Bếp từ từ lâu được xem là thiết bị nhà bếp hiện đại, an toàn và tiện lợi hơn so với bếp gas truyền thống. Tuy nhiên, câu chuyện chị Nguyễn Lệ Quyên chia sẻ mới đây đã khiến nhiều người giật mình nhận ra rằng dù sử dụng loại bếp nào, chỉ một phút chủ quan cũng có thể dẫn đến những hậu quả khó lường.
Quên làm một việc sau khi dùng bếp từ, gia đình nhận cái kết “lạnh sống lưng”
Chị Nguyễn Lệ Quyên chia sẻ, hôm đó chồng đi ngủ sớm để chuẩn bị lái xe đường dài vào ban đêm, hai con cũng được giục lên phòng nghỉ ngơi từ sớm, riêng chị vẫn tất bật với công việc nên chưa thể về nhà ngay.
Buổi trưa cùng ngày, chị có chiên gà cho cả gia đình. Sau khi nấu xong, chiếc chảo vẫn còn dầu ăn được đặt nguyên trên mặt bếp từ. Chị đã tắt bếp và kích hoạt chế độ khóa an toàn như thường lệ nhưng lại quên một thao tác quan trọng: ngắt aptomat cấp điện cho bếp.
Đây là việc mà nhiều gia đình cũng thường bỏ qua bởi nghĩ rằng chỉ cần tắt bếp là đủ. Tuy nhiên, điều không ai ngờ tới đã xảy ra.
Bếp nhà chị Quyên sau sự cố. Ảnh: Nguyễn Lệ Quyên
Theo chia sẻ của chị Quyên, một con chuột đã chạy qua khu vực bếp. Không rõ bằng cách nào, con vật này vô tình tác động vào bảng điều khiển, khiến vùng nấu ngay dưới chiếc chảo dầu được kích hoạt trở lại. Do trên bếp vẫn còn chảo chứa dầu ăn nên nhiệt độ nhanh chóng tăng cao. Dầu nóng lên rồi bốc cháy.
“Buổi trưa rán gà xong, em để nguyên chảo dầu trên bếp. Bếp đã tắt và khóa, nhưng lại quên chưa gạt aptomat. Thế nào mà ‘cụ Chuột’ chạy qua, chạy lại kiểu gì bật đúng vùng bếp có chảo dầu. Thế là cháy. Bình thường nấu nướng, dọn dẹp luôn em cũng không để đồ trên bếp, nhưng do nhà có đám nên mải việc quên luôn, mà rõ bình thường nấu nhiệt cao bếp tự ngắt các bác ạ. Nếu là nồi khác thì có thể không cháy, nhưng do hôm đó là chảo dầu nên có sự cố này”, chị Quyên chia sẻ.
Điều đáng sợ là sự việc diễn ra trong khi chồng chị Quyên đang ngủ và không có mặt ở nhà. Cháy khoảng 30 phút thì hai con của chị Quyên phát hiện ra. “Nghĩ lại vẫn còn lạnh sống lưng. Nếu phát hiện muộn hơn chút nữa chắc không dám tưởng tượng chuyện gì sẽ xảy ra. Nhà thì toàn đỗ dễ cháy”, chị Quyên nói.
Vì sao bếp từ vẫn có nguy cơ mất an toàn?
Nhiều người thường cho rằng bếp từ là thiết bị gần như tuyệt đối an toàn bởi không sử dụng ngọn lửa trực tiếp như bếp gas.
Thực tế, bếp từ có nhiều ưu điểm nổi bật như không tạo lửa hở, giảm nguy cơ rò rỉ khí gas, có chức năng khóa trẻ em, cảnh báo nhiệt dư, tự ngắt khi quá nhiệt hoặc khi không có nồi phù hợp. Tuy nhiên, an toàn hơn không đồng nghĩa với không có rủi ro.
Bản chất của bếp từ là tạo ra nhiệt lượng rất lớn để làm nóng dụng cụ nấu ăn. Nếu thiết bị bị kích hoạt ngoài ý muốn trong khi trên mặt bếp vẫn còn nồi, chảo hoặc các vật dụng có khả năng hấp thụ nhiệt, nguy cơ mất an toàn vẫn có thể xảy ra.
Trao đổi với phóng viên Dân trí vào năm 2024, Đại úy Nguyễn Tiến Thanh, Đội Cảnh sát PCCC và CNCH Công an quận Hai Bà Trưng (Hà Nội), cho biết nếu bếp từ vô tình được kích hoạt khi đang có nồi, chảo trên bếp, thiết bị thường chỉ gây khói hoặc mùi khét nếu đun trong thời gian dài mà không được phát hiện. Tuy nhiên, nguy cơ hỏa hoạn có thể xảy ra khi xung quanh bếp có các vật liệu dễ cháy như giấy, vải hoặc đồ nhựa.
Riêng với bếp hồng ngoại, nguy cơ cháy cao hơn do thiết bị hoạt động bằng mâm nhiệt sinh nhiệt trực tiếp. Vì thế, Đại úy Nguyễn Tiến Thanh cũng khuyến cáo người dân nên tắt nguồn bếp sau khi sử dụng, trước khi đi ngủ hoặc ra khỏi nhà để tránh trường hợp trẻ nhỏ, vật nuôi hoặc các tác động ngoài ý muốn khiến bếp hoạt động trở lại.
