Giữa nhịp sống hối hả của thành phố, nhiều người mong có một khoảng xanh nhỏ để hít thở, thư giãn sau những giờ làm việc căng thẳng. Với chị Đặng Hoàng Hà (sinh năm 1991) - Thạc sĩ, bác sĩ đang công tác tại Bệnh viện Phụ sản Hà Nội, khoảng xanh ấy không nằm ở một khu nghỉ dưỡng hay vùng ngoại ô, mà hiện diện ngay trên sân thượng ngôi nhà của mình. Chỉ với khoảng 30m², chị đã tạo nên một khu vườn trĩu rau quả theo mùa, vừa cung cấp nguồn thực phẩm sạch cho gia đình, vừa trở thành nơi chữa lành sau những ca trực bận rộn.
Khu vườn sân thượng sum suê của nữ bác sĩ xinh đẹp.
Bắt đầu từ mong muốn có rau sạch cho gia đình
Chị Hà quê gốc ở Bắc Ninh, hiện ngoài công việc chuyên môn tại bệnh viện, chị còn theo học Chuyên khoa II tại Trường Đại học Y Hà Nội. Công việc của một bác sĩ sản khoa vốn nhiều áp lực, lịch làm việc dày đặc, nhưng chị vẫn dành thời gian cho khu vườn nhỏ như một cách cân bằng cuộc sống.
Ý tưởng làm vườn bắt đầu từ tháng 3/2024, với mong muốn rất giản dị: gia đình có nguồn rau sạch để sử dụng hằng ngày. Tuy nhiên, càng gắn bó, chị càng nhận ra khu vườn mang đến nhiều giá trị hơn mong đợi. Không chỉ có những bữa cơm an toàn, khu vườn còn giúp ngôi nhà trở nên xanh mát, giảm hấp thụ nhiệt trên sân thượng và tạo nên một góc thư giãn đúng nghĩa sau những ngày làm việc căng thẳng.
Khu vườn được bố trí trên sân thượng với diện tích khoảng 30m². Thay vì trồng ngẫu hứng, chị Hà sắp xếp từng nhóm cây theo từng khu vực để tiện chăm sóc và tạo cảm giác gọn gàng, đẹp mắt. Chị lựa chọn cách trồng "mùa nào thức nấy". Mùa hè là thời điểm của rau muống, rau đay, mùng tơi, rau dền, cà tím… Khi thời tiết chuyển lạnh, khu vườn lại phủ kín bắp cải, súp lơ, su hào, cải ngồng, cải kale, củ cải và nhiều loại rau cải khác.
Bên cạnh rau ăn lá còn có chanh, ớt, các loại rau thơm như húng, bạc hà, rau răm cùng nhiều giống xà lách phục vụ những bữa ăn hằng ngày. Nhờ cách luân canh theo mùa, khu vườn lúc nào cũng xanh tốt và cho thu hoạch liên tục.
Để hoàn thiện khu vườn, chị Hà đầu tư khoảng 50 triệu đồng. Khoản chi lớn nhất dành cho hệ thống giá đỡ bằng inox, và khung giàn leo. Theo chị, đây là phần quan trọng nhất khi làm vườn trên sân thượng vì vừa đảm bảo độ bền, vừa hạn chế tình trạng đọng nước gây thấm trần, đồng thời tạo không gian thông thoáng cho cây phát triển.
Ngoài ra, chị còn đầu tư chậu trồng, đất sạch, phân bón hữu cơ, hạt giống, hệ thống tưới và các dụng cụ chăm sóc cây. Đó là khoản đầu tư ban đầu tương đối lớn, nhưng đổi lại là một khu vườn có thể sử dụng ổn định trong nhiều năm.
Người đồng hành cùng chị Hà nhiều nhất là cô giúp việc, chồng và các con cũng thường xuyên tham gia những lúc có thời gian rảnh. Điều khiến chị nhớ nhất là những buổi tối cả gia đình cùng lên sân thượng bắt sâu. Có những hôm sâu và ốc xuất hiện rất nhiều, mọi người phải mang đèn pin đi soi từng chậu cây.
