Làm sao giúp bé tập trung hơn, duy trì hứng thú học hỏi, tăng khả năng ghi nhớ, thích khám phá trong kỳ nghỉ hè? Đây là bí quyết

Để con phát triển toàn diện, đặc biệt là duy trì hứng thú học hỏi, tăng khả năng ghi nhớ trong kỳ nghỉ hè, việc kết hợp các phương pháp giáo dục, chế độ dinh dưỡng và thói quen sinh hoạt hằng ngày là rất quan trọng. Bên cạnh đó, các bậc phụ huynh cần tránh những thói quen có thể tác động tiêu cực đến sự phát triển trí não của trẻ.

Trong thời gian nghỉ hè, do sự xáo trộn nhịp sinh học, thiếu hụt kích thích não liên tục và đôi khi chế độ dinh dưỡng, vận động không hợp lý khiến trẻ có thể giảm khả năng ghi nhớ và tư duy. Các nhà khoa học gọi hiện tượng này là "hiệu ứng hao hụt kiến thức mùa hè" (Summer Learning Loss), khiến não bộ của trẻ rơi vào trạng thái "ngủ đông" tạm thời.

Các chuyên gia chỉ ra rằng, nguyên nhân dẫn tới tình trạng này trước hết là do rối loạn giấc ngủ vì trẻ hay thức khuya và ngủ nướng và sáng hôm sau. Việc thiếu ngủ sâu trước 22 giờ làm giảm khả năng xử lý, lưu trữ thông tin của não bộ. Cùng với đó, việc chăm sóc dinh dưỡng không hợp lý ở thời điểm trẻ nghỉ hè, nhưng bố mẹ phải đi làm cũng là một nguyên nhân. Đặc biệt, đồ ăn nhanh, bánh kẹo, nước ngọt là nhóm thực phẩm yêu thích của rất nhiều trẻ trong dịp hè. Việc thiếu hụt các chất béo tốt (Omega-3), vitamin nhóm B và chất chống oxy hóa cần thiết cho não trong chế độ dinh dưỡng cũng làm cho khả năng tư duy và trí nhớ của trẻ bị ảnh hưởng.

Một vấn đề khác rất nhiều trẻ gặp phải đó là dành nhiều thời gian xem tivi, điện thoại. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng, sóng điện từ và nội dung giải trí nhanh khiến não bị quá tải, giảm khả năng tập trung sâu. Ngoài ra, việc gián đoạn học tập, suy nghĩ bài vở khiến các liên kết thần kinh không được củng cố liên tục. Điều này ảnh hưởng đến tư duy logic của trẻ dễ bị hao mòn.

Trẻ xem tivi, điện thoại nhiều không chỉ giảm khả năng tập trung, mà còn ảnh hưởng đến sự phát triển của trẻ. Ảnh minh họa.

Để giúp trẻ tập trung và tăng khả năng ghi nhớ, dưới đây là một số bí quyết đơn giản, các bậc phụ huynh có thể áp dụng cho con em của mình:

Dinh dưỡng là nền tảng kích hoạt khả năng ghi nhớ

Các chuyên gia đều khẳng định, dinh dưỡng chính là nền tảng giúp trẻ phát triển, trong đó có não bộ. Chỉ khi não bộ phát triển toàn diện mới giúp trẻ tập trung hơn, duy trì hứng thú học hỏi, tăng khả năng ghi nhớ, đặc biệt trong thời gian nghỉ hè.

Theo các chuyên gia, khi chăm sóc dinh dưỡng cho trẻ cần phải coi trọng việc bổ sung đầy đủ và đa dạng các nhóm chất, trong đó cần lưu ý đến các nhóm chất dinh dưỡng quan trọng cho trí nhớ, sự tỉnh táo và khả năng tập trung của trẻ. Cụ thể:

- Chất béo tốt, đặc biệt Omega-3: Là thành phần cấu tạo tế bào não, hỗ trợ trí nhớ và khả năng học tập. Nguồn dinh dưỡng giàu Omega-3 là cá biển béo (cá hồi, cá thu), hạt óc chó, hạt lanh. Omega-3 còn giúp giảm viêm, tốt cho sức khỏe tim mạch lâu dài. Trong đó, hạt óc chó còn được ví là “boost não” vì chứa nguồn dinh dưỡng lành, đặc biệt là hàm lượng chất béo lành mạnh giúp tăng tập trung, hỗ trợ chức năng não. Với hạt óc chó thể cho trẻ sử dụng trực tiếp hoặc dùng các sản phẩm như sữa được sản xuất từ hạt cũng rất tốt cho sức khỏe của trẻ.

