Phương pháp nuôi dạy con của mỗi bậc bố mẹ, sẽ ảnh hưởng và quyết định rất lớn đến quá trình hình thành nhân cách và sự phát triển của con. Nếu đúng hướng, bé sẽ trở thành một phiên bản tốt nhất của chính con, nhưng nếu bố mẹ “sai một ly sẽ đi một dặm”.
Giống như trường hợp của nữ diễn viên nổi tiếng này. Từng bị chỉ trích là “nuôi con quá bao bọc”, nữ diễn viên Mã Nhã Thư (Trung Quốc) đã có khoảng thời gian dài đối diện với áp lực dư luận chỉ vì những khoảnh khắc rất trẻ con của con gái trên sóng truyền hình. Năm đó, khi tham gia một chương trình thực tế về gia đình “Mẹ là siêu nhân”, cô con gái nhỏ Mễ Á mới chỉ 4 tuổi nhưng lại trở thành tâm điểm tranh cãi khắp mạng xã hội.
Vợ chồng nữ diễn viên Mã Nhã Thư.
Con gái nữ diễn viên tham gia 1 chương trình liền bị phản ứng trái chiều.
Trên sóng, cô bé khiến nhiều người bất ngờ vì quá phụ thuộc vào người lớn: đi học vẫn cần cô giáo đút ăn, thậm chí còn tè dầm trong lớp. Không ít khán giả cho rằng Mễ Á được mẹ nuông chiều quá mức, thiếu kỹ năng tự lập so với bạn bè cùng tuổi. Những lời chê bai, chỉ trích nhanh chóng đổ dồn về phía Mã Nhã Thư. Có người còn gay gắt cho rằng cô đang vô tình khiến con trở nên yếu đuối, và khó thích nghi với cuộc sống.
Áp lực dư luận lớn đến mức chính chồng của nữ diễn viên cũng từng nhẹ nhàng góp ý, về cách nuôi dạy con quá bảo bọc của vợ. Sau chương trình, những tranh cãi kéo dài khiến Mã Nhã Thư dần rút lui khỏi mạng xã hội và gần như không còn để con xuất hiện trước công chúng. Suốt nhiều năm, cô chọn cách bảo vệ con bằng sự im lặng.
Thế nhưng mới đây, khi con gái bước sang tuổi 12, nữ diễn viên bất ngờ chia sẻ lại hình ảnh hiện tại của Mễ Á. Sự thay đổi của cô bé khiến nhiều người không khỏi ngỡ ngàng.
Cô bé từng bị nhận xét là nhút nhát, phụ thuộc ngày nào giờ đã trở thành một thiếu nữ cao ráo, xinh xắn và đầy tự tin. Mang vẻ đẹp lai nổi bật từ cả bố lẫn mẹ, Mễ Á được nhiều cư dân mạng khen ngợi vì thần thái rạng rỡ và cuốn hút. Nhưng điều khiến mọi người bất ngờ hơn cả không nằm ở ngoại hình, mà là sự trưởng thành trong tính cách.
Trong những hình ảnh được chia sẻ, Mễ Á xuất hiện với nụ cười thoải mái, năng động và hòa đồng. Cô bé còn tham gia đội bóng rổ của trường, tự tin đứng ở vị trí trung tâm và giành được chức vô địch cùng đồng đội. Hình ảnh cô bé cầm chiếc cúp trên tay với ánh mắt đầy tự hào, khiến nhiều người khó tin đây lại là đứa trẻ từng bị cho là “khó hòa nhập” năm nào.
Sự thay đổi ấy khiến nhiều người phải nhìn nhận lại. Một đứa trẻ ở tuổi lên bốn đôi khi chưa đủ trưởng thành để thích nghi với môi trường đông người hay áp lực máy quay, nhưng điều đó không có nghĩa đứa trẻ ấy sẽ mãi yếu đuối hay “bị nuôi hỏng”.
