Mỗi độ cuối thu, khi tiết trời trở nên dịu mát, những quả cóc bắt đầu chuyển sang màu vàng óng, tỏa hương thơm đặc trưng. Không giòn và chua gắt như cóc xanh, cóc chín mang vị chua thanh hòa cùng vị ngọt dịu, thịt mềm mọng nước, trở thành món ăn vặt được nhiều người yêu thích.
Khi chín, lớp vỏ cóc chuyển từ xanh sang vàng tươi, phần thịt bên trong mềm hơn, thơm và mọng nước. Bóc nhẹ lớp vỏ, người ăn có thể cảm nhận ngay vị chua nhẹ ở đầu lưỡi, sau đó là vị ngọt thanh lan dần. Hương thơm của cóc chín không quá nồng nhưng rất đặc trưng, càng nhai kỹ càng cảm nhận rõ vị thơm tự nhiên của loại quả nhiệt đới này.
Cóc chín có thể ăn trực tiếp hoặc cắt thành từng miếng nhỏ rồi chấm cùng muối ớt, muối ô mai. Vị chua ngọt của quả kết hợp với chút mặn, cay, ngọt của gia vị tạo nên món ăn vặt đơn giản nhưng dễ gây “nghiện”. Một số người còn ép cóc chín lấy nước uống. Nước ép có vị chua ngọt thanh mát, thơm nhẹ và có thể kết hợp với đường hoặc một chút muối để tăng hương vị.
Những năm gần đây, cóc chín xuất hiện ngày càng nhiều trên các chợ mạng. Ngoài bán quả nguyên, người bán còn gọt vỏ, cắt miếng, đóng hộp kèm muối ô mai để thuận tiện cho khách hàng, đặc biệt là dân văn phòng. Giá cóc chín nguyên quả thường dao động khoảng 50.000-70.000 đồng/kg, trong khi cóc gọt sẵn có giá khoảng 30.000 đồng/hộp tùy trọng lượng. Vào chính vụ, loại quả này thường được nhiều người tìm mua bởi thời gian cóc chín tự nhiên không kéo dài.
Cây cóc có tên khoa học Spondias dulcis, là cây ăn quả nhiệt đới được trồng phổ biến tại Đồng Tháp và nhiều tỉnh miền Tây Nam Bộ. Cây ưa khí hậu nóng ẩm, có khả năng thích nghi khá tốt, không quá kén đất và tương đối dễ chăm sóc nên ngoài các nhà vườn, nhiều gia đình cũng trồng một vài cây trong vườn để lấy quả.
Cóc có thể được nhân giống bằng hạt hoặc chiết cành. Cây chiết thường cho quả sớm hơn, khoảng 2-3 năm sau khi trồng nếu được chăm sóc tốt. Cây cần nhiều ánh sáng, đất tơi xốp, thoát nước tốt và được bổ sung phân hữu cơ định kỳ. Giai đoạn ra hoa, đậu quả cần chú ý tưới nước hợp lý, đồng thời bổ sung dinh dưỡng, đặc biệt là kali, để quả phát triển đồng đều, thịt chắc và hương vị thơm ngon.
Thông thường, cóc xanh được thu hoạch trong mùa hè và đầu thu để ăn tươi hoặc chế biến các món gỏi, cóc lắc. Những quả được giữ lại trên cây cho chín tự nhiên thường cho thu hoạch vào khoảng cuối thu đến đầu đông. Đây cũng là thời điểm những trái cóc vàng thơm trở thành thức quà được nhiều người chờ đợi.
Những lợi ích của quả cóc với sức khỏe
Tăng cường sức đề kháng
Quả cóc chứa vitamin C cùng một số vitamin và chất chống oxy hóa, góp phần hỗ trợ hệ miễn dịch và giúp cơ thể chống lại tác động của các gốc tự do. Bổ sung cóc vào chế độ ăn hợp lý cũng là cách tăng thêm nguồn vitamin từ trái cây tự nhiên.
Hỗ trợ tiêu hóa
Hàm lượng chất xơ trong quả cóc giúp thúc đẩy hoạt động của hệ tiêu hóa, hỗ trợ nhu động ruột và hạn chế tình trạng táo bón. Chất xơ cũng góp phần duy trì sức khỏe đường ruột và hỗ trợ kiểm soát cholesterol khi được bổ sung trong chế độ ăn cân bằng.
Hỗ trợ kiểm soát cân nặng
Cóc là loại quả có vị chua đặc trưng, tương đối ít năng lượng và có chất xơ, giúp tạo cảm giác no lâu. Vì vậy, đây có thể là món ăn vặt phù hợp với người đang kiểm soát khẩu phần, miễn là không ăn kèm quá nhiều đường, muối hoặc các loại gia vị có hàm lượng calo cao.
Tốt cho làn da
Vitamin C và các hợp chất chống oxy hóa trong quả cóc góp phần bảo vệ tế bào trước tác động của gốc tự do, đồng thời hỗ trợ quá trình hình thành collagen. Nhờ đó, việc ăn trái cây đa dạng, trong đó có cóc, có thể góp phần duy trì làn da khỏe mạnh.
Hỗ trợ sức khỏe mắt
Quả cóc cung cấp vitamin A và một số chất chống oxy hóa cần thiết cho cơ thể. Bổ sung các loại trái cây giàu vitamin và khoáng chất trong chế độ ăn hằng ngày có thể góp phần duy trì thị lực và sức khỏe đôi mắt.
Lưu ý khi ăn quả cóc
Cóc có vị chua và chứa axit hữu cơ nên không nên ăn quá nhiều, đặc biệt khi bụng đói hoặc với người có dạ dày nhạy cảm. Nên ăn với lượng vừa phải, hạn chế chấm quá nhiều muối, đường và gia vị để tránh ảnh hưởng đến tiêu hóa cũng như sức khỏe răng miệng.
Trước khi ăn, cần rửa sạch quả, nhất là khi ăn cả vỏ. Trẻ nhỏ nên được ăn cóc chín mềm, cắt miếng vừa phải để tránh hóc và chỉ nên dùng với lượng phù hợp.