Hạt óc chó là nguồn dinh dưỡng lành, chứa nhiều chất béo lành mạnh giúp phát triển trí não trẻ rất tốt. Ảnh minh họa. 

- Protein (chất đạm): Cung cấp acid amin, nguyên liệu để tạo các chất dẫn truyền thần kinh như dopamine, serotonin, giúp trẻ tỉnh táo, tập trung tốt hơn. Thiếu đạm khiến trẻ mệt mỏi, giảm chú ý, khó hoàn thành bài tập. Nguồn protein tốt gồm thịt nạc, cá, trứng, sữa, đạm thực vật như đậu phụ, các loại hạt như óc chó, hạt mắc ca, hạnh nhân…

- Carbohydrate (tinh bột): Đây là nguồn năng lượng chính của não, não gần như chỉ sử dụng glucose. Tinh bột hấp thu chậm như gạo lứt, yến mạch, khoai giúp ổn định đường huyết, duy trì năng lượng lâu dài. Tránh đường hấp thu nhanh vì có thể gây tụt năng lượng đột ngột, ảnh hưởng khả năng tập trung.

- Vitamin & khoáng chất: Sắt giúp vận chuyển oxy lên não, thiếu sắt trẻ dễ buồn ngủ, giảm tập trung. Kẽm giúp tăng khả năng ghi nhớ và xử lý thông tin. Vitamin nhóm B hỗ trợ dẫn truyền thần kinh, giảm mệt mỏi tinh thần. I-ốt cần thiết cho phát triển trí tuệ.

- Nước: Não bộ chiếm khoảng 75% là nước, vì vậy mất nước nhẹ cũng làm giảm khả năng tập trung. Khuyến khích trẻ uống đủ nước, tránh đồ uống nhiều đường, nước ngọt, nước giải khát có ga. Thay vào đó, bên cạnh nước lọc, các loại sữa, sữa hạt lành mạnh cũng được xem là nguồn bổ sung nước hiệu quả cho cơ thể trẻ, vừa giàu dưỡng chất, vừa tăng cường sự phát triển thể chất lẫn tinh thần cho trẻ. 

Giấc ngủ không mất tiền mua nhưng mang lại “lợi ích kép”

Trong các bí quyết giúp trẻ tăng khả năng tập trung, ghi nhớ và tư duy thì giấc ngủ là điều thực hiện đơn giản, miễn phí nhưng mang lại hiệu quả rất lớn với trẻ. Theo đó, chỉ cần ngủ đúng giờ, sâu giấc sẽ giúp trẻ luôn có được tinh thần thoải mái, tập trung hơn từ đó trẻ sẽ tư duy được tốt hơn. Ngoài ra, ngủ đủ giấc kết hợp với các yếu tố khác còn giúp trẻ phát triển chiều cao rất hiệu quả. 

Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng, giấc ngủ là một trong những yêu cầu thiết yếu của trẻ trong quá trình phát triển, trong đó có sự phát triển của não bộ. Khi trẻ đang ngủ não bộ càng tăng cường xây dựng và liên kết các dây thần kinh tạo kết nối giữa hai bán cầu. Những hoạt động này nhằm hoàn thiện dần về cấu trúc và các chức năng của não bộ, đảm bảo cho sự phát triển bình thường của trẻ nhỏ.

Giấc ngủ có vai trò quan trọng đối với sự phát triển trí não, cải thiện sự tập trung của trẻ. Ảnh minh họa. 

Tuy nhiên, trong dịp hè trẻ thường có thói quen thức khuya, dậy muộn điều này sẽ ảnh hưởng đến sự phát triển của não bộ nói chung và khả năng tập trung, ghi nhớ của trẻ nói riêng. Vì thế, tùy từng lứa tuổi cần phải cho trẻ ngủ đủ giấc, với trẻ lớn (trên 3 tuổi) hãy cho trẻ ngủ trước 22h mỗi ngày là tốt nhất. Cụ thể thời gian ngủ của trẻ như sau:

- Trẻ sơ sinh (0 - 3 tháng tuổi) cần ngủ đủ 14 - 17 giờ mỗi ngày.

