Không phải loài cây nào trong nhà cũng chỉ có tác dụng trang trí. Một số loại hoa, cây cảnh vừa mang đến sắc xanh và hương thơm cho không gian sống, vừa có thể tận dụng làm trà, món ăn hoặc gia vị cho bữa cơm gia đình. Chỉ cần chọn đúng giống cây, trồng trong chậu phù hợp và dành chút thời gian chăm sóc, bạn đã có thể sở hữu một góc vườn nhỏ xinh nhưng vô cùng hữu ích.
Nếu yêu thích việc trồng cây mà vẫn muốn tận dụng những gì thiên nhiên ban tặng, 4 loại cây dưới đây là những gợi ý đáng cân nhắc. Chúng không chỉ giúp ban công, bậu cửa sổ thêm sinh động mà còn có thể mang đến những trải nghiệm thú vị trong căn bếp.
1. Cây Peony Chlorophytum – cây cảnh rủ mềm mại, lá xanh có thể tận dụng làm rau

Ảnh minh hoạ
Peony Chlorophytum là tên gọi được dùng trong một số nguồn về cây cảnh, nhưng có thể chỉ những loài hoặc giống cây khác nhau. Vì vậy, trước khi trồng với mục đích ăn lá, bạn cần xác định chính xác tên thực vật của cây và kiểm tra xem giống đó có thực sự ăn được hay không.
Với những giống cây cảnh có thân rủ, lá mọng nước và hoa màu hồng nổi bật, cây thường được trồng trong chậu treo ở ban công, hiên nhà hoặc gần cửa sổ. Những cành dài buông xuống tự nhiên tạo cảm giác mềm mại, giúp không gian bớt đơn điệu mà không chiếm nhiều diện tích sàn.
Một số loại cây cảnh có lá ăn được có thể chế biến thành rau hoặc món trộn. Tuy nhiên, không nên mặc định mọi cây mang tên Peony Chlorophytum đều an toàn để ăn. Nếu chưa xác định được giống cây, tốt nhất chỉ nên trồng làm cảnh.
Về cách chăm sóc, những giống cây có lá mọng nước thường cần đất thoát nước tốt và không thích bị úng kéo dài. Bạn nên kiểm tra độ ẩm trước khi tưới, tránh để nước đọng trong đĩa hứng dưới đáy chậu. Khi cành phát triển quá dày, có thể tỉa bớt để cây thông thoáng và giữ dáng đẹp.
2. Hoa hồng – vừa tô điểm khu vườn, vừa làm nguyên liệu cho món ngọt

Ảnh minh hoạ
Hoa hồng luôn là lựa chọn được yêu thích nhờ màu sắc phong phú, dáng hoa đẹp và hương thơm quyến rũ. Một chậu hồng nở rộ ở ban công hay trước hiên nhà có thể trở thành điểm nhấn nổi bật, khiến không gian sống thêm lãng mạn.
Điều thú vị là cánh hoa hồng thuộc những bộ phận có thể sử dụng làm thực phẩm ở một số giống phù hợp. Chúng thường được dùng để làm siro, mứt, nước hoa hồng thực phẩm hoặc trà hoa. Chẳng hạn, cánh hoa có thể kết hợp với đường để tạo thành món mứt thơm dịu, dùng phết bánh mì hoặc pha cùng đồ uống.
Tuy nhiên, hoa hồng trồng để ăn cần được lựa chọn cẩn thận. Không nên sử dụng hoa mua ở cửa hàng hoa trang trí vì chúng có thể đã được xử lý bằng thuốc bảo vệ thực vật hoặc hóa chất sau thu hoạch. Hãy chọn cây có nguồn gốc rõ ràng, được trồng theo hướng phù hợp với mục đích làm thực phẩm.
Muốn cây ra hoa đều, bạn nên trồng hoa hồng ở nơi có nhiều ánh sáng, đất tơi xốp và thoát nước tốt. Trong mùa sinh trưởng, có thể bổ sung phân bón phù hợp theo hướng dẫn của nhà sản xuất. Việc cắt bỏ hoa tàn, cành yếu và cành mọc chen chúc cũng giúp cây thông thoáng, duy trì dáng đẹp.
Đặc biệt, nếu dự định sử dụng cánh hoa làm thực phẩm, cần tránh phun các loại thuốc không được phép dùng cho cây thực phẩm và tuân thủ thời gian cách ly theo hướng dẫn trên nhãn sản phẩm.
Xem thêm: Tại sao hoa hồng không thể trồng ở ban công hướng Bắc?
3. Hoa nhài – hương thơm dịu nhẹ cho nhà cửa và tách trà

