Vỏ chanh chứa nhiều hợp chất có lợi
Không chỉ phần nước và tép chanh mới có giá trị dinh dưỡng. Phần vỏ cũng chứa vitamin C, chất xơ và các hợp chất thực vật như flavonoid, cùng tinh dầu có thành phần chính là limonene.
Đáng chú ý, vỏ chanh có lượng chất xơ, trong đó có pectin, góp phần hỗ trợ hoạt động của hệ tiêu hóa. Bổ sung chất xơ từ nhiều nguồn thực phẩm khác nhau có thể giúp duy trì nhu động ruột và hạn chế tình trạng táo bón – vấn đề khá phổ biến ở người cao tuổi.
Bên cạnh đó, các hợp chất chống oxy hóa trong vỏ chanh có khả năng chống lại tác động của các gốc tự do trong nghiên cứu thực nghiệm. Tuy nhiên, điều này không đồng nghĩa với việc ăn vỏ chanh có thể ngăn ngừa hay điều trị bệnh.
Có thể hỗ trợ sức khỏe răng miệng
Một số nghiên cứu trong phòng thí nghiệm cho thấy các hợp chất có trong vỏ của nhóm trái cây họ cam quýt có khả năng ức chế một số loại vi khuẩn.
Điều này gợi mở tiềm năng của vỏ chanh đối với sức khỏe răng miệng. Tuy vậy, đây chủ yếu mới là bằng chứng thực nghiệm và không thể thay thế việc vệ sinh răng miệng, sử dụng fluoride hoặc khám nha khoa định kỳ.
Đặc biệt, người lớn tuổi có men răng nhạy cảm không nên trực tiếp chà vỏ chanh hoặc các loại thực phẩm có tính acid lên răng, bởi acid có thể làm tăng nguy cơ tổn thương men răng.
Những lợi ích với tim mạch mới ở mức tiềm năng
Các hợp chất flavonoid và limonene trong vỏ chanh đang được nghiên cứu về nhiều tác động sinh học, trong đó có ảnh hưởng đến chuyển hóa lipid và huyết áp.
Một số nghiên cứu sử dụng chiết xuất hoặc chế phẩm từ vỏ chanh ghi nhận những kết quả tích cực nhất định. Tuy nhiên, không nên suy rộng rằng ăn một lượng nhỏ vỏ chanh mỗi ngày có thể trực tiếp làm giảm huyết áp hoặc cholesterol.
Người cao tuổi đang kiểm soát huyết áp, mỡ máu hay bệnh tim mạch vẫn cần ưu tiên chế độ ăn cân bằng, vận động phù hợp và dùng thuốc theo chỉ định của bác sĩ.
Có hoạt tính kháng khuẩn, nhưng chưa thể xem là “thuốc”
Các hợp chất trong vỏ chanh đã được ghi nhận có khả năng ức chế một số vi khuẩn và nấm trong các nghiên cứu thực nghiệm. Đây là một hướng nghiên cứu đáng chú ý, nhưng chưa đủ cơ sở để coi việc ăn vỏ chanh như một biện pháp phòng hoặc điều trị nhiễm khuẩn.
Tương tự, các chất chống oxy hóa trong trái cây họ cam quýt đang được nghiên cứu về mối liên hệ với nguy cơ mắc một số bệnh mạn tính. Tuy nhiên, không nên khẳng định riêng vỏ chanh có tác dụng phòng ung thư dựa trên những kết quả này.
Người lớn tuổi có thể thêm vỏ chanh vào món ăn thế nào?
Không cần ăn trực tiếp một lượng lớn vỏ chanh. Cách đơn giản hơn là sử dụng một ít phần vỏ màu vàng bên ngoài, thường gọi là zest, để tạo mùi thơm cho món ăn.
Điều quan trọng là rửa chanh thật kỹ trước khi sử dụng phần vỏ. Có thể rửa dưới vòi nước chảy và dùng bàn chải sạch chà nhẹ bề mặt. Không nên xem việc ngâm nước muối là cách chắc chắn loại bỏ toàn bộ dư lượng thuốc bảo vệ thực vật.
Không phải ai cũng nên dùng nhiều vỏ chanh
Chanh có tính acid và có thể khiến một số người bị trào ngược hoặc khó chịu dạ dày cảm thấy triệu chứng rõ hơn. Những người có bệnh lý tiêu hóa, dị ứng với họ cam quýt hoặc đang có chế độ ăn đặc biệt nên cân nhắc lượng sử dụng.
Ngoài ra, việc dùng nước chanh thường xuyên với lượng lớn có thể ảnh hưởng đến men răng. Nếu uống đồ uống có chanh, nên tránh ngậm hoặc súc lâu trong miệng và có thể uống thêm nước lọc sau đó.
Với người đang sử dụng thuốc, đặc biệt khi có bệnh mạn tính và phải dùng nhiều loại thuốc cùng lúc, nên hỏi bác sĩ hoặc dược sĩ nếu có ý định sử dụng các chế phẩm cô đặc từ vỏ chanh.
Vỏ chanh có thể tận dụng thay vì bỏ đi, nhưng không nên kỳ vọng đây là một “thực phẩm chữa bệnh”. Với người cao tuổi, cách sử dụng hợp lý nhất là dùng một lượng nhỏ, làm sạch kỹ và kết hợp cùng chế độ ăn đa dạng. Giá trị của vỏ chanh nằm ở việc bổ sung thêm chất xơ và các hợp chất thực vật vào khẩu phần, chứ không phải thay thế các biện pháp chăm sóc sức khỏe cần thiết.