- Trẻ sơ sinh (4 - 11 tháng tuổi) cần ngủ đủ 12 - 15 giờ mỗi ngày.

- Trẻ mới biết đi (từ 1 - 2 tuổi) cần thiết ngủ khoảng 11 - 14 giờ mỗi ngày.

- Trẻ em mẫu giáo (3 - 5 tuổi) cần thiết ngủ 10 - 13 giờ mỗi ngày.

- Trẻ em trong độ tuổi đi học (6 - 13 tuổi) cần thiết ngủ đủ 9 - 11 giờ mỗi ngày.

- Thanh thiếu niên (14 - 17 tuổi) cần khoảng 8 - 10 giờ mỗi ngày để ngủ.

Cùng với giấc ngủ, nên kết hợp hoạt động thể chất vào thói quen hằng ngày của các bé có thể đem lại lợi ích cho trí não. Những trò chơi vận động như nhảy bật cóc hoặc chơi bóng tập thể giúp trẻ tập trung hơn. Phụ huynh đặt mục tiêu cho trẻ thực hành 15 phút vui chơi mỗi ngày, sau đó tăng dần thời lượng.

Lựa chọn cách học phù hợp để giúp kích thích não bộ

Thời gian nghỉ hè trẻ thường bỏ bê việc học, điều này sẽ khiến trẻ mất tập trung khi bắt đầu vào năm học mới. Vì thế, dù nghỉ hè vẫn nên cho trẻ tham gia các khóa học giúp tăng khả năng tư duy, kích thích não bộ. Có thể tham gia học nhóm để trẻ hứng thú hơn là học thêm kiến thức quá nặng nề. Ngoài ra, đọc sách cũng có thể giúp tăng cường khả năng tưởng tượng và đọc hiểu ở trẻ nhỏ tốt hơn. Với trẻ nhỏ, phụ huynh đọc sách cùng bé mỗi ngày cũng là cách để con làm quen với sở thích này.

Thay vì cho trẻ xem tivi, điện thoại hãy giúp trẻ phát triển trí não bằng các trò chơi cần đến sự tư duy. Ảnh minh họa.

Cũng có thể thay việc nhồi nhét kiến thức, bắt trẻ học thêm trong kỳ nghỉ hè, phụ huynh cho trẻ được tiếp xúc, trải nghiệm ở những lớp năng khiếu nghệ thuật, lớp học kỹ năng mềm thiên về vận động và giàu màu sắc giải trí. Đồng thời, phụ huynh nên lựa chọn những đồ chơi như đồ lắp ráp, rubik, đất nặn, bộ đồ chơi ghép số/chữ… cũng giúp trẻ tăng khả năng ghi nhớ, tư duy sáng tạo với mục tiêu “học mà chơi, chơi mà học”.

Tất cả những hoạt động này sẽ góp phần bồi dưỡng cho trẻ thêm nhiều kỹ năng mới, đồng thời giúp trẻ khám phá tiềm năng của bản thân, sống hòa mình với thiên nhiên, có quãng thời gian nghỉ ngơi, giải trí đúng nghĩa trong kỳ nghỉ hè.

SỮA HẠT VEYO SMARTY - CHINH PHỤC VỊ NGON, TIẾP SỨC TRÍ NÃO 

🥛 90% sữa hạt Yến mạch - Óc chó cao cấp, Vị sữa quen thuộc, thơm ngon dễ uống​​

🧠 Omega-3 từ óc chó và DHA từ tảo biển tiếp sức trí não

💪 Đạm thực vật & vitamin thiết yếu giúp cân bằng dinh dưỡng & tốt cho sự phát triển của trẻ

Sữa hạt Veyo SMARTY đồng hành cùng ba mẹ tiếp sức trí não con yêu, cùng con chinh phục những thử thách trí tuệ và khám phá thế giới tri thức rộng lớn​.

LÊ PHƯƠNG.