Trẻ em sẽ gặp nhiều vấn đề trong quá trình trưởng thành, và sẽ cảm thấy bối rối ở mỗi giai đoạn. Là bố mẹ, không chỉ nên bận rộn với công việc mà còn cần phải chú ý đến những thay đổi của con cái, để có thể giúp con lớn lên một cách an toàn và khỏe mạnh.
Một số đứa trẻ từ nhỏ đã hiểu chuyện, nhưng dù sao bé vẫn chỉ là trẻ con và đôi khi có thể có những quyết định ngốc nghếch. Dù bố mẹ có tin tưởng con đến đâu, cũng không nên phớt lờ mà nghĩ rằng đứa trẻ có thể tự giải quyết mọi vấn đề.
Fangfang (tên giả), một cô bé 10 tuổi sống ở Thiểm Tây (Trung Quốc), sinh ra trong một gia đình nghèo. Cha cô bé ốm yếu và không thể làm việc nặng nhọc, chỉ mình mẹ làm nông nuôi sống cả gia đình. Để giảm bớt gánh nặng cho mẹ, Fangfang từ nhỏ đã rất hiểu chuyện. Cô bé không chỉ chăm chỉ học tập, mà còn giúp đỡ mẹ trong việc đồng áng.
Ảnh minh hoạ
Một ngày, mẹ Fangfang phát hiện con gái đang ôm bụng kêu đau và nôn ọe. Hoảng hốt, bà hỏi có chuyện gì xảy ra, nhưng Fangfang lại thản nhiên nói mẹ không cần phải lo lắng, vì cô bé đang mang thai “em bé” trong bụng. Nghe vậy, người mẹ phát hoảng, vội vàng đưa con đến bệnh viện huyện để kiểm tra.
Tuy nhiên kết quả khám càng khiến người mẹ thêm hoang mang. Hóa ra, "em bé" trong bụng mà Fangfang nói chỉ là một vỏ sò, kích thước bằng một nửa quả bóng bàn. May mắn, ca phẫu thuật đã diễn ra suôn sẻ và vỏ sò đã được lấy ra. Khi mẹ hỏi tại sao con gái lại ăn vỏ sò, câu trả lời của Fangfang khiến bà cảm thấy vô cùng xót xa.
“Mẹ ơi, ban đầu con chỉ muốn nuôi một con ngọc trai để bán lấy tiền cho mẹ” - Fangfang trả lời. Nghe tin con gái liều lĩnh, ngốc nghếch làm chuyện này vì mình, người mẹ bật khóc hối hận. Bà cảm thấy tội lỗi, vì không thể cho con một cuộc sống tốt đẹp hơn.
Ảnh minh hoạ
Đến sau này, mọi người mới biết rằng Fangfang đã xem một bộ phim trên tivi, rồi bắt chước theo. Thực tế, việc trẻ em bắt chước hành động trong phim ảnh không phải là chuyện hiếm, vì chúng chưa đủ khả năng phân biệt giữa thực tế và thế giới ảo.
Một số trẻ thậm chí còn mơ mộng bay lượn như những anh hùng trong phim, hay thực hiện những hành vi bạo lực mà chúng đã thấy. Do đó, vai trò của bố mẹ trong vấn đề này là cực kỳ quan trọng.
Ở thời đại công nghệ thông tin hiện nay, trẻ em tiếp xúc với nhiều nội dung truyền thông đa dạng từ rất sớm. Các chương trình truyền hình, phim hoạt hình và video trên mạng xã hội có thể mang lại những giá trị giáo dục tích cực, nhưng cũng không ít sản phẩm lại chứa đựng những thông điệp sai lệch hoặc bạo lực. Do đó, vai trò của cha mẹ trong việc định hướng giá trị cho trẻ trở nên vô cùng quan trọng.
1. Chọn lọc nội dung phù hợp
Trẻ em cần được tiếp cận những bộ phim và chương trình truyền hình có giá trị tích cực, giúp hình thành nhân cách và tư duy. Cha mẹ nên chủ động lựa chọn các nội dung này, ví dụ như những bộ phim mang thông điệp về lòng nhân ái, sự đoàn kết, hay việc vượt qua khó khăn. Những bài học trong các câu chuyện này không chỉ hỗ trợ giáo dục mà còn tạo ra những chuẩn mực về hành vi và thái độ sống cho trẻ.
2. Giải thích và trao đổi
Chỉ việc cho trẻ xem những bộ phim có ý nghĩa thì chưa đủ; cha mẹ còn cần chủ động trao đổi với trẻ về những thông điệp trong bộ phim. Việc này giúp trẻ hiểu rõ hơn về các giá trị như tình yêu thương, trách nhiệm và sự tôn trọng. Hãy hỏi trẻ về cảm xúc của chúng sau khi xem, cũng như những bài học mà chúng rút ra được. Điều này không chỉ nâng cao khả năng tư duy phản biện của trẻ mà còn củng cố thêm mối quan hệ giữa cha mẹ và con cái.
3. Phát triển tư duy phản biện
Khi trẻ được khuyến khích đặt câu hỏi và tranh luận về nội dung đã xem, chúng sẽ phát triển khả năng tư duy phản biện. Cha mẹ có thể dẫn dắt trẻ phân tích các tình huống trong phim: “Nếu con ở trong tình huống đó, con sẽ làm gì?” hoặc “Tại sao hành động của nhân vật đó là sai?” Cách tiếp cận này giúp trẻ phát triển kỹ năng phân tích và đưa ra các quyết định đúng đắn trong cuộc sống.
4. Hướng dẫn nhận diện hành vi sai trái
Trẻ em có thể không nhận ra ngay được đâu là hành vi tốt và đâu là hành vi sai trái. Nếu chúng xem những cảnh bạo lực hay hài hước trong phim mà không có sự giải thích, trẻ có thể hiểu sai rằng những hành vi đó là chấp nhận được. Cha mẹ cần giúp trẻ nhận diện rõ ràng những hành động không đúng đắn và nêu rõ lý do tại sao chúng không thể chấp nhận.
5. Kết nối với thực tế
Đưa ra những ví dụ từ cuộc sống hàng ngày có thể giúp trẻ liên hệ nội dung phim với thực tế. Cha mẹ có thể kể cho trẻ nghe về những câu chuyện có thật, những con người tốt đã sống theo các giá trị mà họ muốn trẻ học hỏi. Điều này cảm hóa trẻ và làm cho các giá trị trở nên gần gũi và thực tế hơn.
