Chào bác sĩ,
Tôi sinh em bé được hơn 4 tháng và hiện đang nuôi con hoàn toàn bằng sữa mẹ. Từ trước đến giờ tôi vẫn nghe nhiều người nói rằng khi đang cho con bú thì khả năng mang thai rất thấp, thậm chí gần như không thể có thai vì cơ thể chưa rụng trứng trở lại.
Chính vì suy nghĩ đó nên vợ chồng tôi khá chủ quan, chỉ thỉnh thoảng quan hệ và cũng không dùng biện pháp tránh thai. Tuy nhiên gần đây tôi cảm thấy cơ thể có nhiều dấu hiệu lạ như mệt mỏi, buồn nôn nhẹ vào buổi sáng và hơi căng ngực. Tôi thử que thì thấy hiện lên hai vạch mờ khiến tôi vô cùng hoang mang.
Tôi thật sự không nghĩ mình có thể mang thai khi đang cho con bú hoàn toàn như vậy. Xin bác sĩ cho tôi hỏi: việc mang thai trong lúc vẫn đang cho con bú có xảy ra không? Nếu đúng là có thai thì có ảnh hưởng gì đến em bé đang bú mẹ không? Và phụ nữ sau sinh nên tránh thai bằng cách nào an toàn trong giai đoạn nuôi con bằng sữa mẹ?
Xin cảm ơn bác sĩ!
Ảnh minh hoạ.
Bác sĩ CKI Lưu Bá Hùng - Chuyên Ngành Sản Phụ Khoa trả lời:
Chào bạn. Trước hết, tôi hiểu cảm giác hoang mang của bạn vì rất nhiều phụ nữ sau sinh cũng có suy nghĩ giống như vậy. Bác sĩ xin giải thích rõ dưới góc nhìn y khoa để bạn yên tâm hơn.
Việc nuôi con hoàn toàn bằng sữa mẹ có thể giúp giảm khả năng mang thai, nhưng không phải là biện pháp tránh thai tuyệt đối. Khi cho con bú, cơ thể tiết nhiều hormone prolactin, là hormone này giúp tạo sữa và đồng thời ức chế sự rụng trứng.
Tuy nhiên, hiệu quả này chỉ cao khi thỏa mãn đầy đủ các điều kiện:
- Bú mẹ hoàn toàn, không hoặc rất ít sữa ngoài.
- Mẹ chưa có kinh nguyệt trở lại.
Ngay cả khi đáp ứng các điều kiện trên thì hiệu quả tránh thai cũng không đạt 100%. Ngoài ra, rụng trứng có thể xảy ra trước khi kỳ kinh đầu tiên xuất hiện, vì vậy nhiều phụ nữ không nhận ra mình đã có khả năng mang thai trở lại.
Nếu que thử thai xuất hiện hai vạch (dù vạch thứ hai mờ) thì khả năng bạn đã mang thai là khá cao. Để chắc chắn, bạn nên:
- Thử lại sau 2 - 3 ngày vào buổi sáng sớm.
- Đi khám tại cơ sở sản phụ khoa để siêu âm và xét nghiệm beta-hCG.
Trong nhiều trường hợp, vẫn có thể tiếp tục cho bé bú khi mang thai nếu:
- Thai kỳ phát triển bình thường.
- Mẹ không có nguy cơ sảy thai hoặc sinh non.
- Mẹ có đủ dinh dưỡng và sức khỏe.
Trong một số trường hợp đặc biệt (thai yếu, dọa sảy thai, tiền sử sinh non…), bác sĩ có thể khuyên giảm hoặc ngừng cho bú vì khi cho con bú có thể kích thích tiết oxytocin là hormone nội tiết gây tạo cơn gò tử cung làm tăng các nguy cơ dọa sảy thai và sinh non.
Nếu bạn chưa có kế hoạch mang thai tiếp, nên sử dụng các biện pháp tránh thai an toàn cho mẹ và không ảnh hưởng đến sữa như:
- Bao cao su - đơn giản và an toàn.
- Đặt vòng tránh thai, nếu bạn đẻ thường, còn đẻ mổ thì không khuyến cáo.
- Thuốc tránh thai chỉ chứa progestin, loại dành riêng cho phụ nữ cho con bú.
- Que cấy tránh thai.