Những sai lầm phổ biến khi sử dụng bếp từ
- Nấu ăn ở nhiệt độ cao trong thời gian dài
Nhiều người có thói quen bật mức nhiệt tối đa để thức ăn chín nhanh hơn. Tuy nhiên, việc duy trì công suất cao liên tục có thể khiến các linh kiện như cuộn dây từ, bảng mạch và cảm biến nhiệt phải hoạt động quá tải. Về lâu dài, điều này làm giảm tuổi thọ của bếp, đồng thời tăng nguy cơ thức ăn cháy khét và tiêu tốn điện năng không cần thiết.
- Đặt nồi ướt hoặc để nước tràn lên mặt bếp
Đây là lỗi khá phổ biến nhưng thường bị bỏ qua. Nước có thể len vào các khe hở quanh viền bếp hoặc khu vực bảng điều khiển, ảnh hưởng đến linh kiện điện tử bên trong. Ngoài việc làm giảm hiệu quả hoạt động, tình trạng này còn làm tăng nguy cơ chập điện và hư hỏng thiết bị.
- Không vệ sinh bếp thường xuyên hoặc vệ sinh sai cách
Dầu mỡ và cặn thức ăn tích tụ lâu ngày không chỉ gây mất thẩm mỹ mà còn ảnh hưởng đến khả năng truyền nhiệt của bếp. Bên cạnh đó, việc sử dụng chất tẩy rửa mạnh hoặc miếng chà kim loại có thể làm xước mặt kính, khiến bếp nhanh xuống cấp.
- Đặt bếp từ gần các thiết bị điện tử khác
Bếp từ hoạt động dựa trên từ trường nên có thể gây nhiễu đối với các thiết bị điện tử đặt quá gần như tivi, lò vi sóng, loa hoặc máy tính. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến hiệu suất của bếp mà còn tác động đến hoạt động của các thiết bị xung quanh.
- Sử dụng nồi chảo không phù hợp với vùng nấu
Nếu nồi quá nhỏ, nhiệt sẽ không được truyền hiệu quả. Ngược lại, nồi quá lớn khiến phần rìa không nhận đủ nhiệt, làm thức ăn chín không đều và kéo dài thời gian nấu. Việc lựa chọn nồi có kích thước phù hợp với vùng nấu giúp tiết kiệm điện và nâng cao hiệu quả sử dụng.
- Nguồn điện không đáp ứng công suất của bếp
Bếp từ là thiết bị có công suất lớn nên cần hệ thống điện ổn định. Nếu dây dẫn, ổ cắm hoặc nguồn điện không phù hợp, bếp có thể hoạt động kém hiệu quả, dễ quá tải và tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn về điện.
- Lắp đặt bếp ở vị trí kín, thiếu thông thoáng
Nhiều người cho rằng bếp từ không tạo lửa nên có thể đặt ở bất kỳ đâu. Thực tế, thiết bị vẫn cần không gian để tản nhiệt. Nếu đặt sát tường hoặc trong khu vực quá kín, nhiệt lượng tích tụ sẽ khiến bếp nhanh nóng, ảnh hưởng đến độ bền của các linh kiện bên trong.
- Đặt vật nặng lên mặt bếp
Mặt bếp từ thường được làm từ kính chịu lực, nhưng điều đó không có nghĩa là có thể chịu được mọi loại tải trọng. Việc đặt các vật quá nặng lên bề mặt có thể gây nứt vỡ kính hoặc làm hỏng kết cấu bên trong thiết bị.
- Kéo lê nồi chảo trên mặt kính
Thói quen này dễ tạo ra các vết xước, làm mất thẩm mỹ và giảm tuổi thọ mặt bếp. Người dùng nên nhấc nồi lên thay vì kéo trượt trên bề mặt kính.
- Không kiểm tra bếp sau khi sử dụng
Sau khi nấu ăn, nhiều người để nguyên nồi chảo hoặc các vật dụng khác trên mặt bếp. Đây là thói quen không được khuyến khích vì có thể tiềm ẩn rủi ro nếu xảy ra sự cố ngoài ý muốn hoặc thiết bị bị kích hoạt trở lại.
- Không ngắt nguồn điện khi vắng nhà trong thời gian dài
Khi không sử dụng bếp trong nhiều ngày, việc ngắt nguồn điện hoặc aptomat riêng cho bếp sẽ giúp hạn chế các rủi ro liên quan đến điện, đồng thời tăng thêm một lớp bảo vệ an toàn cho gia đình.
Những thói quen tưởng chừng nhỏ nhặt này lại có ảnh hưởng đáng kể đến hiệu suất hoạt động, tuổi thọ và mức độ an toàn của bếp từ. Việc sử dụng đúng cách không chỉ giúp thiết bị vận hành bền bỉ hơn mà còn góp phần hạn chế những sự cố đáng tiếc trong quá trình nấu nướng.
