Một bác sĩ chuyên khoa dinh dưỡng và y học chức năng tại Đài Loan (Trung Quốc) vừa chia sẻ trường hợp một nam bệnh nhân mắc ung thư hạch bạch huyết, có liên quan đến thói quen nhiều năm dùng túi nhựa đựng thức ăn nóng. Câu chuyện đang thu hút sự quan tâm của dư luận về nguy cơ phơi nhiễm chất hóa dẻo trong sinh hoạt hằng ngày.
Theo bác sĩ Lưu Bác Nhân, trong quá trình điều trị cho bệnh nhân, ê-kíp y tế đã thực hiện thêm các xét nghiệm về độc tố môi trường và chất chuyển hóa của chất hóa dẻo trong cơ thể. Kết quả cho thấy hai chỉ số MnBP và MEHP – chất chuyển hóa của DEHP (một loại chất hóa dẻo phổ biến) – đều vượt ngưỡng tham chiếu thông thường.
Khi tìm hiểu kỹ hơn về thói quen sinh hoạt, người nhà bệnh nhân cho biết ông có thói quen sử dụng túi nhựa để đựng trực tiếp các loại thực phẩm còn nóng như súp, mì, đồ kho, cơm hộp hay thức ăn vừa nấu xong. Thói quen này đã kéo dài nhiều năm và dù được người thân nhắc nhở, bệnh nhân vẫn không thay đổi.
Bác sĩ Lưu cho biết nhiều người chưa nhận thức đầy đủ về nguy cơ khi nhựa tiếp xúc với nhiệt độ cao, dầu mỡ hoặc thực phẩm có tính axit. Trong điều kiện này, các chất hóa dẻo có thể dễ dàng thôi nhiễm vào thực phẩm và đi vào cơ thể.
Chất hóa dẻo (Phthalates) là nhóm hóa chất được sử dụng phổ biến nhằm tăng độ mềm dẻo cho sản phẩm nhựa. Các hợp chất như DEHP, DBP hay DINP có mặt trong nhiều vật dụng hằng ngày như túi nilon, hộp nhựa, màng bọc thực phẩm, vật liệu PVC, bao bì thực phẩm, găng tay nhựa, mỹ phẩm và sản phẩm tạo hương.
Theo các nghiên cứu hiện nay, y học chưa thể khẳng định trực tiếp chất hóa dẻo là nguyên nhân gây ung thư hạch. Tuy nhiên, nhiều bằng chứng cho thấy việc phơi nhiễm kéo dài với một số loại phthalates có thể liên quan đến tình trạng viêm mạn tính, rối loạn nội tiết, stress oxy hóa và suy giảm miễn dịch – những yếu tố được cho là có liên quan đến sự hình thành khối u.
Một số nghiên cứu cũng ghi nhận mối liên hệ giữa việc tiếp xúc lâu dài với phthalates và nguy cơ gia tăng các bệnh lý liên quan đến hệ bạch huyết. Trong khi đó, DEHP hiện được một số tổ chức quốc tế xếp vào nhóm hóa chất có nghi ngờ gây ung thư.
Bác sĩ Lưu nhấn mạnh, nguy cơ sức khỏe thường không đến từ một lần tiếp xúc mà xuất phát từ những thói quen nhỏ lặp đi lặp lại trong thời gian dài. Việc thường xuyên dùng túi nhựa đựng đồ ăn nóng, hâm nóng thức ăn trong hộp nhựa, để màng bọc tiếp xúc trực tiếp với thực phẩm nóng hay đặt chai nhựa dưới nhiệt độ cao đều có thể làm gia tăng nguy cơ phơi nhiễm chất hóa dẻo.
Các chuyên gia khuyến cáo người dân không nên quá hoang mang với các sản phẩm nhựa, nhưng cần hạn chế tối đa việc để nhựa tiếp xúc với nhiệt độ cao. Thay vào đó, nên ưu tiên sử dụng vật dụng bằng thủy tinh, inox hoặc gốm sứ để đựng thực phẩm nóng; tránh dùng hộp nhựa trong lò vi sóng và hạn chế sử dụng túi nilon với thức ăn mới nấu.
Bên cạnh đó, việc duy trì chế độ ăn lành mạnh, tăng cường rau xanh, trái cây và chất xơ cũng được cho là giúp cơ thể hỗ trợ đào thải một phần độc tố môi trường.