Nhiều người cho rằng hành trình trưởng thành của Mễ Á có sự đồng hành rất lớn từ gia đình, đặc biệt là người cha luôn điềm tĩnh và kiên nhẫn trong cách dạy con. Bản thân Mã Nhã Thư cũng dần thay đổi sau những ồn ào năm ấy. Cô học cách lắng nghe con nhiều hơn, điều chỉnh phương pháp nuôi dạy và chọn cho con một tuổi thơ bình yên, tránh xa áp lực dư luận.
Giờ đây, mỗi lần hiếm hoi chia sẻ về gia đình, nữ diễn viên đều khiến nhiều người cảm nhận được sự ấm áp và hạnh phúc. Trong lời chúc sinh nhật gửi con gái, cô từng xúc động viết rằng: “Con là món quà đẹp nhất cuộc đời mẹ”.
Nữ diễn viên bên các con chung - riêng.
Có lẽ sau tất cả những tranh cãi năm xưa, điều còn lại không phải là những lời phán xét, mà là hành trình lớn lên của một đứa trẻ và sự trưởng thành của một người mẹ. Bởi đôi khi, có những đứa trẻ chỉ cần thêm thời gian để tỏa sáng, và cũng có những bậc cha mẹ cần thêm thời gian để học cách đồng hành cùng con đúng hơn.
Vì sao khi nuôi dạy con, bố mẹ đừng nên quá bao bọc đứa trẻ?
1. Trẻ dễ mất khả năng tự lập
Khi mọi việc đều có bố mẹ làm giúp, trẻ sẽ dần hình thành tâm lý phụ thuộc. Từ những việc nhỏ như mặc quần áo, sắp xếp đồ dùng, đến những quyết định lớn hơn, con cũng có xu hướng chờ người khác giải quyết thay mình. Lâu dần, trẻ sẽ thiếu kỹ năng tự chăm sóc bản thân và khó thích nghi khi không còn bố mẹ ở bên.
2. Trẻ yếu về tâm lý, khó đối mặt thất bại
Những đứa trẻ được bảo vệ quá kỹ thường ít có cơ hội va chạm với khó khăn, nên khi gặp thất bại rất dễ suy sụp, hoảng loạn hoặc bỏ cuộc. Cuộc sống không phải lúc nào cũng thuận lợi. Nếu bố mẹ luôn cố gắng loại bỏ mọi thử thách khỏi cuộc đời con, trẻ sẽ khó học được sự kiên cường và khả năng vượt qua áp lực.
3. Thiếu kỹ năng xã hội và giải quyết vấn đề
Nhiều phụ huynh có thói quen can thiệp vào mọi mâu thuẫn của con: tranh đồ chơi, cãi nhau với bạn, bị cô giáo nhắc nhở… Điều đó khiến trẻ không học được cách tự giao tiếp, thương lượng hay xử lý cảm xúc. Một đứa trẻ trưởng thành cần biết tự giải quyết vấn đề của mình thay vì luôn chờ người lớn đứng ra “cứu”.
4. Trẻ dễ hình thành tâm lý “mình là trung tâm”
Khi được chiều chuộng và đáp ứng mọi nhu cầu quá nhanh, trẻ có thể nghĩ rằng ai cũng phải phục vụ cảm xúc của mình. Điều này dễ khiến con ích kỷ, thiếu sự đồng cảm và khó hòa nhập với tập thể.
5. Bao bọc quá mức đôi khi khiến trẻ mất tự tin
Nhiều bố mẹ nghĩ rằng làm thay con là yêu con, nhưng trong mắt trẻ, điều đó đôi khi lại mang ý nghĩa: “Con chưa đủ tốt để tự làm". Nếu liên tục bị kiểm soát hoặc bảo vệ quá kỹ, trẻ sẽ dần nghi ngờ khả năng của bản thân, sợ sai, sợ thử thách và thiếu tự tin khi lớn lên.
6. Trẻ cần được trải nghiệm để trưởng thành
Một đứa trẻ biết tự đứng dậy sau khi vấp ngã sẽ mạnh mẽ hơn một đứa trẻ chưa từng được phép ngã. Trưởng thành không đến từ việc được bảo vệ tuyệt đối, mà đến từ quá trình trẻ tự trải nghiệm, tự mắc lỗi, tự học cách sửa sai và vượt qua khó khăn.
