồi gắp ra đĩa.
Thành phẩm
Chả cá thác lác sau khi rán có màu vàng đẹp mắt, hương thơm hấp dẫn. Phần thịt cá dai, có vị ngọt tự nhiên hòa quyện với các loại gia vị.
Bạn có thể gắp chả cá ra thớt, thái thành những miếng vừa ăn rồi chấm cùng tương ớt hoặc nước mắm. Món này dùng với cơm trắng hay bún đều ngon.
Chả cá làm món gì ngon?
Chả cá không chỉ ngon khi ăn trực tiếp mà còn có thể kết hợp với nhiều nguyên liệu khác để tạo thành những món ăn hấp dẫn. Tùy theo thời điểm và sở thích của gia đình, bạn có thể lựa chọn các món từ chả cá cho bữa sáng, bữa trưa hoặc bữa tối.
Những món ngon từ chả cá cho bữa sáng
Chả cá là nguyên liệu phù hợp để chế biến nhiều món ăn sáng nhanh gọn, dễ ăn và tiện lợi. Bạn có thể tham khảo một số gợi ý sau:
Bánh canh chả cá.
Bún chả cá.
Bánh mì chả cá.
Các món chả cá ngon cho bữa trưa
Nếu muốn đổi món cho bữa trưa, bạn có thể kết hợp chả cá với cà chua, trứng hoặc các loại gia vị để tạo nên những món ăn đậm đà:
Chả cá thu sốt cà chua.
Chả cá Lã Vọng.
Chả cá xào.
Chả cá bọc trứng.
Chả cá sốt cay.
Chả cá kho.
Gợi ý món chả cá cho bữa tối
Với bữa tối, bạn nên ưu tiên những món có cách chế biến đơn giản, hạn chế sử dụng quá nhiều dầu mỡ và gia vị. Một số lựa chọn có thể tham khảo gồm:
Canh chả cá thác lác nấu rau tần ô.
Chả cá nướng.
Chả cá cuốn bánh tráng.
Canh chả cá nấu cà chua.
Ngoài những món ăn kể trên, chả cá còn có thể kết hợp với nhiều nguyên liệu khác để làm phong phú thực đơn gia đình. Tùy khẩu vị, bạn hãy lựa chọn cách chế biến phù hợp để cả nhà có thêm những bữa ăn ngon miệng.
Cách bảo quản chả cá đúng cách
Tùy vào tình trạng chả cá đã chế biến hay còn sống mà thời gian và cách bảo quản sẽ có sự khác nhau. Để chả cá giữ được chất lượng tốt, bạn nên phân loại trước khi cho vào tủ lạnh.
Cách bảo quản chả cá đã hấp hoặc chiên
Với chả cá đã được hấp hoặc chiên, bạn có thể bảo quản theo những cách sau:
Ở nhiệt độ thường, chả cá chỉ nên để trong khoảng 1 - 2 tiếng.
Nếu đặt trong ngăn mát tủ lạnh, thời gian bảo quản tối đa khoảng 2 ngày.
Trường hợp muốn giữ chả cá để ăn dần trong 1 - 2 tháng, bạn có thể cho vào ngăn đông tủ lạnh.
Mặc dù có thể bảo quản trong ngăn đông từ 1 - 2 tháng nhưng không nên trữ chả cá quá lâu. Để lâu, món ăn có thể bị giảm hương vị và chất lượng dinh dưỡng vốn có.
Cách bảo quản khá đơn giản: Cho chả cá vào hộp có nắp đậy kín rồi đặt trong tủ lạnh. Nếu muốn giữ chả cá lâu hơn, bạn có thể hút chân không trước khi cho vào ngăn đông.
Cách bảo quản chả cá sống
Nếu đã làm chả cá nhưng chưa sử dụng hết, bạn cũng có thể bảo quản trong tủ lạnh. Thời gian bảo quản chả cá sống dao động từ 1 ngày đến 2 tháng tùy điều kiện.
Nếu sử dụng trong 1 - 2 ngày: Cho chả cá sống vào bát, đậy kín rồi đặt trong ngăn mát tủ lạnh.
Nếu chưa dùng ngay: Bạn có thể chuyển chả cá vào ngăn đông. Thời gian bảo quản có thể kéo dài từ 1 tuần đến 2 tháng. Nhiệt độ bảo quản càng thấp thì thời gian giữ chả cá tươi ngon càng lâu.
Chả cá bao nhiêu calo? Ăn chả cá có tốt không?
Chả cá là món ăn giàu dinh dưỡng, tuy nhiên lượng calo trong thành phẩm có thể khác nhau tùy vào loại cá và cách chế biến.
Theo ước tính, trong 100g chả cá hấp hoặc rán sơ có khoảng 100 - 400 calo. Cụ thể:
100g chả cá thu: khoảng 350 calo.
100g chả cá thác lác: khoảng 133 calo.
100g chả cá basa: khoảng 161 calo.
Ngoài năng lượng, chả cá còn cung cấp nhiều dưỡng chất cần thiết cho cơ thể. Một số lợi ích dinh dưỡng có thể kể đến gồm:
Bổ sung omega-3: Đây là dưỡng chất có vai trò quan trọng đối với sự phát triển của não bộ, đặc biệt ở trẻ em.
Cung cấp protein và axit amin: Thịt cá chứa protein cùng các axit amin cần thiết, góp phần duy trì hoạt động và sức khỏe của cơ thể.
Bổ sung chất béo: Cá cung cấp các loại chất béo, trong đó có những chất béo có lợi cho cơ thể.
Dù có giá trị dinh dưỡng, chả cá vẫn cần được sử dụng với lượng vừa phải. Theo khuyến nghị được đề cập, bạn nên ăn trung bình 1 - 2 lần mỗi tuần.
Những ai nên hạn chế ăn chả cá?
Một số nhóm người cần chú ý khi sử dụng chả cá trong thực đơn hằng ngày, bao gồm:
Người bị dị ứng với hải sản.
Người mắc bệnh gout.
Người bị xơ gan hoặc rối loạn chức năng gan.
Người mắc các vấn đề về tiêu hóa như táo bón, khó tiêu, rối loạn tiêu hóa.
Hy vọng với 5 cách làm chả cá cùng những mẹo chọn cá, sơ chế và bảo quản trên đây, bạn sẽ dễ dàng tự tay chuẩn bị món ăn thơm ngon cho gia đình. Từ cá rô phi, cá thu, cá basa đến cá lăng và cá thác lác, mỗi loại nguyên liệu đều mang đến một hương vị riêng, giúp thực đơn hằng ngày thêm phong phú.