Ảnh minh hoạ
Hoa nhài phù hợp với những người thích không gian sống thanh nhã, nhẹ nhàng. Cây có lá xanh, hoa trắng nhỏ xinh và mùi hương dễ nhận biết. Khi đặt một chậu nhài ở ban công nhiều nắng hoặc gần cửa sổ thông thoáng, hương hoa có thể lan nhẹ vào nhà mỗi khi cây nở.
Không chỉ có giá trị trang trí, hoa nhài thuộc nhóm hoa được sử dụng trong một số loại trà và món ăn. Nụ nhài thường được dùng để ướp trà, tạo hương thơm đặc trưng. Một số cách chế biến khác cũng sử dụng hoa nhài làm nguyên liệu tạo mùi, nhưng cần chọn đúng loài có thể dùng làm thực phẩm.
Để cây phát triển tốt, nên đặt chậu ở nơi có ánh sáng phù hợp, tránh góc quá tối khiến cây khó ra hoa. Đất trồng cần tơi xốp, giàu chất hữu cơ và thoát nước tốt. Khi lớp đất mặt bắt đầu khô, hãy tưới nước vừa đủ, không để rễ ngâm trong nước quá lâu.
Nếu lá nhài vàng bất thường, bạn nên kiểm tra độ ẩm, khả năng thoát nước và tình trạng dinh dưỡng trước khi bổ sung bất kỳ chất nào. Không nên tự ý tưới giấm hoặc các dung dịch có tính axit để điều chỉnh độ chua của đất, bởi sử dụng sai nồng độ có thể làm tổn thương rễ.
Một lưu ý quan trọng là chỉ dùng hoa từ cây được xác định chính xác, trồng trong điều kiện an toàn và không có dư lượng hóa chất không phù hợp. Hoa hái về cần được kiểm tra, làm sạch trước khi chế biến.
4. Bạc hà – chậu cây xanh mát, dùng làm gia vị quanh năm

Ảnh minh hoạ
Nếu muốn bắt đầu với một loại cây dễ chăm, bạc hà là lựa chọn đáng thử. Cây có lá xanh thơm, sinh trưởng nhanh và có thể trồng trong chậu nhỏ ở ban công, bệ cửa sổ hoặc khu vực bếp có đủ ánh sáng.
Bạc hà không phải cây lấy hoa làm thực phẩm, nhưng vẫn rất phù hợp với chủ đề vườn nhà đa năng nhờ lá có thể sử dụng trong nhiều món ăn, đồ uống. Chỉ cần vài lá bạc hà tươi, một ít chanh và nước mát, bạn đã có thể pha thức uống thơm nhẹ. Lá cây cũng có thể thêm vào món salad, món cuốn hoặc dùng trang trí món ăn.
Cây bạc hà thường phát triển mạnh khi được cung cấp đủ ánh sáng, nước và đất giàu dinh dưỡng. Đất nên giữ được độ ẩm vừa phải nhưng không bị sũng nước. Bạn có thể ngắt ngọn định kỳ để kích thích cây phân nhánh, giúp bụi cây dày và gọn gàng hơn.
Do bạc hà lan nhanh, nên trồng riêng trong chậu thay vì đặt chung với những cây phát triển chậm. Khi cây mọc quá dày, hãy tỉa bớt cành và thu hoạch lá thường xuyên để chậu cây luôn thông thoáng. Nếu muốn dùng lá làm thực phẩm, hãy ưu tiên cây được trồng sạch, không phun thuốc không phù hợp và rửa kỹ trước khi sử dụng. Phần lá thu hoạch cũng nên được bảo quản đúng cách để giữ hương thơm và độ tươi.