Lá ớt là phần non xanh mướt của cây ớt, loại cây quen thuộc trong vườn nhà người Việt. Không ít người vẫn nghĩ lá ớt chỉ là phần bỏ đi, thậm chí không ăn được, nhưng thực tế đây lại là một nguyên liệu dân dã, giàu dinh dưỡng và có thể chế biến thành nhiều món ăn ngon, lạ miệng.
Lá ớt có hình bầu dục thuôn dài, đầu nhọn, mép lá nguyên, mặt lá nhẵn và có màu xanh đậm. Khi còn non, lá mềm, ít xơ, dễ chế biến và thơm hơn lá già. Lá ớt thường được hái kèm theo đọt non, ưu tiên những lá bánh tẻ để món ăn không bị cứng hay quá đắng.
Do gắn liền với vị cay nồng của quả ớt nên nhiều người lầm tưởng lá ớt cũng cay gắt, khó ăn. Tuy nhiên, thực tế lá ớt chỉ có vị cay nhẹ, hơi đắng đầu lưỡi nhưng sau đó là vị ngọt thanh tự nhiên. Khi được nấu chín đúng cách, lá ớt trở nên mềm, thơm và rất đưa miệng, đặc biệt hợp với các món canh nấu cùng tôm, cua, thịt băm hoặc cá đồng. Ở một số nơi, lá ớt non còn được luộc chấm mắm kho quẹt hay nấu lẩu rau đồng.
Lá ớt phải được ngâm nước muối trước khi chế biến. Muối không chỉ giúp khử trùng, làm sạch mà còn hỗ trợ giảm bớt vị đắng trong loại lá này.
Lá ớt thường có giá rất rẻ, thậm chí ở nhiều vùng quê còn được hái ăn ngay trong vườn. Tại các chợ dân sinh, lá ớt được bán theo mớ, giá chỉ khoảng vài nghìn đồng, hiếm khi vượt quá 10.000–15.000 đồng/kg. Với mức giá bình dân, lá ớt trở thành nguyên liệu tiết kiệm nhưng vẫn mang lại hương vị mới lạ cho mâm cơm.
Từ thứ lá thường bị bỏ quên, lá ớt nay dần được nhiều người chú ý nhờ hương vị độc đáo, giá rẻ và khả năng chế biến đa dạng. Với cách nấu phù hợp, lá ớt không chỉ là món ăn ngon mà còn góp phần làm phong phú thêm ẩm thực dân dã Việt Nam.
Theo các chuyên gia, trong lá ớt có rất nhiều các loại vitamin và dưỡng chất thiết yếu tốt cho cơ thể. Cứ 100g lá ớt sẽ chứa khoảng 233mg canxi, hàm lượng này cao hơn cả sữa là 118mg. Ngoài ra, axit amin trong loại rau này cũng được chứng minh là cao gấp 3 lần quả ớt. Trong lá ớt còn giàu carotene, vitamin C và chất xơ.
Những lợi ích của lá ớt với sức khoẻ
Tốt cho người mắc tiểu đường
Lá ớt thường được dùng nấu canh với tôm hoặc thịt để bồi dưỡng cơ thể. Món canh này có vị cay nhẹ, hơi đắng và được cho là có lợi với người bị đái tháo đường.
Hỗ trợ điều trị viêm khớp
Viêm khớp hay gặp ở người trên 55 tuổi, gây đau, sưng và cứng khớp, làm hạn chế vận động. Nhờ đặc tính kháng viêm mạnh, lá ớt có thể giúp giảm các triệu chứng khó chịu của bệnh.
Giải độc cơ thể
Lá ớt có khả năng chống nhiễm trùng, giúp phòng ngừa ngộ độc thực phẩm. Bên cạnh đó, loại lá này còn hỗ trợ làm lành vết thương và cải thiện các bệnh ngoài da như nấm da.
Tăng cường miễn dịch
Nhờ chứa nhiều phytochemical và axit phenolic, lá ớt giúp nâng cao sức đề kháng, hỗ trợ cơ thể chống lại các tác nhân gây bệnh.
Giàu chất chống oxy hóa
Lá ớt là nguồn cung cấp chất chống oxy hóa dồi dào, giúp trung hòa các gốc tự do, từ đó góp phần phòng ngừa ung thư, bệnh tim mạch và đục thủy tinh thể.
Hỗ trợ sản xuất insulin
Các hợp chất phytochemical trong lá ớt có khả năng kích thích tuyến tụy sản sinh insulin, đặc biệt hữu ích với người mắc tiểu đường. Vì vậy, canh lá ớt không chỉ bổ dưỡng mà còn tốt cho người bệnh.
Cải thiện chứng khó tiêu
Lá ớt còn được dùng để hỗ trợ tiêu hóa. Đun lá ớt tươi như trà và uống sau bữa ăn có thể giúp dạ dày – đường ruột hoạt động hiệu quả hơn.
