Ngành học gắn với thế giới toàn cầu
Quan hệ quốc tế (QHQT) là lĩnh vực nghiên cứu các mối quan hệ, tương tác và hợp tác giữa các quốc gia, tổ chức quốc tế cùng nhiều chủ thể khác trong đời sống toàn cầu. Nếu ngoại giao thường được nhắc đến như một công cụ để các quốc gia giao tiếp và thúc đẩy lợi ích, thì Quan hệ quốc tế có phạm vi rộng hơn, giúp lý giải cách các quốc gia và tổ chức ứng xử, hợp tác, cạnh tranh và giải quyết những vấn đề vượt qua biên giới.
Đây là ngành mang tính liên ngành rõ nét, có sự giao thoa giữa chính trị, kinh tế, lịch sử, luật pháp, xã hội, văn hóa và an ninh. Những vấn đề được đặt trong phạm vi nghiên cứu của QHQT cũng rất đa dạng, từ quan hệ ngoại giao, thương mại và đầu tư quốc tế đến toàn cầu hóa, biến đổi khí hậu, nhân quyền...
Trong bối cảnh toàn cầu hóa, vai trò của Quan hệ quốc tế ngày càng được thể hiện rõ. Sự phát triển của kinh tế thế giới khiến các quốc gia phụ thuộc và liên kết với nhau ở nhiều phương diện. Một thay đổi về chính sách thương mại hay biến động trên thị trường quốc tế đều có thể tạo ra những tác động lan rộng. Vì vậy, việc hiểu và phân tích các mối quan hệ quốc tế có ý nghĩa quan trọng trong hoạch định chính sách, thúc đẩy hợp tác và bảo vệ lợi ích quốc gia.
Tại Việt Nam, quá trình hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng cũng làm nổi bật vị trí của lĩnh vực này. Việt Nam hiện duy trì quan hệ với nhiều quốc gia và tham gia nhiều cơ chế hợp tác khu vực, quốc tế; đồng thời ngày càng mở rộng hoạt động thương mại, thu hút đầu tư nước ngoài và tăng cường hợp tác trên nhiều lĩnh vực. Những chuyển động đó khiến các vấn đề đối ngoại không còn bó hẹp trong phạm vi ngoại giao mà gắn chặt với kinh tế, thương mại, văn hóa, giáo dục, khoa học - công nghệ và đời sống xã hội.
Trong bối cảnh ấy, Quan hệ quốc tế trở thành một lĩnh vực có vai trò kết nối giữa Việt Nam với thế giới, đồng thời giúp nhận diện và ứng phó với những thay đổi của môi trường quốc tế. Nhu cầu về nhân lực có khả năng hiểu các vấn đề toàn cầu, nắm bắt thông tin, sử dụng ngoại ngữ và thích ứng với môi trường đa văn hóa vì thế cũng ngày càng được chú ý.
Đa dạng cơ hội việc làm sau khi tốt nghiệp, điểm chuẩn thuộc top cao
Sinh viên ngành Quan hệ quốc tế được trang bị nền tảng kiến thức về ngoại giao, chính sách đối ngoại, kinh tế, luật quốc tế, quan hệ khu vực và các vấn đề toàn cầu. Bên cạnh kiến thức chuyên môn, chương trình đào tạo cũng chú trọng ngoại ngữ và những kỹ năng cần thiết để làm việc trong môi trường có yếu tố quốc tế. Đây là lợi thế quan trọng bởi sau khi tốt nghiệp, cử nhân QHQT có thể lựa chọn nhiều hướng đi khác nhau thay vì chỉ gắn với công việc ngoại giao.
Một trong những lựa chọn phổ biến là làm việc tại các cơ quan Nhà nước, Bộ, ngành, địa phương hoặc cơ quan ngoại vụ với những vị trí liên quan đến đối ngoại và hợp tác quốc tế.
Người học cũng có thể tìm cơ hội tại các tổ chức quốc tế, tổ chức phi chính phủ, doanh nghiệp có quan hệ với đối tác nước ngoài, công ty liên doanh, văn phòng đại diện hoặc các tập đoàn đa quốc gia.
Truyền thông cũng là một hướng đi đáng chú ý đối với sinh viên QHQT. Kiến thức về các vấn đề trong nước và quốc tế, kết hợp với ngoại ngữ và khả năng xử lý thông tin, có thể giúp người học đảm nhiệm những công việc như phóng viên, biên tập viên, sản xuất nội dung, dẫn chương trình hoặc truyền thông đối ngoại tại các cơ quan báo chí, truyền hình và doanh nghiệp. Ngoài ra, những người có định hướng học thuật có thể tiếp tục theo đuổi nghiên cứu, giảng dạy về quan hệ quốc tế tại các trường đại học, viện nghiên cứu.
Mức thu nhập của ngành này phụ thuộc vào vị trí, đơn vị tuyển dụng, kinh nghiệm và năng lực của mỗi người. Với sinh viên mới tốt nghiệp, mức lương tại một số doanh nghiệp có thể dao động khoảng 7-15 triệu đồng/tháng. Khi tích lũy kinh nghiệm và đảm nhiệm các vị trí chuyên môn cao hơn, thu nhập có thể đạt 20-30 triệu đồng/tháng hoặc cao hơn, đặc biệt ở những môi trường yêu cầu ngoại ngữ và thường xuyên làm việc với đối tác quốc tế.
Các trường đào tạo ngành Quan hệ quốc tế gồm Học viện Ngoại giao, Học viện Báo chí và Tuyên truyền, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn - Đại học Quốc gia TP.HCM, Trường Đại học Khoa học xã hội và Nhân văn - Đại học Quốc gia Hà Nội, Học viện Khoa học Quân sự (hệ quân sự), Trường Đại học Kinh tế - Tài chính TP.HCM...
Trong những năm gần đây, Quan hệ quốc tế nằm trong nhóm ngành nhận được nhiều sự quan tâm của thí sinh, với mức điểm chuẩn ở các trường đều nằm ở top cao. Đây là ngành có mức điểm chuẩn cao nhất tại Học viện Ngoại giao năm 2026 theo phương thức sử dụng kết quả thi tốt nghiệp THPT với 26.25 điểm; năm 2025 trường lấy 25.95 điểm.
Tại Học viện Khoa học Quân sự (hệ quân sự), ngành Quan hệ quốc tế đối tượng thí sinh nữ, điểm chuẩn năm 2025 chạm mốc tuyệt đối 30/30, trong khi đó điểm chuẩn với thí sinh nam là 27.35.
Các trường còn lại, điểm chuẩn ngành này nằm trong khoảng 18-24. Mức điểm cho thấy Quan hệ quốc tế đang nhận được sự quan tâm của đông đảo thí sinh, đồng thời mở ra nhiều lựa chọn về môi trường đào tạo cho những bạn trẻ yêu thích lĩnh vực đối ngoại, ngoại ngữ và các vấn đề quốc tế.
Trong 5-10 năm tới, Quan hệ quốc tế được kỳ vọng tiếp tục có triển vọng khi Việt Nam đẩy mạnh hội nhập, thương mại và hợp tác quốc tế. Nhu cầu nhân lực giỏi ngoại ngữ, am hiểu quốc tế và có khả năng kết nối với đối tác nước ngoài vì thế cũng ngày càng tăng.
