Trong mỗi gia đình, điều phải đối mặt thường xuyên hiếm khi là những khác biệt lớn lao trong lựa chọn cuộc đời, mà phần lớn là những va chạm, xích mích nhỏ nhặt đời thường, từ đó sinh ra những cách diễn đạt khác nhau. Nếu lời nói thiếu tiết chế tích tụ ngày qua ngày sẽ chỉ khiến khoảng cách giữa các thành viên thêm sâu sắc.
Một mái ấm tốt đẹp chưa bao giờ thiếu đi việc biết cách nói lời hay ý đẹp. Những người càng thông minh lại càng thấu hiểu điều này. Họ sẽ thường xuyên nói với người thân 3 câu dưới đây để giữ cho không khí gia đình luôn hòa thuận, yêu thương và giúp cuộc sống ngày một đi lên.
1. Lời khen ngợi cụ thể, ghi nhận người thân
Nhà tâm lý học William James từng nói: "Khao khát sâu thẳm nhất trong bản chất con người là mong muốn được người khác công nhận".
Ai cũng mong muốn những nỗ lực của mình được nhìn nhận và trân trọng, giữa những người thân trong gia đình lại càng như vậy. Sai lầm lớn nhất trong ứng xử giữa người nhà với nhau là coi sự hy sinh của đối phương là điều hiển nhiên, dù họ có làm gì cũng lựa chọn coi như không thấy.
Càng là những người thân thiết nhất lại càng phải biết dành cho nhau những lời khen ngợi cụ thể. Điều đó mới giúp mối quan hệ gia đình thêm gắn kết và mái ấm ngày càng hưng thịnh. Người thông minh rất hiểu đạo lý này. Họ sẽ không khen một cách chung chung kiểu "bạn giỏi quá" hay "con tuyệt lắm", mà sẽ chỉ ra chính xác điểm sáng cụ thể, giúp đối phương cảm nhận rõ ràng rằng sự vun vén của mình đã được nhìn thấy.
Khi người đồng hành chủ động dọn dẹp nhà bếp, họ sẽ không chỉ nói "sạch quá", mà sẽ bảo: "Góc nào trong bếp cũng được dọn dẹp sạch sẽ rồi, nhất là mấy vết dầu mỡ trên bếp gas cũng được lau bóng oáng, tuyệt thật đấy!" Lời khen cụ thể giúp đối phương cảm nhận hành động của mình được ghi nhận.
Khi con trẻ đối mặt với một bài toán khó, không bỏ cuộc mà nhẫn nại giải quyết xong, người thông minh sẽ không khen "con giỏi quá", mà nói: "Bố/mẹ thấy khi gặp bài khó, con không hề né tránh hay nản lòng mà đã nhẫn nại tự giải ra được, con thực sự rất bản lĩnh". Lời khen cụ thể giúp trẻ cảm nhận được sự kiên trì của mình được thấu hiểu, giá trị hơn nhiều so với một câu khen ngợi xã giao.
Khi một người phụ nữ sẵn sàng thường xuyên trao đi những lời khen cụ thể, điều đó chứng tỏ họ luôn nhìn thấy điểm tốt ở mỗi người và sự tử tế trong lời nói ấy cũng sẽ nhận lại những phản hồi tích cực. Vì nhìn thấy nên mới biết trân trọng; vì biết khen ngợi nên gia đình mới đong đầy yêu thương.
2. Lời ôn hòa, bình tĩnh giải quyết vấn đề
Sống chung một mái nhà khó tránh khỏi những lúc bất đồng, tranh cãi. Nhiều người thường để cảm xúc lấn át, liên tục than phiền, trách móc, thậm chí bới móc chuyện cũ, vô tình biến gia đình thành chiến trường bào rút năng lượng lẫn nhau. Điều này thường biến những chuyện nhỏ nhặt thành mâu thuẫn lớn khó cứu vãn, khiến khoảng cách giữa các thành viên ngày càng xa.
Người thực sự thông minh khi gặp bất đồng hay mâu thuẫn với người thân sẽ không gắt gỏng hay nói lời vội vàng, mà sẽ thốt ra những lời bình tĩnh để giải quyết vấn đề như: "Chúng ta cùng thả lỏng một chút rồi tính tiếp nhé, xem có cách nào giải quyết việc này tốt nhất không".
Sự tinh tế của câu nói này nằm ở chỗ không để cả hai chìm đắm vào cảm xúc tệ, mà hướng sự tập trung của đôi bên vào việc tìm giải pháp. Họ không biến người thân thành nơi xả rác cảm xúc, càng không để sự mất kiểm soát làm tổn thương gia đình, mà biết tự giữ mình bình thản để tất cả cùng lắng lại.
Đây tuyệt đối không phải là sự yếu mềm hay thỏa hiệp, mà là sự tỉnh táo và lý trí, không để cảm xúc cuốn đi mà tập trung giải quyết đúng bản chất sự việc. Giữa người nhà với nhau, phần lớn vấn đề đều là chuyện vụn vặt thường nhật. Nếu buông lời trách móc gắt gỏng, đối phương sẽ chỉ dựng hàng rào phòng thủ hoặc cố tranh lý lẽ, khiến tình cảm bị tiêu hao trong tranh cãi.
Không để cảm xúc chi phối lời nói mà luôn giữ thái độ ôn hòa tìm giải pháp, đó mới là đỉnh cao ứng xử của một người phụ nữ. Một gia đình có người phụ nữ như vậy sẽ tích tụ được nhiều phúc khí, cuộc sống ngày càng hanh thông.
3. Lời cảm thông, bao dung và thấu hiểu
Biết thấu hiểu và bao dung là nét đẹp trong đối nhân xử thế và khi biết nói những lời này với người thân, gia đình tự khắc sẽ trở nên ấm áp, hòa thuận. Càng là người nhà lại càng không nên chấp nhặt đúng sai trong những chuyện nhỏ nhặt, hay quá bận lòng trước những điểm chưa hoàn hảo của nhau. Hãy dành cho nhau sự bao dung và thấu hiểu nhiều hơn, bởi suy cho cùng, chúng ta mới là những người thân thiết nhất trên cuộc đời này.
Người thông minh sẽ thường xuyên nói những lời cảm thông như: "Ai cũng có lúc sơ suất, bạn/con không cần tự trách mình quá đâu, chuyện qua rồi cứ để nó qua đi", "Mỗi người đều có điểm mạnh và điểm yếu riêng, chúng ta đã cố gắng hết sức là tốt rồi"…
Những lời cảm thông ấy xuất phát từ sự thấu cảm thực sự, nhìn thấy được những khó khăn phía sau của người thân, giúp mọi người cảm nhận được vị trí quan trọng của mình trong lòng họ. Nếu chỉ chăm chăm vào khuyết điểm của người nhà, làm gì cũng chi ly tính toán thì giữa các thành viên chỉ toàn xung đột, bản thân cũng sống trong mệt mỏi, áp lực.
Khi bạn nói nhiều lời thấu hiểu, bạn đang truyền đi ấm áp và sức mạnh, giúp người thân thêm trân trọng sự chân thành và bao dung của bạn. Khi bạn thấu hiểu cái khó của người nhà, họ cũng sẽ biết nghĩ cho cảm xúc của bạn, tạo nên một vòng tuần hoàn tích cực từ cả hai phía. Bớt đi tranh cãi và tính toán, thêm vào bao dung và cảm thông, cuộc sống tự khắc sẽ êm đềm, bình an.
