Giữa năm 2018, khi đó Khánh 24 tuổi, đang là chủ một nhà hàng kinh doanh khá thuận lợi tại Lâm Đồng. Ở độ tuổi đó và so với bạn bè cùng trang lứa, Khánh có cuộc sống khá ổn định.
Rồi những ngày sau đó, những cơn sốt đến với Khánh ngày một nhiều hơn, kèm theo đó là chân tay phù, hay thức giấc nửa đêm dậy đi tiểu. “Tôi nghĩ công việc nhà hàng vất vả nên sức khỏe giảm sút”, Khánh tâm sự và không thể nghĩ rằng sau đó đi khám phát hiện bị suy thận, dù mới 24 tuổi.
Tại Bệnh viện Quân y 175 (TP.HCM) Khánh được bác sĩ khẳng định lại một lần nữa, thận đã suy giai đoạn cuối, phải chạy thận cấp cứu ngay. Sau khi được bác sĩ tư vấn, cũng như nhìn lại những tháng ngày đã qua, Khánh chỉ biết tự trách bản thân mình.
Chàng thanh niên tâm sự, do đặc thù công việc, anh thường xuyên thức đến khuya, ăn uống thất thường, thích đồ ăn đậm vị, ít quan tâm đến huyết áp. Mỗi lần đau đầu hay đau nhức, anh lại tự mua thuốc giảm đau uống mà không đi khám.
Từng là chàng trai năng động và đầy hoài bão, nhưng suy thận ở tuổi 24 đã khiến Khánh mất hết tất cả. Ảnh: NVCC.
Cũng kể từ lần khám đó, Khánh “làm bạn” với máy chạy thận 3 buổi/tuần. Chàng trai trẻ vẫn nhớ như in không gian lạnh lẽo đến gai người ở phòng chạy thận. Căn phòng gần như không có tiếng nói chuyện. Chỉ có âm thanh đều đều phát ra từ những chiếc máy lọc máu. Trên mỗi giường bệnh là những gương mặt xanh xao, cánh tay cắm cây kim lớn. Dòng máu đỏ sẫm chậm rãi đi qua hệ thống dây dẫn rồi quay trở lại cơ thể.
Căn bệnh không chỉ lấy đi sức khỏe, nó còn cuốn phăng sự nghiệp mà Khánh vừa gây dựng. Điều khiến đau lòng hơn cả là bố mẹ đã ngoài 60 tuổi vẫn ngày ngày theo con vào viện. Có lần nhìn bố mẹ lặng lẽ chạy vạy vay mượn tiền chữa bệnh, Khánh quay mặt đi để giấu nước mắt.
"Tôi đã nghĩ chắc số mình phải chạy thận cả đời", Khánh nhớ lại. Thế nhưng, cuộc đời mới đã bắt đầu lại khi Khánh được ghép thận. Sau nhiều giờ nằm trong phòng ghép thận, Khánh lơ mơ tỉnh dậy và nghe được tiếng bác sĩ nói “ca ghép thành công rồi”, khi đó chàng trai trẻ chỉ biết mỉm cười như để cảm ơn các bác sĩ và ê kíp phẫu thuật.
"Nhìn thấy nước tiểu của chính mình, tôi đã khóc. Với người khác đó là chuyện bình thường, còn với tôi, đó là khoảnh khắc mình biết cơ thể đã sống lại", Khánh kể. Sau ca ghép, hạnh phúc lớn nhất với Khánh là được uống nước thỏa thích và sống như người bình thường mà không bị ràng buộc bởi lịch chạy thận.
Sau khi ghép thận cuộc sống của Khánh bước sang trang mới và anh hứa sẽ chăm sóc bản thân tốt hơn. Ảnh: NVCC.
Dù vậy, Khánh hiểu đây mới là khởi đầu. Để bảo vệ quả thận mới, Khánh phải uống thuốc chống thải ghép đúng giờ mỗi ngày, kiêng bưởi, nho, lựu, bỏ hoàn toàn nước ngọt, thực phẩm chế biến sẵn, những món mà trước đây anh vô cùng yêu thích.
"Ghép được thận đã khó. Giữ được quả thận ấy còn khó hơn", Khánh tâm sự. Qua hành trình từ phát hiện suy thận, đến chạy thận và cuối cùng là ghép và giữ thận, Khánh đã quyết định chia sẻ câu chuyện của mình lên mạng xã hội và nhận được sự quan tâm của nhiều người cùng cảnh. Những chia sẻ của Khánh như lời nhắn gửi tới các bạn trẻ về việc hãy quan tâm, chủ động chăm sóc sức khỏe bản thân trước khi quá muộn.
Nhiều người mới ngoài 20 tuổi đã bị tăng huyết áp, đái tháo đường nhưng không tái khám. Không ít người vẫn thức khuya, ăn mặn, uống nước ngọt mỗi ngày và tự ý dùng thuốc giảm đau giống hệt Khánh của nhiều năm trước. "Nếu được quay lại tuổi 24, tôi chắc chắn sẽ chọn chăm sóc sức khỏe thay vì nghĩ mình còn trẻ thì không thể mắc bệnh", Khánh nói và tự hứa sẽ chăm sóc bản thân tốt hơn. Bởi với người từng bước qua ranh giới sinh tử như anh, sống một cuộc đời bình thường đã là một đặc ân.
BSCKII Lê Quang Hải, Khoa Thận - Tiết niệu - Lọc máu, Bệnh viện Đa khoa Nông Nghiệp cho biết, chức năng chính của thận là lọc máu và loại bỏ chất thải từ cơ thể qua nước tiểu. Do đó, màu sắc hay biểu hiện của nước tiểu có thể là dấu hiệu rõ ràng khi thận gặp vấn đề. Bác sĩ Hải lý giải rằng, đêm dù đã ngủ say nhưng thận vẫn hoạt động và nước tiểu sau khi được lọc sẽ lắng đọng lại và tích trữ trong bàng quang. Đây là lý do buổi sáng chúng ta thường đi tiểu nhiều. Quy trình này được gọi là sự cô đặc của nước tiểu.
Vì thế khi thức dậy vào buổi sáng nước tiểu thường không trong mà có màu vàng hoặc vàng đậm. Do đó, nếu thường xuyên thấy nước tiểu không màu vào buổi sáng, sau khi thức dậy người dân nên đi khám thận sớm. Ngoài ra, bác sĩ Hải cũng cảnh báo thêm rằng, nếu đi tiểu thấy nước tiểu sủi bọt nhiều, lâu tan cũng cần đi khám sớm bởi đây là triệu chứng cho thấy cơ thể đang thừa đạm và khả năng lọc của thận đang có vấn đề.
Ngoài màu sắc, một trong các dấu hiệu vấn đề về thận cần kiểm tra sớm chính là đi tiểu nhiều vào ban đêm, đặc biệt là ở những người trẻ. Bởi tiểu đêm thường gặp ở người cao tuổi. Đây là điều hoàn toàn bình thường vì tuổi càng cao, chức năng thận càng kém. Còn với người trẻ, nếu chế độ sinh hoạt hôm trước bình thường, không uống thuốc hay sản phẩm lợi tiểu nhưng đêm đi tiểu quá 2 lần thì chứng tỏ thận cũng đang có vấn đề.