Bản thân chị lại khá sợ sâu nên chỉ dám cầm đèn đứng từ xa, rồi gọi mọi người đến "ứng cứu". Những khoảnh khắc ấy tuy giản dị, nhưng lại trở thành kỷ niệm vui của cả gia đình. Với chị, khu vườn không chỉ để trồng rau mà còn là nơi mọi người cùng chia sẻ công việc, trò chuyện và dành thời gian cho nhau.
Góc bình yên sau những ca trực
Không xuất thân từ gia đình làm nông, bản thân lại là bác sĩ nên tất cả kiến thức trồng trọt chị Hà đều tự học. Chị tìm hiểu qua sách, hội nhóm làm vườn và học hỏi kinh nghiệm từ những người đi trước. Quan điểm của chị rất đơn giản: cứ bắt đầu, gặp khó ở đâu thì học ở đó.
Để cây phát triển tốt, chị thường phối trộn đất sạch cùng xơ dừa, trấu hun, phân trùn quế và phân bò hoai mục theo tỷ lệ phù hợp. Hạt giống được ngâm nước ấm, trước khi gieo để tăng khả năng nảy mầm. Sau mỗi vụ thu hoạch, đất được làm sạch, phơi vài ngày rồi bổ sung thêm phân hữu cơ để phục hồi dinh dưỡng.
Gia đình chị còn tận dụng bã mía, rác nhà bếp và lá cây để ủ làm phân, giúp cải tạo đất tự nhiên. Việc tưới cây được thực hiện vào sáng sớm và chiều mát. Chị cũng tận dụng nước vo gạo hoặc bột gạo pha loãng, để bổ sung dinh dưỡng cho cây. Đối với sâu bệnh, chị ưu tiên các phương pháp thân thiện với môi trường như bắt sâu bằng tay vào buổi tối, phun dung dịch tỏi, gừng, ớt ngâm rượu hoặc sử dụng hỗn hợp nước rửa bát pha loãng với giấm trắng khi cây xuất hiện rệp.
Theo chị, bí quyết quan trọng nhất vẫn là trồng đúng mùa để cây khỏe, ít sâu bệnh và cho năng suất cao. Trong số các loại cây đang trồng, chị Hà yêu thích nhất là rau thơm và xà lách vì đây là những loại thường ăn sống nên tự trồng sẽ an tâm hơn rất nhiều. Ngoài ra, chị cũng thích những giàn bầu và đậu cove. Mỗi mùa thu hoạch, nhìn những chùm quả lúc lỉu trên giàn mang lại cảm giác rất vui và nhiều động lực tiếp tục chăm sóc khu vườn.
Hiện nay, lượng rau thu hoạch đã đáp ứng phần lớn nhu cầu của gia đình. Chị chỉ ra chợ mua thêm những loại rau, hoặc thực phẩm mà nhà không trồng được để đổi bữa. Với nhiều người, giá trị của một khu vườn nằm ở những bó rau sạch. Nhưng với chị Hà, điều quý giá hơn cả là cảm giác bình yên mà khu vườn mang lại.
Sau mỗi ca làm việc nhiều áp lực tại bệnh viện, được lên sân thượng tưới cây, cắt tỉa lá hay hái vài mớ rau chuẩn bị bữa tối giúp chị cảm thấy nhẹ nhõm hơn rất nhiều. Màu xanh của cây cối cũng khiến ngôi nhà trở nên mát mẻ, dễ chịu hơn, đồng thời tạo ra một không gian sống gần gũi với thiên nhiên ngay giữa thành phố.
"Mỗi luống rau lớn lên đều là kết quả của sự kiên trì và chăm sóc mỗi ngày. Với tôi, khu vườn không chỉ là nơi trồng thực phẩm, mà còn là góc bình yên để trở về sau những bộn bề của công việc và cuộc sống", nữ bác sĩ hạnh phúc chia sẻ.
